Najważniejsze
- •Fizycy medyczni apelują o uchwalenie dedykowanej ustawy o zawodzie oraz stworzenie państwowego rejestru.
- •Ministerstwo Zdrowia odrzuca postulaty, twierdząc, żePrawo atomowe i ustawa o działalności leczniczej są wystarczające.
- •Według MZ w Polsce jest 418 specjalistów, natomiast Polski Towarzystwo Fizyki Medycznej szacuje liczbę pracowników na ok. 1500 osób.
- •Brak regulacji prawnych dotyczy m.in. fizyków pracujących przy rezonansie magnetycznym i USG oraz utrudnia zaszeregowanie płacowe w szpitalach.
Podczas posiedzenia sejmowej podkomisji 3 września 2024 roku przedstawiciele środowiska fizyków medycznych zażądali uchwalenia ustawy o swoim zawodzie. Wniosek ten spotkał się ze sprzeciwem Ministerstwa Zdrowia.
@MZ_GOV_PL
Kwalifikacje i nowe regulacje = rozmowy Ministerstwa Zdrowia z fizjoterapeutami
Podczas posiedzenia Sejmowej Podkomisji Stałej ds. Organizacji Ochrony Zdrowia we wtorek, 3 września 2024 roku, przedstawiciele środowiska fizyków medycznych domagali się uchwalenia ustawy regulującej ich zawód oraz utworzenia państwowego rejestru specjalistów. Ministerstwo Zdrowia odrzuciło jednak ten wniosek. Dyrektor Departamentu Rozwoju Kadr Medycznych w resorcie zdrowia, Mariusz Klencki, oświadczył, że obowiązujące Prawo atomowe oraz ustawa o działalności leczniczej w sposób wystarczający regulują wykonywanie tej profesji.
Z danych przedstawionych przez resort zdrowia wynika, że w Polsce pracuje 418 dyplomowanych specjalistów fizyki medycznej. Ministerstwo oferuje obecnie 144 miejsca szkoleniowe w dziewięciu podmiotach, co zdaniem reprezentantów MZ przekracza zapotrzebowanie systemu. Prezes Polskiego Towarzystwa Fizyki Medycznej, Tomasz Piotrowski, wskazał jednak na znaczną rozbieżność w statystykach. Towarzystwo szacuje łączną liczbę pracowników ochrony zdrowia w tej dziedzinie na około 1500 osób. Około 1000 z nich wykonuje czynności medyczne bez pełnej specjalizacji lub w trakcie odbywania trzyletniego szkolenia.
Luka prawna i ryzyko dla szpitali
Tomasz Piotrowski przekazał posłom gotowy projekt ustawy regulującej zawód, zwracając uwagę na istotną lukę prawną. Obowiązujące Prawo atomowe nakłada wymogi wyłącznie przy procedurach wykorzystujących promieniowanie jonizujące. Przepisy nie obejmują natomiast fizyków pracujących przy rezonansie magnetycznym oraz ultrasonografii. Zastępca dyrektora Departamentu Rynku Pracy w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Mikołaj Tarasiuk, przypomniał z kolei, że fizyk medyczny widnieje w klasyfikacji zawodów od 2010 roku, a urzędy pracy rejestrują obecnie 20 bezrobotnych z tej grupy.
Postulaty środowiska stanowią konsekwencję wyłączenia tej grupy zawodowej z ustawy o niektórych zawodach medycznych z 2023 roku. Pozbawiło to specjalistów ochrony prawnej tytułu oraz możliwości wpisu do państwowego rejestru. Tymczasem fizycy medyczni odpowiadają m.in. za precyzyjne planowanie dawek promieniowania w radioterapii nowotworów, co jest kluczowe dla bezpiecznego funkcjonowania pracowni onkologicznych.
Sejmowa podkomisja rozważy skierowanie do Ministerstwa Zdrowia dezyderatu w sprawie ponownej analizy przepisów. Brak regulacji ustawowych nie tylko utrudnia dyrektorom szpitali zaszeregowanie płacowe pracowników, ale także stwarza ryzyko prawne przy wykonywaniu diagnostyki niejonizującej.
Statystyki dotyczące zawodu fizyka medycznego w Polsce
| Wskaźnik / Parametr | Dane Ministerstwa Zdrowia | Szacunki PTFM / MRPiPS |
|---|---|---|
| Liczba dyplomowanych specjalistów | 418 | b.d. |
| Łączna liczba pracowników w sektorze | b.d. | ok. 1500 (w tym 1000 bez pełnej specjalizacji/w trakcie szkolenia) |
| Miejsca szkoleniowe (podmioty) | 144 (w 9 podmiotach) | b.d. |
| Zarejestrowani bezrobotni | b.d. | 20 osób (MRPiPS) |
Opracowanie własne na podstawie danych MZ, PTFM oraz MRPiPS (wrzesień 2024 r.)
Spór o uregulowanie zawodu fizyka medycznego
Stanowisko środowiska (PTFM)
Stanowisko Ministerstwa Zdrowia
Słownik pojęć
- Fizyk medyczny
- Specjalista zajmujący się zastosowaniem pojęć i metod fizyki w medycynie, w tym planowaniem dawek promieniowania w radioterapii oraz kontrolą jakości sprzętu diagnostycznego.
- Promieniowanie jonizujące
- Promieniowanie zdolne do wywołania jonizacji ośrodka materialnego (np. promienie X, gamma). W medycynie stosowane w radioterapii i rentgenodiagnostyce.
- Diagnostyka niejonizująca
- Metody obrazowania medycznego niewymagające użycia promieniowania jonizującego, np. rezonans magnetyczny (MRI) czy ultrasonografia (USG).
- Dezyderat sejmowy
- Uchwała Sejmu lub komisji sejmowej zawierająca postulaty i żądania określonego działania skierowane do organów państwowych (np. ministerstwa).
