PPOZ znów apeluje do NFZ: lekarzy nie należy naciskać na przepisywanie tańszych leków

Komentarz redakcji

Porozumienie Pracodawców Ochrony Zdrowia skierowało apel do prezesa NFZ, Ministerstwa Zdrowia i Naczelnej Rady Lekarskiej. Organizacja twierdzi, że korespondencja Funduszu może wpływać na niezależność lekarzy i ich decyzje terapeutyczne. PPOZ nie otrzymało odpowiedzi na wcześniejsze wystąpienie z 21 maja.

Najważniejsze

  • PPOZ po raz kolejny alarmuje, że pisma NFZ sugerujące tańsze odpowiedniki leków mogą wywierać presję na lekarzy POZ i ograniczać ich niezależność terapeutyczną.
  • Organizacja podnosi argument „efektu mrożącego”: monitorowanie ordynacji i wskazywanie potencjalnych oszczędności może skłaniać lekarzy do ostrożniejszych, ale nie zawsze najlepszych klinicznie decyzji.
  • PPOZ przypomina, że lekarze POZ często jedynie kontynuują leczenie rozpoczęte przez specjalistów lub w szpitalach, więc statystyki NFZ mogą nie odzwierciedlać pełnego kontekstu ordynacji.
  • Zdaniem PPOZ wybór leku powinien należeć do lekarza prowadzącego, ponieważ nawet preparaty z tą samą substancją czynną mogą być różnie tolerowane przez pacjentów.
  • Spór pokazuje napięcie między polityką oszczędnościową płatnika a zasadą, że decyzje medyczne mają służyć przede wszystkim dobru pacjenta.
·
2 min

PPOZ 1 lipca ponownie wezwało NFZ do zaprzestania nacisku na lekarzy POZ, aby przepisywali tańsze leki refundowane.

Źródło zdjęcia: pexels.com - by www.kaboompics.com
Źródło zdjęcia: pexels.com - by www.kaboompics.com

Porozumienie Pracodawców Ochrony Zdrowia 1 lipca ponownie zwróciło się do prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w sprawie pism kierowanych do lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej. W korespondencji NFZ sugeruje ordynowanie tańszych odpowiedników leków refundowanych. PPOZ twierdzi, że takie działania mogą wywierać presję na lekarzy i wpływać na ich niezależność przy podejmowaniu decyzji terapeutycznych.

Organizacja podała, że mimo wcześniejszej interwencji z 21 maja NFZ nie odpowiedział na zgłoszone zastrzeżenia. Jak zaznacza PPOZ, podobne pisma nadal trafiają do lekarzy. W kolejnych wystąpieniach organizacja zwróciła się także do Ministerstwa Zdrowia oraz do prezesa Naczelnej Rady Lekarskiej, prosząc o działania w obronie swobody zawodowej lekarzy.

Bożena Janicka, prezes PPOZ, podkreśliła, że lekarz powinien kierować się dobrem pacjenta, a nie rachunkiem ekonomicznym płatnika. W jej ocenie poszukiwanie najskuteczniejszej terapii wynika zarówno z prawa, jak i z Kodeksu Etyki Lekarskiej. Janicka wskazała też, że nawet leki z tą samą substancją czynną nie zawsze są przez pacjentów jednakowo tolerowane, dlatego wybór preparatu powinien należeć do lekarza prowadzącego.

PPOZ zwraca uwagę na tzw. efekt mrożący. Organizacja uważa, że przekazywanie lekarzom informacji o potencjalnych oszczędnościach oraz monitorowanie ich ordynacji może skłaniać ich do ostrożniejszego, ale niekoniecznie bardziej właściwego medycznie wyboru terapii. Fundusz nie wyjaśnił dotąd, jaki jest cel gromadzenia imiennych danych o oszczędnościach przypisywanych poszczególnym lekarzom ani jakie efekty chce osiągnąć taką korespondencją.

PPOZ przypomina też, że lekarze POZ bardzo często kontynuują leczenie rozpoczęte przez specjalistów ambulatoryjnych lub w szpitalach. Zdaniem organizacji statystyki używane przez NFZ nie uwzględniają tego faktu, co może prowadzić do błędnych ocen ordynacji w podstawowej opiece zdrowotnej. PPOZ chce także rozpoczęcia dyskusji o zasadności dalszego przenoszenia obowiązku wystawiania recept kontynuowanych na lekarzy POZ, zwłaszcza w czasie funkcjonowania recept rocznych.

W piśmie do Ministerstwa Zdrowia PPOZ przypomniało, że to resort odpowiada za kształt list refundacyjnych i ma narzędzia do racjonalizowania wydatków. Organizacja uważa, że jeśli NFZ chce promować tańsze zamienniki, powinien wystąpić z taką inicjatywą do ministerstwa, a nie wywierać presji na lekarzy. Spór pokazuje napięcie między polityką oszczędnościową płatnika a niezależnością decyzji medycznych w POZ.

