Najważniejsze
- •Na Uniwersytecie Gdańskim zorganizowano dwudniową konferencję poświęconą profilaktyce samobójstw oraz wsparciu psychologicznemu dzieci i młodzieży.
- •Liczba prób samobójczych wśród nieletnich w Polsce wzrosła z niespełna 1000 w 2019 roku do ponad 2000 rocznie w latach 2022–2023.
- •Województwo pomorskie odnotowuje wyjątkowo wysokie statystyki zamachów samobójczych, co przekłada się na przepełnienie oddziałów psychiatrii dziecięcej.
- •W odpowiedzi na kryzys rozwijane są lokalne i uczelniane punkty pierwszej pomocy psychologicznej (np. Centrum Wsparcia Psychologicznego UG wsparło 700 studentów).
- •Dostępne są bezpłatne i anonimowe całodobowe telefony zaufania: 116 111 (dla dzieci i młodzieży) oraz 116 123 (dla dorosłych).
10 września na Uniwersytecie Gdańskim rozpoczęła się dwudniowa konferencja naukowa poświęcona profilaktyce samobójstw oraz wsparciu dzieci i młodzieży w kryzysie psychicznym.
10 września na Uniwersytecie Gdańskim rozpoczęła się dwudniowa konferencja naukowa poświęcona profilaktyce zachowań suicydalnych oraz wsparciu psychologicznemu dzieci i młodzieży. Równolegle w Gdańskiej Akademii Nauk Stosowanych zorganizowano wydarzenie naukowo-edukacyjne pod hasłem „W głowie się mieści”, realizowane w ramach miejskiego programu profilaktycznego „Gdańsk wybiera zdrowie”. Oba przedsięwzięcia przygotowano w odpowiedzi na obchody Światowego Dnia Zapobiegania Samobójstwom.
Eksperci o kryzysie psychicznym dzieci i młodzieży
Główna organizatorka konferencji na Uniwersytecie Gdańskim, Danuta Sowińska, powołała interdyscyplinarny zespół praktyków pracujących na co dzień z osobami w kryzysie psychicznym. W gronie prelegentów znaleźli się pedagog Przemysław Staroń oraz dr Kosma Kołodziej – socjolog i wiceprezes Fundacji DiversityPL. Uczestnicy spotkania omawiali metody pomocy młodym ludziom, ze szczególnym uwzględnieniem trudności wynikających ze środowiska wychowawczego oraz miejsca pracy. W trakcie obrad zaprezentowano także funkcjonowanie Centrum Wsparcia Psychologicznego Uniwersytetu Gdańskiego, z którego pomocy psychologicznej w ubiegłym roku skorzystało 700 studentów.
Podczas wystąpień eksperci przytoczyli dane wskazujące na blisko 2 tysiące prób samobójczych wśród dzieci i młodzieży w Polsce w ubiegłym roku. Z zaprezentowanych analiz wynika, że najwięcej takich zdarzeń zarejestrowano w województwie pomorskim. Dr Kołodziej w swoim referacie zwrócił uwagę na sytuację młodzieży z grup defaworyzowanych, w tym osób LGBT+, powołując się na dane z Hiszpanii, gdzie po wprowadzeniu równości małżeńskiej spadek liczby samobójstw wśród młodych ludzi wyniósł 50%.
Przepełnione oddziały i potrzeba opieki środowiskowej
Wydarzenie wpisuje się w trudną sytuację systemu opieki zdrowotnej na Pomorzu. Według oficjalnych danych policji liczba prób samobójczych wśród nieletnich w Polsce wzrosła z poziomu poniżej 1000 w 2019 roku do ponad 2000 rocznie w latach 2022–2023. Województwo pomorskie regularnie zajmuje czołowe miejsca w statystykach pod względem liczby zamachów samobójczych w przeliczeniu na 100 tysięcy mieszkańców. Region mierzy się ze szczególnym obciążeniem stacjonarnej psychiatrii dziecięcej, co widać między innymi w przepełnieniu oddziałów w Gdańsku-Srebrzysku. Przeładowanie szpitali wymusza pilny rozwój lokalnych i uczelnianych systemów pierwszej pomocy psychologicznej.
Środowisko naukowe oraz organizatorzy podkreślają potrzebę dalszego rozwoju środowiskowych form opieki oraz wdrażania rozwiązań systemowych. Osoby przeżywające kryzys psychiczny lub poszukujące pomocy dla bliskich mogą skorzystać z bezpłatnych i anonimowych telefonów zaufania:
- Dla dzieci i młodzieży działa całodobowy numer 116 111.
- Osoby dorosłe mogą uzyskać wsparcie pod numerem 116 123.
Organizacja pacjentów ukierunkowana na profilaktykę
Kluczowe wskaźniki i numery wsparcia psychologicznego
Prelekcje konferencji naukowej na Uniwersytecie Gdańskim oraz telefony zaufania
Wzrost liczby prób samobójczych wśród dzieci i młodzieży w Polsce oraz obciążenie systemu pomocy
| Wskaźnik / Okres | Wartość / Liczba | Kontekst i obszar |
|---|---|---|
| Próby samobójcze nieletnich (2019 r.) | Poniżej 1 000 | Polska (dane Policji) |
| Próby samobójcze nieletnich (2022–2023 r.) | Ponad 2 000 rocznie | Polska (blisko dwukrotny wzrost) |
| Próby samobójcze nieletnich (ostatni rok) | Blisko 2 000 | Polska (najwięcej w woj. pomorskim) |
| Studenci objęci wsparciem CWP UG | 700 osób | Centrum Wsparcia Psychologicznego UG (ostatni rok) |
Dane z prelekcji konferencyjnych oraz oficjalnych statystyk Policji
Słownik pojęć
- Profilaktyka suicydalna
- Ogół działań edukacyjnych, społecznych i medycznych mających na celu przeciwdziałanie zachowaniom samobójczym i wczesne wykrywanie kryzysów psychicznych.
- Zachowania suicydalne
- Wszelkie celowe zachowania ukierunkowane na odebranie sobie życia, obejmujące myśli samobójcze, planowanie oraz próby samobójcze.
- Kryzys psychiczny
- Stan przejściowego załamania równowagi psychicznej, w którym dotychczasowe mechanizmy radzenia sobie z problemami okazują się niewystarczające.
- Środowiskowa opieka psychologiczna
- Model opieki psychologicznej i psychiatrycznej oparty na wsparciu udzielanym w środowisku lokalnym (np. szkole, uczelni, domu), bez konieczności długotrwałej hospitalizacji.
