Leki na odchudzanie powiązane z większą, niż oczekiwano, utratą mięśni

Popularne leki na odchudzanie oparte na inkretynach wiążą się z większą, niż oczekiwano, utratą masy mięśniowej – wynika z analizy 36 randomizowanych badań klinicznych przedstawionej 20 kwietnia 2026 roku na zjeździe American College of Physicians w San Francisco. Zespół Johna Batsisa, MD, z Uniwersytetu Północnej Karoliny przeanalizował wyniki terapii m.in. semaglutydem, tirzepatydem, liraglutydem i dulaglutydem. Badacze porównali odsetek utraty masy mięśniowej do progu 25%, który klinicyści uznają za typowy udział beztłuszczowej masy ciała w całkowitej redukcji masy. U 68% osób przyjmujących leki odchudzające udział ten przekroczył 25%, podczas gdy w grupach stosujących jedynie interwencje stylu życia lub placebo odsetek ten wyniósł 50%. Autorzy zwracają uwagę, że oznacza to relatywnie wyższy udział mięśni w ogólnej utracie masy ciała przy farmakoterapii. Przegląd objął dorosłych pacjentów, u których skład ciała oceniano za pomocą densytometrii DEXA, tomografii komputerowej, rezonansu magnetycznego lub analizy bioimpedancji. Średni wiek badanych w poszczególnych próbach wahał się od 20 do 63,7 roku. Jedynie 4 z 36 badań (9%) uwzględniały osoby po 60. roku życia, a żadne nie było skoncentrowane na populacji 65+. „Obserwujemy proporcje utraty mięśni wyższe, niż tradycyjnie zakładaliśmy podczas redukcji masy ciała” – mówi Batsis, cytowany przez serwisy Medscape i Medical Xpress. Żadne z analizowanych badań nie sprawdzało jednak, czy spadek masy mięśniowej wiąże się z osłabieniem siły lub pogorszeniem funkcji fizycznych. Brak takich danych autorzy określają jako istotną lukę kliniczną i apelują o włączanie do przyszłych prób prostych testów sprawności, takich jak pomiar siły uścisku dłoni, test wstawania z krzesła czy ocena szybkości chodu. Eksperci podkreślają, że bez tego trudno ocenić rzeczywiste znaczenie obserwowanej utraty mięśni dla zdrowia pacjentów. Leki inkretynowe, w tym semaglutyd i tirzepatyd, stały się w ostatnich latach podstawą farmakoterapii otyłości, ponieważ pozwalają na znaczną redukcję masy ciała i poprawę parametrów sercowo-metabolicznych. Utrata części masy mięśniowej jest typowym elementem procesu odchudzania, jednak nadmierny spadek beztłuszczowej masy ciała może zwiększać ryzyko osłabienia, upadków i utraty samodzielności, zwłaszcza u osób starszych, które już z wiekiem tracą mięśnie. Batsis i jego zespół podkreślają, że wyniki nie oznaczają konieczności rezygnacji z tych terapii, lecz wskazują na potrzebę uważnego doboru pacjentów i monitorowania składu ciała. W kolejnych badaniach chcą widzieć większy udział osób po 60. roku życia oraz uwzględnienie miar siły i sprawności w protokołach. Dla praktyki klinicznej oznacza to konieczność łączenia leczenia otyłości z oceną funkcji mięśni i, w razie potrzeby, kierowania pacjentów na fizjoterapię, trening siłowy oraz konsultacje żywieniowe.