Najważniejsze
- •Ukraina uprościła przepisy dotyczące przechowywania leków, umożliwiając firmom farmaceutycznym korzystanie z nowych magazynów bez uzyskiwania dodatkowych licencji.
- •Decyzja ta ma na celu rozproszenie zapasów w celu ochrony przed rosyjskimi atakami na infrastrukturę – od początku inwazji zniszczono ponad 400 tys. m² magazynów komercyjnych.
- •Czasowe zawieszenie norm Dobrej Praktyki Dystrybucyjnej (GDP) budzi obawy o zachowanie jakości leków oraz o transparentność przydziału państwowych obiektów przez Fundusz Majątku Państwowego.
- •W oficjalnych komunikatach rządowych pojawił się błąd – ogłoszenie decyzji błędnie przypisano Serhijowi Korećkiemu zamiast premierowi Denysowi Szmyhalowi.
Gabinet Ministrów Ukrainy uprościł przepisy dotyczące przechowywania leków. Nowe regulacje pozwalają firmom farmaceutycznym na korzystanie z dodatkowych magazynów bez konieczności uzyskiwania standardowej licencji.
Gabinet Ministrów Ukrainy uprościł 26 sierpnia przepisy dotyczące przechowywania produktów leczniczych na czas stanu wojennego. Nowe regulacje pozwalają firmom farmaceutycznym na korzystanie z dodatkowych magazynów bez konieczności przechodzenia standardowej, czasochłonnej procedury licencyjnej.
Decyzja rządu ma umożliwić rozproszenie zapasów leków, co uchroni je przed rosyjskimi atakami na infrastrukturę logistyczną. Przedsiębiorstwa mogą teraz szybko pozyskiwać nowe powierzchnie magazynowe i przenosić tam produkty bez uprzedniej aktualizacji licencji dla każdej lokalizacji. W związku z tym Fundusz Majątku Państwowego Ukrainy (FDM) rozpoczął audyt wolnych magazynów należących do państwa. Instytucja udostępni te obiekty firmom, których własna infrastruktura ucierpiała w wyniku ostrzałów. Od początku pełnoskalowej inwazji rosyjskie ataki zniszczyły w Ukrainie ponad 400 tysięcy metrów kwadratowych komercyjnej powierzchni magazynowej.
Niespójności w oficjalnych komunikatach
Ukraińskie media państwowe i komercyjne przypisały ogłoszenie tej decyzji premierowi Serhijowi Korećkiemu. W rzeczywistości szefem ukraińskiego rządu jest Denys Szmyhal. Serhij Korećkyj kieruje natomiast przedsiębiorstwami Ukrnafta i Ukrtatnafta, co wskazuje na błąd w oficjalnych komunikatach z 26 sierpnia. Rządowe doniesienia nie podają numeru ani pełnego tytułu przyjętej uchwały. Dokumenty nie precyzują również, czy uproszczone procedury dotyczą leków wymagających zachowania zimnego łańcucha dostaw (takich jak insuliny i szczepionki) oraz substancji kontrolowanych.
Wyzwania logistyczne i bezpieczeństwo pacjentów
Standardowo dystrybucja produktów leczniczych podlega restrykcyjnym normom Dobrej Praktyki Dystrybucyjnej (GDP). Reguły te wymagają certyfikacji każdego magazynu pod kątem kontroli temperatury, wilgotności oraz zasilania awaryjnego. Nowe przepisy czasowo zawieszają te wymogi formalne, aby zapobiec przerwom w dostawach po tym, jak rosyjskie ataki zniszczyły kluczowe huby logistyczne. Rosyjskie wojsko zniszczyło między innymi magazyn humanitarny WHO w Dnieprze w maju 2024 roku. Z powodu zagrożenia transportu kołowego w rejonach przyfrontowych dystrybutorzy zaczęli testowo wykorzystywać drony do transportu leków z programów rządowych.
Wdrożenie nowych przepisów budzi jednak pytania o bezpieczeństwo pacjentów. Ukraińska inspekcja farmaceutyczna oraz organizacje medyczne nie przedstawiły dotąd stanowiska w sprawie ryzyka utraty jakości przez leki przechowywane w magazynach niespełniających norm GDP. Brak jasnych kryteriów przydziału państwowych magazynów przez FDM rodzi również obawy o transparentność procesu i potencjalne faworyzowanie największych holdingów farmaceutycznych kosztem mniejszych dystrybutorów.
Wojenna reforma magazynowania leków w Ukrainie
Dane na podstawie decyzji rządu Ukrainy z 26 sierpnia 2026 r.
Słownik pojęć
- Dobra Praktyka Dystrybucyjna (GDP)
- Zbiór minimalnych wymagań, które musi spełniać dystrybutor leków, aby zagwarantować, że są one przechowywane, transportowane i wprowadzane do obrotu w warunkach gwarantujących ich jakość i tożsamość.
- Zimny łańcuch dostaw
- System dystrybucji oparty na stałym utrzymaniu niskiej temperatury (zazwyczaj 2–8°C) na każdym etapie – od produkcji, przez magazynowanie, aż do podania pacjentowi. Dotyczy m.in. szczepionek i insulin.
- Fundusz Majątku Państwowego Ukrainy (FDM)
- Ukraińska instytucja rządowa odpowiedzialna za zarządzanie własnością państwową, w tym za prywatyzację, dzierżawę oraz audyt wolnych nieruchomości należących do państwa.
- Substancje kontrolowane
- Środki lecznicze, których produkcja, dystrybucja i stosowanie podlega ścisłej kontroli prawnej ze względu na ryzyko uzależnienia lub nadużywania (np. leki odurzające, psychotropowe).
