Najważniejsze
- •Od 1 stycznia 2027 r. ZUS planuje wprowadzić asystentów medycznych przy komisjach lekarskich, aby odciążyć lekarzy orzeczników.
- •Asystent ma wykonywać czynności techniczne i administracyjne, takie jak przygotowanie dokumentacji czy wprowadzanie danych do systemów, ale nie zastąpi lekarza w ocenie stanu zdrowia ani w wydawaniu orzeczenia.
- •Udział asystenta podczas badania będzie wymagał zgody osoby badanej, a lekarz zdecyduje, z jakiego zakresu wsparcia skorzysta.
- •Osoby pomagające przy orzekaniu będą miały dostęp do danych wrażliwych, dlatego przepisy przewidują upoważnienie, szkolenie z ochrony danych i obowiązek poufności.
- •Zmiana ma usprawnić pracę ZUS w warunkach niedoboru lekarzy orzeczników i skrócić czas oczekiwania na orzeczenia.
Od 1 stycznia 2027 roku ZUS wprowadzi przy komisjach lekarskich asystentów medycznych, którzy mają odciążyć lekarzy orzeczników i przyspieszyć wydawanie orzeczeń.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych od 1 stycznia 2027 roku wprowadzi asystentów medycznych przy komisjach lekarskich. Mają oni pomóc lekarzom orzecznikom, przejmując część czynności technicznych i administracyjnych związanych z wydawaniem orzeczeń, zwłaszcza w sprawach dotyczących niezdolności do pracy i świadczeń z ubezpieczeń społecznych.
Zgodnie z planowanymi przepisami asystenci będą mogli przygotowywać dokumentację, wprowadzać dane do systemów teleinformatycznych i wykonywać inne czynności pomocnicze wskazane przez lekarza. Nie zastąpią jednak lekarza orzecznika. Nie będą analizować dokumentacji medycznej, oceniać stanu zdrowia osoby badanej ani podejmować ustaleń orzeczniczych. Odpowiedzialność za treść orzeczenia pozostanie po stronie lekarza.
Obecność asystenta podczas badania nie będzie automatyczna. Osoba badana będzie musiała wyrazić zgodę na jego udział. Lekarz orzecznik sam zdecyduje też, w jakim zakresie skorzysta ze wsparcia. Może ograniczyć rolę asystenta wyłącznie do obsługi systemów informatycznych albo przygotowania dokumentów. Z uzasadnienia projektu wynika, że wsparcie będą mogły wykonywać osoby wykonujące zawód medyczny, ale także osoby wykonujące czynności pomocnicze przy wydawaniu orzeczenia, bez wykształcenia medycznego.
Zmiany mają podstawę w ustawie z 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej. Projektowane przepisy przewidują też obowiązek zachowania poufności. Osoby upoważnione do pomocy przy orzekaniu będą miały dostęp do danych wrażliwych, w tym informacji o stanie zdrowia, dlatego ZUS będzie mógł dopuścić je do przetwarzania danych dopiero po pisemnym upoważnieniu, szkoleniu z ochrony danych osobowych i podpisaniu zobowiązania do zachowania poufności.
ZUS od dłuższego czasu zmaga się z niedoborem lekarzy orzeczników. To jeden z powodów wydłużania się czasu oczekiwania na orzeczenia. Wprowadzenie asystentów ma zwiększyć liczbę spraw obsługiwanych przez lekarzy i poprawić wydajność całego procesu. W materiale źródłowym nie podano liczby wakatów ani kosztów zatrudnienia nowego personelu.
Nowe rozwiązanie wpisuje się w szersze zmiany organizacyjne w orzecznictwie ZUS. Dla pacjentów oznacza to przede wszystkim możliwość sprawniejszej obsługi spraw, ale też dodatkową osobę uczestniczącą w procesie badania, na której obecność trzeba będzie wyrazić zgodę. W praktyce to lekarz ma zachować pełną kontrolę nad postępowaniem, a asystent ma przejąć zadania techniczne, które dziś zajmują lekarzom czas potrzebny na ocenę medyczną.
Jak ma działać wsparcie asystenta medycznego w ZUS?
Na podstawie projektu zmian opisanych w artykule.
To oficjalne! Lekarze dostaną więcej pieniędzy
Kluczowe elementy planowanych zmian w orzecznictwie ZUS od 2027 r.
| Obszar | Rozwiązanie | Znaczenie dla pacjenta / lekarza |
|---|---|---|
| Data wejścia w życie | 1 stycznia 2027 r. | Od tej daty ZUS ma korzystać z asystentów przy komisjach lekarskich. |
| Rola asystenta | Czynności techniczne i administracyjne | Odciąża lekarza z części pracy biurowej. |
| Zakres wyłączony | Analiza dokumentacji, ocena stanu zdrowia, ustalenia orzecznicze | Te kompetencje pozostają wyłącznie po stronie lekarza orzecznika. |
| Zgoda osoby badanej | Wymagana przed udziałem asystenta | Pacjent ma kontrolę nad obecnością dodatkowej osoby podczas badania. |
| Poufność danych | Upoważnienie, szkolenie RODO, zobowiązanie do poufności | Ma chronić dane wrażliwe, w tym informacje o stanie zdrowia. |
| Cel organizacyjny | Zwiększenie wydajności i liczby obsłużonych spraw | Ma skrócić czas oczekiwania na orzeczenia. |
Na podstawie treści artykułu i materiałów źródłowych podanych przez redakcję.
Słownik pojęć
- Lekarz orzecznik
- Lekarz ZUS uprawniony do oceny stanu zdrowia i wydania orzeczenia w sprawach świadczeń oraz niezdolności do pracy.
- Orzeczenie
- Oficjalny документ potwierdzający określony stan zdrowia lub uprawnienie, wydawany w postępowaniu ZUS.
- Czynności pomocnicze
- Zadania techniczne i administracyjne wykonywane na rzecz lekarza, bez samodzielnej oceny medycznej.
- Dane wrażliwe
- Szczególna kategoria danych osobowych, obejmująca m.in. informacje o zdrowiu.
- Poufność
- Obowiązek nieujawniania informacji uzyskanych w związku z wykonywaniem powierzonych zadań.
- Zgoda osoby badanej
- Dobrowolna akceptacja uczestnictwa asystenta podczas badania lekarskiego.
