Najważniejsze
- •Projekt nowelizacji ustawy o świadczeniach został wstrzymany z powodu ponad 500 uwag zgłoszonych w toku konsultacji społecznych.
- •Projekt przewiduje obowiązek minimum 80 godzin pracy miesięcznie w jednej placówce z umową NFZ oraz maksymalny limit 2 etatów łącznie dla lekarza.
- •Organizacje medyczne (OZZL, PPOZ) ostrzegają, że nowe przepisy mogą doprowadzić do likwidacji poradni specjalistycznych w małych powiatach.
- •Resort zdrowia dąży do ograniczenia tzw. medycyny walizkowej i redukcji kominów płacowych, jednak braki kadrowe utrudniają wprowadzenie sztywnych norm.
Ministerstwo Zdrowia wstrzymało prace nad nowelizacją ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej. Decyzja zapadła po tym, jak w toku konsultacji publicznych wpłynęło ponad 500 uwag.
Projekt nowelizacji ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych nie trafił na posiedzenie Sejmu zaplanowane na 2–4 września 2026 roku. Ministerstwo Zdrowia wstrzymało przekazanie dokumentu pod obrady Rady Ministrów po tym, jak w toku konsultacji publicznych organizacje medyczne i świadczeniodawcy zgłosili ponad 500 uwag.
Założenia projektowanych zmian
Projekt ustawy, opublikowany 24 lipca 2026 roku w Rządowym Centrum Legislacji, przewiduje kluczowe zmiany w zasadach zatrudniania personelu medycznego. Resort zdrowia założył obowiązek świadczenia pracy w wymiarze co najmniej 80 godzin miesięcznie w jednej placówce realizującej umowę z Narodowym Funduszem Zdrowia, co odpowiada połowie etatu. Przepisy wprowadzają ponadto maksymalny łączny limit czasu pracy lekarza we wszystkich podmiotach leczniczych na poziomie dwóch etatów. Nowe regulacje zobowiązują także medyków do uzyskania formalnej zgody głównego pracodawcy na podjęcie dodatkowego zatrudnienia.
Proponowane przepisy wywołały sprzeciw organizacji zrzeszających medyków oraz świadczeniodawców. Porozumienie Rezydentów Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Lekarzy oraz Porozumienie Pracodawców Ochrony Zdrowia oficjalnie zaapelowały o wycofanie sztywnego wskaźnika godzinowego. W stanowiskach przesłanych do resortu organizacje te podkreślają, że wymóg ten doprowadzi do likwidacji poradni specjalistycznych w mniejszych powiatach. Według OZZL i PPOZ ograniczenia kadrowe uderzą również w szpitalnictwo monospecjalistyczne – na przykład w psychiatrię, gdzie konsultanci z zakresu chorób wewnętrznych pracują obecnie w wymiarze kilkunastu godzin miesięcznie.
Walka z „medycyną walizkową” a rzeczywistość szpitali
Przygotowane przez resort zdrowia przepisy miały stanowić odpowiedź na problem tak zwanej medycyny walizkowej, czyli przemieszczania się lekarzy pomiędzy wieloma podmiotami medycznymi. Ministerstwo Zdrowia stawiało sobie za cel ograniczenie kosztów świadczeń generowanych przez kominy płacowe oraz poprawę bezpieczeństwa pacjentów poprzez egzekwowanie norm czasu pracy. Jednak w obecnych warunkach rynkowych szpitale powiatowe oraz mniejsze placówki medyczne powszechnie podpisują ze specjalistami rzadkich dziedzin umowy na niewielką liczbę godzin w miesiącu. Dla tego typu jednostek to jedyny sposób na spełnienie wymogów NFZ w zakresie obecności kadry specjalistycznej.
Do tej pory Ministerstwo Zdrowia oraz Narodowy Fundusz Zdrowia nie opublikowały oficjalnego komunikatu w sprawie zgłoszonych zastrzeżeń ani zaktualizowanego harmonogramu prac nad projektem. Zanim dokument ponownie trafi pod obrady Rady Ministrów, resort zdrowia musi przeanalizować nadesłane uwagi i podjąć decyzję o ewentualnym wprowadzeniu poprawek.
Kluczowe założenia projektowanych zmian w czasie pracy lekarzy
Projekt nowelizacji ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej (RCL)
Zestawienie proponowanych wymogów i ich wpływu na organizację ochrony zdrowia
| Parametr / Regulacja | Wartość proponowana | Cel resortu zdrowia | Zagrożenia wg organizacji medycznych |
|---|---|---|---|
| Min. czas pracy w 1 placówce NFZ | 80 godz. / miesiąc (0,5 etatu) | Ograniczenie bilokacji lekarzy | Likwidacja poradni w małych powiatach |
| Max. łączny limit czasu pracy | 2 etaty (wszystkie podmioty) | Poprawa bezpieczeństwa i odpoczynku | Braki kadrowe w dyżurach i monospecjalistyce |
| Zgoda głównego pracodawcy | Wymagana pisemnie | Kontrola nad czasem pracy kadry | Wzrost biurokracji i konflikty interesów |
| Uwagi w konsultacjach | Ponad 500 wniosków | Weryfikacja projektu przepisów | Wstrzymanie prac w Sejmie i niepewność prawna |
Opracowanie własne na podstawie projektu nowelizacji ustawy o świadczeniach i stanowisk OZZL/PPOZ
Dane medyczne w pracy lekarza- stan obecny i pożądane zmiany
Porównanie dotychczasowego systemu z proponowanymi zmianami legislacyjnymi
Obecny model zatrudnienia (elastyczny)
Proponowany model (sztywne limity)
Słownik pojęć
- Medycyna walizkowa
- Potoczne określenie praktyki polegającej na pracy lekarza w wielu placówkach medycznych oddalonych od siebie, z bardzo małym wymiarem godzin w każdej z nich.
- Kominy płacowe
- Zjawisko znacznego odbiegania wynagrodzeń niektórych specjalistów od średnich stawek w sektorze publicznym, wynikające ze skrajnych braków kadrowych.
- Bilokacja lekarzy
- Sytuacja, w której lekarz wykonuje równolegle obowiązki zawodowe na rzecz więcej niż jednego podmiotu leczniczego.
- Szpitalnictwo monospecjalistyczne
- Szpital skoncentrowany na jednej dziedzinie medycyny (np. psychiatria, okulistyka), często posiłkujący się konsultantami z innych dziedzin w niewielkim wymiarze godzin.
- Rządowe Centrum Legislacji (RCL)
- Oficjalny portal rządowy służący do publikacji i śledzenia przebiegu prac nad projektami aktów prawnych w Polsce.
