Najważniejsze
- •Neurochirurdzy z Liverpoolu przeprowadzili skomplikowaną operację usunięcia malformacji tętniczo-żylnej (AVM) u 15-latki przy użyciu kraniotomii wybudzeniowej.
- •Pacjentka została wybudzona w trakcie trwającej ponad 12 godzin operacji w celu monitorowania funkcji mowy i ruchu.
- •Zabieg zakończył się sukcesem – badania kontrolne wykazały pełne wyleczenie wady oraz znaczną redukcję wcześniejszych napadów drgawkowych.
- •Kraniotomia wybudzeniowa u dzieci jest procedurą niezwykle rzadką z uwagi na ryzyko wystąpienia paniki u młodego pacjenta.
W grudniu 2025 roku w szpitalu Alder Hey w Liverpoolu neurochirurdzy przeprowadzili u 15-letniej pacjentki operację usunięcia malformacji tętniczo-żylnej metodą kraniotomii wybudzeniowej.

W grudniu 2025 roku w szpitalu dziecięcym Alder Hey w Liverpoolu neurochirurdzy przeprowadzili u 15-letniej pacjentki operację usunięcia malformacji tętniczo-żylnej (AVM) mózgu metodą kraniotomii wybudzeniowej. Szpital upublicznił informację o tym zabiegu 22 lipca 2026 roku.
Zespołem operacyjnym kierowali neurochirurdzy Conor Mallucci oraz Vejay Vakharia. Trwająca ponad 12 godzin procedura wymagała wybudzenia nastolatki ze znieczulenia ogólnego w trakcie operacji. Neuropsycholodzy monitorowali wówczas jej mowę oraz funkcje ruchowe, podczas gdy chirurdzy usuwali wadę naczyniową. Pacjentka opuściła szpital tydzień po zabiegu, a kontrolny rezonans magnetyczny wykazał wyleczenie malformacji. Lekarze odnotowali u pacjentki znaczną redukcję napadów drgawkowych. W publikacji nie sprecyzowano jednak, czy chora nadal wymaga farmakoterapii. Szpital nie wyjaśnił również, w jaki sposób usunięcie zmiany anatomicznej przełożyło się na redukcję napadów, które przed operacją diagnozowano jako psychogenne napady niepadaczkowe o podłożu psychologicznym.
Malformacja tętniczo-żylna to rzadka wada naczyń krwionośnych, która występuje u dzieci z częstotliwością około 1 na 100 000 rocznie. Brak leczenia grozi pęknięciem naczyń i krwotokiem zagrażającym życiu. Decyzję o kraniotomii wybudzeniowej lekarze podjęli ze względu na umiejscowienie zmiany chorobowej w bezpośrednim sąsiedztwie obszarów odpowiedzialnych za mowę, ruch i wzrok. U pacjentów pediatrycznych tę procedurę stosuje się niezwykle rzadko, ponieważ wiąże się ona z dużym ryzykiem wystąpienia paniki u dziecka po wybudzeniu z unieruchomioną głową.
Była to pierwsza kraniotomia wybudzeniowa przeprowadzona w szpitalu Alder Hey w celu usunięcia malformacji tętniczo-żylnej. Placówka w swoich materiałach informacyjnych przedstawiła pacjentkę jako najmłodszą osobę poddaną tej procedurze. Dr Vakharia w oficjalnej wypowiedzi określił ją jednak ostrożniej – jako jedną z najmłodszych znanych osób. Wszystkie doniesienia o operacji pochodzą wyłącznie z materiałów promocyjnych szpitala Alder Hey i nie zostały dotychczas skomentowane przez niezależnych ekspertów medycznych. Informację o grudniowym zabiegu upubliczniono dopiero w lipcu 2026 roku, co zbiegło się w czasie z zakończeniem przez pacjentkę roku szkolnego i egzaminów GCSE.
Przebieg procedury kraniotomii wybudzeniowej krok po kroku
Opracowanie na podstawie opisu procedury kraniotomii wybudzeniowej.
Słownik pojęć
- Malformacja tętniczo-żylna (AVM)
- Nieprawidłowe, bezpośrednie połączenie między tętnicami a żyłami bez pośrednictwa naczyń włosowatych, co może prowadzić do pęknięcia naczynia i wylewu krwi do mózgu.
- Kraniotomia
- Zabieg neurochirurgiczny polegający na operacyjnym otwarciu czaszki w celu uzyskania dostępu do mózgowia.
- Kraniotomia wybudzeniowa
- Procedura operacyjna, podczas której pacjent zostaje wybudzony ze znieczulenia ogólnego w trakcie operacji, aby chirurdzy mogli na bieżąco kontrolować funkcje neurologiczne (np. mowę czy ruch) i uniknąć uszkodzenia ważnych ośrodków w mózgu.
- Psychogenne napady niepadaczkowe (PNES)
- Napady o charakterze drgawek lub zaburzeń świadomości, które nie są wywołane przez nieprawidłową aktywność elektryczną mózgu (jak w padaczce), lecz mają podłoże psychiczne, emocjonalne lub psychosomatyczne.
