Najważniejsze
- •Ministerstwo Zdrowia nie zgodziło się na wyłączenie aptek z obowiązku nieodpłatnego przekazywania próbek suplementów diety do badań sanepidu.
- •NIA argumentowała, że apteki nie produkują suplementów i nie mają wpływu na ich skład, a mimo to ponoszą koszty kontroli.
- •Resort uznał, że apteki jako podmioty wprowadzające suplementy do obrotu powinny podlegać takim samym zasadom jak inni uczestnicy rynku spożywczego.
- •Sprawa ma już kontekst orzeczniczy: NSA utrzymał karę 10 tys. zł za odmowę wydania próbek suplementu pracownikom sanepidu.
- •Jeśli przepisy nie zostaną zmienione w Sejmie, sanepid nadal będzie mógł pobierać próbki suplementów z aptek bez zapłaty.
Ministerstwo Zdrowia odrzuciło postulat Naczelnej Izby Aptekarskiej o wyłączenie aptek z obowiązku nieodpłatnego przekazywania próbek suplementów diety do badań Sanepidu.

Ministerstwo Zdrowia odrzuciło w konsultacjach postulat Naczelnej Izby Aptekarskiej, która chciała wyłączyć apteki z obowiązku nieodpłatnego przekazywania próbek suplementów diety i innych środków spożywczych do badań prowadzonych przez Państwową Inspekcję Sanitarną. Informację tę opublikowano w raporcie z konsultacji projektu nowelizacji ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, przygotowanym w Rządowym Centrum Legislacji.
Obecnie art. 76 ust. 1 pkt 4 tej ustawy zobowiązuje apteki do bezpłatnego wydawania próbek, gdy inspekcja sanitarna pobiera je do badań laboratoryjnych. NIA chciała dopisać w przepisie wyłączenie dla aptek. Samorząd argumentował, że apteki nie są producentami suplementów i nie mają wpływu na ich skład ani proces wytwarzania, a jednocześnie ponoszą koszty związane z realizacją żądania inspekcji.
Resort zdrowia nie przyjął tej argumentacji. W raporcie konsultacyjnym uwagę NIA oznaczono jako „nieuwzględnioną”. Ministerstwo wskazało, że apteki, jako podmioty wprowadzające suplementy diety do obrotu, powinny podlegać takim samym zasadom jak inne podmioty działające na rynku spożywczym. Z dokumentu wynika też, że próbki mogą być pobierane zgodnie z rocznym planem pobierania próbek w ramach urzędowej kontroli i monitoringu albo podczas kontroli bieżących.
Spór o ten przepis trwa od dłuższego czasu w środowisku aptekarskim. W marcu uwagę opinii publicznej zwrócił wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie o sygnaturze II GSK 26/22. Dotyczył farmaceutki, która odmówiła wydania pracownikom sanepidu dwóch litrowych butelek witaminowego suplementu diety. Dolnośląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny nałożył na nią 10 tys. zł kary, a NSA tę decyzję utrzymał.
Nowelizacja ustawy ma doprecyzować i uszczelnić kompetencje kontrolne Inspekcji Sanitarnej. W konsultacjach oprócz NIA uwagi zgłosiły także Konfederacja Lewiatan, PASMI i prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Część z nich resort uwzględnił, ale postulat aptekarzy dotyczący wyłączenia aptek z obowiązku poboru próbek nie przeszedł.
Dla aptek oznacza to utrzymanie obecnych zasad przynajmniej na etapie prac nad projektem. Jeśli Sejm nie zmieni przepisów, sanepid nadal będzie mógł pobierać z aptek próbki suplementów bez obowiązku zapłaty za ich przekazanie.
Słownik pojęć
- Państwowa Inspekcja Sanitarna
- Organy odpowiedzialne za nadzór nad bezpieczeństwem zdrowotnym, w tym kontrolę żywności, suplementów diety i warunków sanitarnych.
- suplement diety
- Środek spożywczy uzupełniający normalną dietę, będący skoncentrowanym źródłem witamin, składników mineralnych lub innych substancji o działaniu odżywczym.
- urzedowa kontrola i monitoring
- Działania prowadzone przez właściwe organy w celu sprawdzania zgodności produktów z przepisami i oceny ich bezpieczeństwa.
- pobór próbek
- Pobranie produktu do badań laboratoryjnych w ramach kontroli urzędowej lub monitoringu.
- podmiot wprowadzający do obrotu
- Firma lub inny podmiot udostępniający produkt na rynku, np. poprzez sprzedaż lub dystrybucję.
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Najwyższy sąd administracyjny w Polsce, rozpoznający m.in. skargi kasacyjne od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych.
