Najważniejsze
- •Nowy test szczoteczkowy może wykrywać raka jamy ustnej w około godzinę i nie wymaga wycinania wycinka skalpelem.
- •W badaniu oceniono ponad 1000 próbek od 545 pacjentów, a skuteczność odróżniania raka od dwóch częstych łagodnych zmian wyniosła 95,5%.
- •Autorzy szacują, że test mógłby ograniczyć ponad 90% niepotrzebnych biopsji chirurgicznych i kosztować mniej niż 10 dolarów za badanie.
- •Metoda może przydać się także do monitorowania pacjentów z utrzymującymi się zmianami przednowotworowymi.
- •Rak jamy ustnej często rozpoznaje się późno, a główne czynniki ryzyka to palenie tytoniu, alkohol i zakażenie HPV.
Naukowcy z Queen Mary University of London opracowali bezbolesny test szczoteczkowy, który może wykrywać raka jamy ustnej w ciągu godziny.
Jak działa test szczoteczkowy na raka jamy ustnej
Na podstawie treści artykułu i materiału źródłowego Queen Mary University of London.
Naukowcy z Queen Mary University of London opracowali nowy test szczoteczkowy, który może wykrywać raka jamy ustnej w około godzinę i nie wymaga pobierania wycinka skalpelem. Według autorów badania metoda może pomóc uniknąć ponad 90 proc. niepotrzebnych biopsji chirurgicznych u pacjentów z podejrzanymi zmianami w jamie ustnej.
Test opiera się na pobraniu komórek z powierzchni zmiany za pomocą miękkiej szczoteczki. Następnie próbkę analizuje się pod kątem aktywności genów związanych z nowotworem. W badaniu oceniono ponad 1000 próbek pobranych od 545 pacjentów, w tym od 443 osób z rakiem jamy ustnej. Naukowcy podali, że test osiągnął 95,5 proc. dokładności w odróżnianiu nowotworu od dwóch częstych, niegroźnych stanów: oral leukoplakia i oral lichen planus.
Autorzy podkreślają też praktyczny wymiar rozwiązania. Koszt materiałów do jednego badania ma wynosić mniej niż 10 dolarów. Zespół szuka obecnie partnera komercyjnego, który pomógłby wprowadzić test do praktyki klinicznej. Jeśli kolejne etapy rozwoju przebiegną zgodnie z planem, metoda może trafić do użycia w ciągu dwóch lat.
Rak jamy ustnej pozostaje poważnym problemem zdrowia publicznego. Na świecie diagnozuje się około 650 tys. takich przypadków rocznie. Do głównych czynników ryzyka należą palenie tytoniu, picie alkoholu oraz zakażenie wirusem HPV. Problemem jest także późne rozpoznawanie choroby, które obniża szanse przeżycia pacjentów. Obecnie lekarze często sięgają po biopsję chirurgiczną, ale to badanie jest inwazyjne, bolesne i wiąże się z ryzykiem powikłań.
Nowy test ma pełnić rolę szybkiej selekcji chorych, u których potrzebna jest dalsza diagnostyka. Może też służyć do monitorowania osób z utrzymującymi się zmianami przednowotworowymi, bez konieczności powtarzania bolesnych biopsji. Z punktu widzenia praktyki klinicznej oznaczałoby to prostszy pierwszy etap oceny zmian w jamie ustnej i mniej obciążającą diagnostykę dla pacjentów. Na razie metoda pozostaje jednak w fazie rozwoju i wymaga wdrożenia komercyjnego oraz dalszej oceny w warunkach klinicznych.
Najważniejsze liczby z badania nad testem szczoteczkowym
| Wskaźnik | Wartość | Znaczenie |
|---|---|---|
| Czas uzyskania wyniku | około 1 godzina | Szybka diagnostyka bez klasycznej biopsji skalpelem |
| Liczba próbek | ponad 1000 | Zakres walidacji testu |
| Liczba pacjentów | 545 | Uczestnicy badania |
| Pacjenci z rakiem jamy ustnej | 443 | Grupa porównawcza z potwierdzonym nowotworem |
| Dokładność testu | 95,5% | Odróżnianie raka od dwóch łagodnych zmian |
| Potencjalnie unikniętych niepotrzebnych biopsji | ponad 90% | Mniej inwazyjna selekcja pacjentów |
| Koszt materiałów na jedno badanie | poniżej 10 dolarów | Niska bariera wdrożenia |
| Szacowany czas wdrożenia | około 2 lata | Jeśli uda się znaleźć partnera komercyjnego |
| Nowe przypadki rocznie na świecie | około 650 tys. | Skala problemu zdrowotnego |
Na podstawie treści artykułu i materiału źródłowego Queen Mary University of London.
Słownik pojęć
- Biopsja chirurgiczna
- Pobranie fragmentu tkanki do badania histopatologicznego przy użyciu narzędzi chirurgicznych, zwykle w znieczuleniu miejscowym.
- Oral leukoplakia
- Biała zmiana na błonie śluzowej jamy ustnej, która może być łagodna, ale bywa stanem przednowotworowym.
- Oral lichen planus
- Przewlekła choroba zapalna błon śluzowych, mogąca dawać zmiany w jamie ustnej i wymagająca obserwacji.
- HPV
- Wirus brodawczaka ludzkiego; niektóre jego typy zwiększają ryzyko rozwoju nowotworów, także w obrębie jamy ustnej.
- OSCC
- Oral squamous cell carcinoma, czyli rak płaskonabłonkowy jamy ustnej — najczęstszy typ raka w tej lokalizacji.
