Najważniejsze
- •Reforma ma ograniczyć tzw. bilokację lekarzy, wprowadzając limit pracy odpowiadający dwóm etatom — 320 godzin miesięcznie — oraz maksymalne stawki 240 zł brutto za godzinę i 76,8 tys. zł miesięcznie.
- •Od 1 listopada 2026 r. szpitale mają regularnie raportować NFZ szczegółowe dane o czasie pracy personelu medycznego.
- •NFZ chce zatrudnić 400 kontrolerów w ciągu 10 lat, co miałoby kosztować 500 mln zł, ale Ministerstwo Finansów odrzuciło wniosek o dodatkowe finansowanie.
- •Spór toczy się w warunkach prognozowanego deficytu NFZ na 2027 r. w wysokości 12–16 mld zł oraz chronicznego niedoboru kadr medycznych.
- •Bez dodatkowych zasobów kontrolnych przepisy mogą być trudne do wyegzekwowania, a ich wdrożenie może zwiększyć obciążenia administracyjne i ograniczyć dostępność świadczeń.
Rząd zajmie się we wtorek pakietem zmian ograniczających czas pracy lekarzy. Brak zgody Ministerstwa Finansów na zatrudnienie 400 nowych kontrolerów NFZ stawia jednak skuteczność reformy pod znakiem zapytania.
Najważniejsze limity, koszty i terminy proponowanej reformy
| Element reformy | Wartość / termin |
|---|---|
| Limit czasu pracy medyka | 320 godzin miesięcznie — równowartość dwóch etatów |
| Maksymalna stawka godzinowa | 240 zł brutto za godzinę |
| Maksymalne miesięczne wynagrodzenie | 76,8 tys. zł miesięcznie |
| Obowiązek raportowania do NFZ | Od 1 listopada 2026 r. |
| Planowane zwiększenie kadry kontrolnej | 400 kontrolerów w ciągu 10 lat |
| Szacowany koszt zatrudnienia kontrolerów | 500 mln zł |
| Prognozowany deficyt NFZ w 2027 r. | 12–16 mld zł |
Opracowanie na podstawie informacji zawartych w artykule.
Rządowa propozycja zmian w systemie ochrony zdrowia, która trafi pod obrady we wtorek, ma na celu wyeliminowanie zjawiska tzw. bilokacji lekarzy oraz nieprawidłowości w rozliczeniach szpitali. Reforma zakłada ograniczenie czasu pracy medyków do równoważnika dwóch etatów, czyli 320 godzin miesięcznie. Projekt przewiduje również sztywne stawki wynagrodzeń – maksymalnie 240 zł brutto za godzinę oraz 76,8 tys. zł miesięcznie. Od 1 listopada 2026 roku szpitale będą miały obowiązek regularnego raportowania do Narodowego Funduszu Zdrowia szczegółowych zestawień czasu pracy personelu.
Problem z finansowaniem kontroli
Aby nowe przepisy były skuteczne, NFZ wnioskował o środki na zatrudnienie 400 nowych kontrolerów w ciągu najbliższych dziesięciu lat. Koszt tej inwestycji oszacowano na 500 mln zł. Ministerstwo Finansów odrzuciło jednak wniosek, argumentując, że Fundusz powinien sfinansować te działania w ramach już posiadanych środków. Resort sugeruje cięcia w budżetach na badania medyczne lub wstrzymanie podwyżek w inspekcji sanitarnej. Sytuacja jest trudna, ponieważ NFZ zmaga się z prognozowanym na 2027 rok deficytem wynoszącym od 12 do 16 mld zł, a dodatkowe wydatki podlegają rygorystycznym ograniczeniom wynikającym ze stabilizującej reguły wydatkowej.
Wyzwania dla placówek medycznych
Ochrona zdrowia funkcjonuje obecnie w warunkach chronicznego deficytu kadr, co wymusza na placówkach akceptację wysokich stawek i obecności lekarzy w wielu miejscach jednocześnie. Istniejące systemy informatyczne, takie jak P1 e-zdrowie, gromadzą dane o logowaniach medyków, jednak NFZ twierdzi, że do weryfikacji fizycznej obecności lekarza na oddziale niezbędna jest rozbudowana kadra urzędnicza. Dyrektorzy szpitali ostrzegają, że zaostrzenie przepisów przy braku zabezpieczenia obsady medycznej może ograniczyć dostępność świadczeń i wydłużyć kolejki do operacji.
Brak zgody na zatrudnienie nowych kontrolerów może sprawić, że nowe przepisy pozostaną martwym prawem. W najbliższych dniach okaże się, czy rząd zdecyduje się na przesunięcia budżetowe, czy też spróbuje oprzeć system kontroli wyłącznie na zaawansowanych algorytmach cyfrowych, co jednak nie znalazło dotąd potwierdzenia w założeniach projektu. Dla sektora medycznego oznacza to niepewność co do sposobu weryfikacji czasu pracy i ryzyko dodatkowych obciążeń administracyjnych przy próbach dostosowania się do nowych limitów etatowych.
Dwie ścieżki kontroli czasu pracy medyków
Kontrole z udziałem dodatkowych kontrolerów NFZ
Kontrola oparta głównie na algorytmach cyfrowych
Dane medyczne w pracy lekarza- stan obecny i pożądane zmiany
How productive emergency physicians work: a qualitative interview study of clinical workflow in the emergency department.
Scandinavian journal of trauma, resuscitation and emergency medicine
Jak ma działać system kontroli czasu pracy medyków?
Opracowanie na podstawie informacji zawartych w artykule.
Słownik pojęć
- Bilokacja lekarzy
- Praktyka, w której jeden lekarz jest zatrudniony (i wykazuje gotowość do pracy) w kilku różnych placówkach medycznych w tym samym czasie, co uniemożliwia faktyczne świadczenie usług we wszystkich tych miejscach.
- Stabilizująca reguła wydatkowa
- Zasada prawna ograniczająca elastyczność w zwiększaniu wydatków publicznych w określonych sektorach, mająca na celu utrzymanie stabilności finansów państwa.
- P1 e-zdrowie
- Centralny system teleinformatyczny w Polsce, umożliwiający gromadzenie, przechowywanie i udostępnianie danych medycznych, w tym logowań personelu medycznego do systemów obsługi pacjenta.
- Deficyt NFZ
- Różnica między wydatkami a przychodami, w tym przypadku prognozowana strata finansowa NFZ, która ogranicza możliwości inwestycyjne Funduszu.
