Sejm uchwalił wyższą akcyzę na alkohol; ustawa trafi do Senatu

Sejm uchwalił ustawę podnoszącą stawki akcyzy na napoje alkoholowe. Za przyjęciem przepisów głosowało 377 posłów, 59 było przeciw, a jeden wstrzymał się od głosu. Ustawa ma trafić do Senatu, a nowe stawki miałyby obowiązywać od 1 stycznia 2027 roku.

Podwyżka obejmuje alkohol etylowy, piwo, wino i pozostałe napoje fermentowane, wyroby pośrednie oraz cydr i perry zawierające do 5 proc. alkoholu. Akcyza na alkohol etylowy miałaby wzrosnąć z 8811 do 10 109 zł za hektolitr 100-procentowego alkoholu. W przypadku piwa stawka zwiększyłaby się z 12,04 do 13,82 zł za hektolitr za każdy stopień Plato.

W przypadku wina i pozostałych napojów fermentowanych przewidziano wzrost stawki z 245 do 280,83 zł za hektolitr. Akcyza na wyroby pośrednie miałaby zwiększyć się z 490 do 562,93 zł za hektolitr. Materiały dotyczące ustawy podają różne stawki dla cydru i perry. TVP Info i RMF24 wskazują 116,40 zł za hektolitr, a Interia i Superbiz — 122,71 zł. Ostateczna wartość wymaga sprawdzenia w tekście ustawy.

Przepisy mają także przewidywać zwiększenie dotacji dla Narodowego Funduszu Zdrowia w latach 2027–2028. Dodatkowe wpływy mają zostać uwzględnione w finansowaniu NFZ poprzez zwiększenie dotacji, a następnie rozliczone przy konstruowaniu budżetu na 2029 rok. Dostępne informacje nie potwierdzają jednak automatycznego przekazywania wpływów z akcyzy bezpośrednio do Funduszu. Nie podano również kwoty planowanej dotacji ani prognozowanych wpływów do budżetu.

Według Interii Sejm przyjął także odrębną ustawę dotyczącą VAT na część napojów bezalkoholowych. Zmiana miałaby podnosić stawkę z 5 do 23 proc. w handlu oraz z 8 do 23 proc. w gastronomii. Zakres zmian miałby obejmować między innymi niektóre piwa bezalkoholowe, wina i cydry bezalkoholowe oraz napoje zawierające co najmniej 20 proc. soku. Status tej ustawy jest jednak opisywany niespójnie i wymaga potwierdzenia w dokumentach parlamentarnych.

Dla większości kategorii podane stawki oznaczają wzrost akcyzy o około 15 proc. W przypadku cydru i perry wzrost wyniósłby 20 albo około 26,5 proc., zależnie od ostatecznej stawki. Nie oznacza to automatycznie takiego samego wzrostu cen detalicznych, ponieważ na ich wysokość wpływają także VAT, marże, koszty dystrybucji oraz decyzje producentów i sprzedawców. Nowe stawki mają być wyższe niż przewidziane we wcześniejszej „mapie drogowej” akcyzy, ale dostępne materiały nie pozwalają określić skali tej różnicy.

Ustawę rozpatrzy teraz Senat. Następnie przepisy będą wymagały podpisu prezydenta. Dopiero po zakończeniu tej procedury będzie wiadomo, czy wejdą w życie 1 stycznia 2027 roku i w jakim ostatecznym kształcie.