Najważniejsze
- •INFARMA domaga się ponownych konsultacji projektu nowelizacji ustawy refundacyjnej, bo część zapisów dodano po zakończeniu konsultacji publicznych.
- •Związek ostrzega, że formalna refundacja nie zawsze oznacza realny dostęp pacjentów do terapii, jeśli pojawią się dodatkowe mechanizmy preferujące wybrane leki.
- •Organizacja podkreśla, że w programach lekowych i chemioterapii lekarze powinni zachować możliwość indywidualnego wyboru terapii zgodnie z potrzebami pacjenta.
- •INFARMA zwraca uwagę na możliwe skutki dla konkurencji, postępowań szpitalnych i bezpieczeństwa dostaw leków, zwłaszcza przy ograniczaniu części terapii innowacyjnych.
- •Zdaniem INFARMY nowelizacja ma znaczenie systemowe dla całej ochrony zdrowia, dlatego powinna zostać poprzedzona pełną oceną skutków i szerszym dialogiem z interesariuszami.
INFARMA opublikowała stanowisko przeciwko zmianom w ustawie refundacyjnej i zaapelowała o ponowne konsultacje po dodaniu nowych przepisów na etapie po uzgodnieniach.

@OnkoKurier
Projekt nowej listy leków refundowanych, która będzie obowiązywać od 1 kwietnia 2026 r. https://t.co/ouId0nM3v4
Związek Pracodawców Innowacyjnych Firm Farmaceutycznych INFARMA opublikował 26 czerwca stanowisko wobec projektu nowelizacji ustawy refundacyjnej i wezwał do ponownych konsultacji. Organizacja ocenia, że po zakończeniu konsultacji publicznych do projektu dodano rozwiązania, które mogą mieć istotne skutki dla pacjentów, lekarzy, szpitali i firm farmaceutycznych.
INFARMA podkreśla, że nowe przepisy nie mają wyłącznie technicznego charakteru. Według związku dotyczą one mechanizmów, które mogą wpływać na to, jakie terapie będą faktycznie dostępne dla pacjentów, a także na sposób podejmowania decyzji klinicznych przez lekarzy. Michał Byliniak, dyrektor generalny INFARMY, wskazał, że tak ważne regulacje powinny być poprzedzone pełną oceną skutków i szerokim dialogiem z interesariuszami.
Organizacja zwraca uwagę przede wszystkim na ryzyko rozbieżności między formalną refundacją a realnym dostępem do leczenia. Jej zdaniem wprowadzenie list preferowanych technologii lub innych mechanizmów premiujących wybrane terapie może doprowadzić do sytuacji, w której lek pozostanie objęty refundacją, ale w praktyce jego zastosowanie będzie utrudnione. INFARMA ostrzega, że może to osłabić zaufanie pacjentów do systemu refundacyjnego.
W stanowisku pojawia się też argument dotyczący pracy lekarzy. INFARMA przypomina, że leczenie w programach lekowych i chemioterapii wymaga indywidualnej oceny pacjenta z uwzględnieniem przebiegu choroby, wcześniejszych terapii, przeciwwskazań i tolerancji leczenia. Związek uważa, że lekarze nadal ponosiliby odpowiedzialność za skutki terapii, mimo że ich wybór zostałby ograniczony przez rozwiązania administracyjne i finansowe.
INFARMA odnosi się również do wpływu zmian na konkurencję i bezpieczeństwo dostaw. Związek deklaruje poparcie dla racjonalnego gospodarowania środkami publicznymi, ale sprzeciwia się administracyjnemu wyłączaniu z leczenia części leków innowacyjnych. W jego ocenie może to zaburzyć postępowania przetargowe w szpitalach, zwiększyć zależność rynku od pojedynczych produktów i podnieść ryzyko problemów z ciągłością leczenia.
Nowelizacja ustawy refundacyjnej ma znaczenie dla całego systemu ochrony zdrowia, bo reguluje zasady finansowania leków, wyrobów medycznych i części terapii stosowanych w szpitalach oraz programach lekowych. W praktyce od tych przepisów zależy nie tylko cena terapii dla płatnika, ale też tempo i zakres dostępu pacjentów do leczenia. INFARMA twierdzi, że bez ponownych konsultacji trudno ocenić pełne skutki zmian.
Organizacja zadeklarowała gotowość do dalszego dialogu z Ministerstwem Zdrowia i innymi uczestnikami systemu. Dalsze prace nad projektem pokażą, czy rząd uwzględni postulaty o odrębnych konsultacjach dla przepisów dodanych na późnym etapie.
Najważniejsze elementy stanowiska INFARMY wobec nowelizacji ustawy refundacyjnej
| Obszar | Stanowisko INFARMY | Potencjalny skutek |
|---|---|---|
| Konsultacje publiczne | Część zapisów dodano po zakończeniu konsultacji | Potrzeba ponownej analizy i dialogu |
| Dostęp pacjentów | Refundacja formalna może nie oznaczać realnego dostępu | Ryzyko ograniczenia korzystania z terapii |
| Rola lekarza | Decyzja kliniczna powinna pozostać indywidualna | Ograniczenie wyboru leczenia zgodnego z potrzebami pacjenta |
| Konkurencja rynkowa | Sprzeciw wobec administracyjnego wyłączania leków innowacyjnych | Zaburzenie przetargów i wzrost ryzyka monopolizacji |
| Bezpieczeństwo dostaw | Większa zależność od pojedynczych produktów jest niepożądana | Potencjalne ryzyko problemów z ciągłością leczenia |
Opracowanie na podstawie artykułu i stanowiska INFARMY.
Jak INFARMA ocenia skutki nowelizacji ustawy refundacyjnej?
Opracowanie na podstawie stanowiska INFARMY.
Słownik pojęć
- Ustawa refundacyjna
- Akt prawny określający zasady finansowania leków, wyrobów medycznych i części terapii ze środków publicznych.
- Program lekowy
- Sformalizowany program finansowania wybranych terapii dla pacjentów spełniających określone kryteria medyczne.
- Chemioterapia
- Leczenie przeciwnowotworowe z użyciem leków cytotoksycznych lub innych schematów farmakologicznych.
- Refundacja
- Pokrywanie całości lub części kosztów leczenia przez publicznego płatnika.
- Instrumenty dzielenia ryzyka
- Mechanizmy negocjacyjne między płatnikiem a firmą farmaceutyczną służące ograniczaniu ryzyka finansowego.
- Technologie preferowane
- Rozwiązania lub terapie uprzywilejowane w systemie finansowania lub zakupu względem innych opcji.