Nowy projekt ustawy: farmaceuci mają udzielać świadczeń zdrowotnych

Trzygodzinne spotkanie w warszawskiej siedzibie Naczelnej Izby Aptekarskiej odbyło się w formule hybrydowej. W dyskusji wzięli udział reprezentanci organizacji zrzeszających pracodawców i przedsiębiorców, m.in. Pracodawców RP, Konfederacji Lewiatan, Związku Przedsiębiorców i Pracodawców, PharmaNET oraz Związku Aptek Franczyzowych. Do rozmów dołączyli również przedstawiciele Polskiego Związku Pracodawców Przemysłu Farmaceutycznego, Głównego Inspektoratu Farmaceutycznego, Związku Zawodowego Pracowników Farmacji, Polskiego Towarzystwa Farmacji Klinicznej oraz Polskiego Towarzystwa Farmaceutycznego. Obecni byli także prezesi okręgowych izb aptekarskich i reprezentanci wydziałów farmaceutycznych uczelni medycznych z Wrocławia, Poznania, Krakowa oraz Gdańska.

Co zakłada projekt ustawy o praktykach farmaceutycznych?

Przygotowany przez samorząd projekt ustawy określa nowe ramy prawne dla indywidualnych i grupowych praktyk farmaceutycznych. Dokument reguluje warunki lokalowe, rejestrowe oraz ubezpieczeniowe niezbędne do prowadzenia takiej działalności. Nowe przepisy definiują relacje między apteką ogólnodostępną a praktyką zawodową, a także zasady wykonywania zawodu farmaceuty w zakładach leczniczych i poza apteką. Projekt zakłada ponadto rozszerzenie uprawnień farmaceutów o udzielanie świadczeń zdrowotnych i przyznanie im dostępu do dokumentacji medycznej pacjentów. Wskazuje również źródła finansowania nowych usług. Inicjatywa porządkuje kluczowe pojęcia, takie jak opieka farmaceutyczna, usługa farmaceutyczna oraz świadczenie zdrowotne. Kolejne spotkanie robocze zaplanowano na przyszły tydzień.

Wyzwania systemowe i stanowisko środowiska medycznego

Proponowane regulacje wpisują się w systemowy spór o zakres samodzielności zawodowej farmaceutów w Polsce oraz ich ewolucję z dystrybutorów leków w niezależnych pracowników medycznych. Zmiany zmierzają w kierunku rozwiązań znanych z Europy Zachodniej – np. z Wielkiej Brytanii czy Francji – gdzie farmaceuci mają szersze uprawnienia kliniczne i ordynacyjne. Wdrożenie tych przepisów w kraju wymaga jednak systemowego uregulowania zasad finansowania świadczeń przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Konieczna jest także integracja techniczna i prawna z systemem e-zdrowia P1, zgodnie z przepisami o ochronie danych osobowych. Projekt wciąż pozostaje oddolną inicjatywą Naczelnej Izby Aptekarskiej. Rząd nie wpisał go dotychczas do Wykazu prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów.

Nowe propozycje wymagają dalszych uzgodnień z Ministerstwem Zdrowia, które nie przedstawiło dotąd oficjalnego stanowiska i nie zadeklarowało gotowości do procedowania projektu. W konsultacjach zorganizowanych przez samorząd aptekarski nie uczestniczyli przedstawiciele Naczelnej Izby Lekarskiej. Samorząd lekarski tradycyjnie sprzeciwia się wkraczaniu innych profesji medycznych w kompetencje diagnostyczno-lecznicze. Z kolei wprowadzenie rygorystycznych wymogów lokalowych i ubezpieczeniowych dla nowych praktyk może wpłynąć na strukturę rynku aptecznego. Istnieje ryzyko, że nowe przepisy będą faworyzować duże sieci apteczne kosztem mniejszych, indywidualnych placówek.