Najważniejsze
- •Narodowy Fundusz Zdrowia zredukował finansowanie zabiegów TAVI z ok. 5 tys. w 2025 r. do poniżej 3 tys. w 2026 r., co oznacza spadek o ponad 40%.
- •Liczba procedur TAVI w Polsce spadnie poniżej 100 na milion mieszkańców, podczas gdy średnia w krajach Unii Europejskiej wynosi ok. 150 na milion.
- •Wiele ośrodków kardiologicznych wyczerpało zakontraktowane środki już w pierwszej połowie 2026 roku i wstrzymało kwalifikację nowych pacjentów.
- •Procedura TAVI jest małoinwazyjną alternatywą dla operacji na otwartym sercu, kluczową dla seniorów i pacjentów z wysokim ryzykiem powikłań.
- •Brak elastyczności w rozliczaniu środków znaczonych grozi wzrostem nagłych hospitalizacji oraz utratą akredytacji przez lekarzy operatorów.
Polskie Towarzystwo Kardiologiczne poinformowało we wrześniu 2026 roku, że cięcia w finansowaniu zabiegów TAVI przez NFZ doprowadziły do wyczerpania limitów i wstrzymania przyjęć pacjentów w części szpitali.
Statystyki dotyczące procedur TAVI w Polsce na tle Unii Europejskiej
Dane: Polskie Towarzystwo Kardiologiczne / Europejskie Towarzystwo Kardiologiczne
Polskie Towarzystwo Kardiologiczne poinformowało we wrześniu 2026 roku o trudnej sytuacji w kardiologii. Narodowy Fundusz Zdrowia ograniczył finansowanie przezcewnikowej implantacji zastawki aortalnej (TAVI) z około 5 tys. w 2025 roku do poniżej 3 tys. w roku 2026. Decyzja ta doprowadziła do szybkiego wyczerpania limitów i wstrzymania przyjęć w części polskich ośrodków.
Limity ustalone na 2026 rok oznaczają spadek liczby procedur o ponad 40% w porównaniu z ubiegłym rokiem. Z szacunków PTK oraz danych Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego wynika, że wskaźnik wykonywanych zabiegów TAVI w Polsce spadnie ze 130 do poniżej 100 na milion mieszkańców. Dla porównania, średnia dla krajów Unii Europejskiej wynosi około 150 zabiegów na milion mieszkańców.
Wyczerpane limity i ograniczenia systemowe
Szpitale wyczerpały zakontraktowane środki na procedury TAVI już w pierwszej połowie 2026 roku. Eksperci, w tym prof. Marek Gierlotka oraz prof. Marcin Grabowski, podkreślają, że sytuacja ta zmusza placówki do wstrzymania kwalifikacji nowych pacjentów — mimo pełnej gotowości kadry medycznej i dostępności infrastruktury zabiegowej.
Problem potęguje fakt, że świadczenia TAVI oraz programy lekowe rozlicza się w ramach odrębnych limitów, czyli tzw. środków znaczonych. Taki system uniemożliwia szpitalom elastyczne pokrywanie nadwykonań z ogólnego ryczałtu szpitalnego.
Skutki kliniczne i ryzyko utraty akredytacji
Procedura TAVI to małoinwazyjna metoda leczenia stanowiąca alternatywę dla klasycznej operacji kardiochirurgicznej na otwartym sercu. Jest ona przeznaczona przede wszystkim dla osób w podeszłym wieku oraz pacjentów z wysokim ryzykiem powikłań operacyjnych. Zapotrzebowanie na te zabiegi w Polsce stale rośnie ze względu na starzenie się społeczeństwa oraz rozszerzenie europejskich wytycznych klinicznych.
Drastyczne ograniczenie liczby procedur rodzi ponadto ryzyko utraty akredytacji przez część lekarzy operatorów. Bez wykonania wymaganej rocznej liczby zabiegów nie będą oni w stanie utrzymać formalnych kompetencji zawodowych.
Ograniczenie dostępu do procedur TAVI przekłada się bezpośrednio na wzrost liczby ponownych hospitalizacji w trybie nagłym oraz zwiększenie wydatków na opiekę długoterminową nad ciężko chorymi pacjentami. Ministerstwo Zdrowia oraz Narodowy Fundusz Zdrowia nie odniosły się dotąd oficjalnie do wyliczeń przedstawionych przez środowisko kardiologiczne ani do planowanych zmian w budżecie płatnika na kolejne miesiące.
Porównanie wskaźników zabiegów TAVI i limitów finansowych (2025 vs 2026)
| Wskaźnik / Parametr | Rok 2025 | Rok 2026 | Średnia UE |
|---|---|---|---|
| Roczna liczba zabiegów TAVI | ~5 000 | < 3 000 | N/D |
| Zabiegi na 1 mln mieszkańców | 130 | < 100 | ok. 150 |
| Zmiana liczby procedur r/r | — | -40% | — |
| Dostępność limitów w szpitalach | Cały rok | Wyczerpane w I półroczu | Pełna dostępność |
Opracowanie na podstawie danych PTK oraz ETK
Porównanie metod leczenia stenozy aortalnej: TAVI vs Operacja kardiochirurgiczna
Klasyczna operacja kardiochirurgiczna (SAVR)
Małoinwazyjny zabieg TAVI
Nowoczesne leczenie chorób serca w Polsce – wyzwania w dostępności i jakości opieki
Słownik pojęć
- TAVI
- Przezcewnikowa implantacja zastawki aortalnej (ang. Transcatheter Aortic Valve Implantation) – małoinwazyjna procedura kardiologiczna polegająca na wprowadzeniu nowej zastawki serca przez naczynie krwionośne (najczęściej tętnicę udową) bez konieczności otwierania klatki piersiowej.
- NFZ (Narodowy Fundusz Zdrowia)
- Instytucja państwowa odpowiedzialna za finansowanie świadczeń opieki zdrowotnej ze składek ubezpieczonych w Polsce.
- Środki znaczone
- Środki finansowe przyznawane szpitalom przez NFZ z góry zdefiniowanym przeznaczeniem na konkretne procedury wysokospecjalistyczne lub programy lekowe, których nie można przesuwać na inne cele.
- Nadwykonania
- Płatności za świadczenia medyczne wykonane przez szpital ponad limit określony w umowie z płatnikiem (NFZ).
- Ryczałt szpitalny
- Stała kwota, jaką szpital otrzymuje z NFZ na pokrycie kosztów leczenia pacjentów w ramach sieci szpitali, z której wyłączone są procedury finansowane z odrębnych limitów.
- Akredytacja operatora
- Formalne potwierdzenie uprawnień i umiejętności lekarza do samodzielnego wykonywania skomplikowanych procedur medycznych, często uzależnione od wykonania minimalnej liczby zabiegów rocznie.
