Senat przyjął ustawę o danych o zarobkach medyków. Teraz decyzja prezydenta

Senat przyjął ustawę, która pozwoli Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji zbierać dane o wynagrodzeniach medyków w powiązaniu z numerem PESEL lub numerem prawa wykonywania zawodu. Za ustawą głosowało 55 senatorów, 28 wstrzymało się od głosu, a nikt nie był przeciw. Ponieważ izba wyższa nie zgłosiła poprawek, dokument trafi teraz bezpośrednio na biurko prezydenta Karola Nawrockiego.

Nowe przepisy obejmą nie tylko lekarzy i pielęgniarki, których można identyfikować po numerze PWZ, lecz także pozostały personel oraz pracowników administracyjnych. Właśnie dlatego ustawodawca wprowadził również PESEL. Do tej pory AOTMiT gromadziła dane o wynagrodzeniach w formie zanonimizowanej, co uniemożliwiało przypisanie zarobków z różnych form zatrudnienia do jednej osoby. Resort zdrowia nie mógł więc ustalić, ile łącznie zarabia pracownik, który pracuje w kilku miejscach albo ma w jednym podmiocie etat i kontrakt.

Zmiana ma dać państwu pełniejszy obraz sytuacji płacowej w ochronie zdrowia. Zebrane przez AOTMiT informacje mają służyć pracom analitycznym. Według strony rządowej pozwolą one lepiej ocenić skalę zjawisk takich jak wieloetatowość czy tzw. kominy płacowe. Wiceminister zdrowia Katarzyna Kęcka zapewniła, że dane będą analizowane w formie zanonimizowanej, a do Ministerstwa Zdrowia trafią ostatecznie analizy, a nie surowe zestawienia osobowe.

Przyspieszenie prac nad ustawą nastąpiło po ujawnieniu przypadku lekarza w trakcie specjalizacji, który w 2025 roku miał zarobić 1,6 mln zł. Ta sprawa pokazała, że dotychczasowy system nie pozwalał sprawdzić łącznych dochodów jednej osoby z różnych źródeł. Rząd uznał więc, że potrzebuje narzędzia, które pokaże realną skalę wynagrodzeń w publicznej ochronie zdrowia.

Samorząd lekarski krytykuje nowe przepisy. Prezes Naczelnej Rady Lekarskiej, dr Łukasz Jankowski, zaapelował do prezydenta o weto i zapowiedział, że jeśli ustawa wejdzie w życie, samorząd skieruje sprawę do Trybunału Konstytucyjnego. Lekarze chcą też zaskarżyć przepisy do unijnych trybunałów, wskazując na możliwą niezgodność z RODO.

Dotychczasowe zbieranie danych o wynagrodzeniach w ochronie zdrowia miało ograniczoną wartość, bo statystyki były rozproszone i anonimizowane. W praktyce utrudniało to ocenę sytuacji płacowej w całym sektorze i planowanie zmian systemowych. Nowa ustawa ma to zmienić, jeśli podpisze ją prezydent.

W praktyce przepisy mogą stać się ważnym narzędziem do przygotowania dalszych decyzji o finansowaniu ochrony zdrowia. Jednocześnie sposób zbierania danych może nadal budzić spory prawne i polityczne, jeśli prezydent zdecyduje się nie podpisać ustawy.