Słownik pojęć

lek refundowany
Lek objęty częściową lub pełną refundacją ze środków publicznych, zgodnie z obowiązującymi przepisami i listami refundacyjnymi.
odpowiednik leku
Preparat zawierający tę samą substancję czynną co lek referencyjny, zwykle oferowany pod inną nazwą handlową.
efekt mrożący
Sytuacja, w której obawa przed oceną lub konsekwencjami skłania do bardziej zachowawczych działań, nawet jeśli nie są one optymalne medycznie.
POZ
Podstawowa opieka zdrowotna — pierwszy poziom kontaktu pacjenta z systemem ochrony zdrowia, obejmujący m.in. lekarzy rodzinnych.
recepta roczna
Recepta umożliwiająca realizację leczenia przez dłuższy okres, z możliwością wydawania kolejnych partii leku w określonych terminach.
Kodeks Etyki Lekarskiej
Zbiór zasad określających standardy etyczne wykonywania zawodu lekarza, w tym nadrzędność dobra pacjenta.

Najczęstsze pytania

Dlaczego PPOZ sprzeciwia się pismom NFZ do lekarzy POZ?
Bo organizacja uważa, że sugerowanie tańszych odpowiedników leków może wywierać presję na lekarzy i ograniczać ich swobodę w wyborze najlepszego leczenia dla pacjenta.
Czym jest „efekt mrożący” w tym sporze?
To sytuacja, w której lekarz, obawiając się oceny lub konsekwencji, może wybierać bardziej zachowawcze terapie, nawet jeśli nie są one najwłaściwsze klinicznie.
Czy tańszy odpowiednik zawsze jest tak samo dobry dla pacjenta?
Nie zawsze. Choć może zawierać tę samą substancję czynną, pacjenci mogą różnie tolerować konkretne preparaty, dlatego decyzja powinna uwzględniać indywidualną sytuację chorego.
Dlaczego PPOZ wskazuje na lekarzy POZ jako szczególną grupę?
Ponieważ lekarze POZ często kontynuują leczenie rozpoczęte przez specjalistów lub w szpitalu, więc nie zawsze są autorami pierwotnej decyzji o danym leku.
Kto zdaniem PPOZ powinien promować oszczędności w refundacji?
Organizacja uważa, że jeśli celem jest promowanie tańszych zamienników, to inicjatywa powinna wyjść od Ministerstwa Zdrowia, które odpowiada za listy refundacyjne.

Pierwsi napisali na ten temat

Komentarze (0)

0/2000

Powiązane artykuły

Analiza zmian w ustawie refundacyjnej: INFARMA apeluje o dialog

Związek Pracodawców Innowacyjnych Firm Farmaceutycznych INFARMA skrytykował część rozwiązań dodanych do projektu nowelizacji ustawy refundacyjnej po zakończeniu konsultacji publicznych. Organizacja ocenia, że zmiany mogą wpływać na dostęp pacjentów do terapii i zwiększać uznaniowość decyzji refundacyjnych. INFARMA chce odrębnych konsultacji i ponownej oceny skutków regulacji dla pacjentów, lekarzy, szpitali oraz branży farmaceutycznej.

27 czerwca 2026

INFARMA krytykuje nowelizację ustawy refundacyjnej

Związek Pracodawców Innowacyjnych Firm Farmaceutycznych INFARMA skrytykował nowelizację ustawy refundacyjnej, wskazując na ryzyko ograniczenia realnego dostępu pacjentów do terapii. Organizacja ostrzega też, że część propozycji może zawęzić decyzje kliniczne lekarzy i osłabić konkurencję na rynku leków.

2 lipca 2026

Spór o nowelizację ustawy refundacyjnej. Krajowi producenci oskarżają zagraniczne koncerny

Krajowi producenci leków oskarżają zagraniczne podmioty o wywieranie nacisków mających zatrzymać reformę. Reprezentujące koncerny organizacje INFARMA oraz Pracodawcy RP skierowały do rządu wnioski o wstrzymanie prac nad projektem z powodu poprawek wprowadzonych bez konsultacji. Projekt ustawy czeka obecnie na zatwierdzenie przez pełny skład Rady Ministrów.

12 sierpnia 2026

Krajowi Producenci Leków apelują o biorównoważne terapie biologiczne w Polsce

Krajowi Producenci Leków postulują wprowadzenie rozwiązań stosowanych w Danii, Wielkiej Brytanii i Norwegii, aby lepiej wykorzystać leki biologiczne biorównoważne w programach lekowych. Według organizacji taki ruch mógłby zmniejszyć wydatki NFZ i objąć leczeniem więcej chorych, zwłaszcza w reumatologii. Związek mówi o ponad 74 mln zł oszczędności i około 8 tys. dodatkowych pacjentów.

4 czerwca 2026

Eksperci apelują o ostrożność przy zmianach w programie leków 65+. „Cena nie może być jedynym kryterium”

Uczestnicy spotkania prasowego ostrzegali, że ograniczanie listy bezpłatnych leków dla seniorów może zaburzyć ciągłość terapii i utrudnić dostęp do preparatów. Jednocześnie nadal brakuje publicznie dostępnego projektu Ministerstwa Zdrowia, który potwierdzałby zakres planowanych zmian.

29 maja 2026

NFZ zachęca lekarzy do przepisywania tańszych odpowiedników leków

Narodowy Fundusz Zdrowia poinformował 22 maja, że wysyła lekarzom i placówkom pisma pokazujące koszty terapii oraz możliwe oszczędności przy wyborze tańszych odpowiedników. Fundusz uzasadnia akcję szybkim wzrostem wydatków na bezpłatne leki, które w 2025 r. miały sięgnąć niemal 10 mld zł.

23 maja 2026

StartSzukaj