Ministerstwo Zdrowia zmieni refundację leków recepturowych i wprowadzi receptariusz

Najważniejsze

  • •Projekt UD187 dotyczący finansowania leków recepturowych pozostaje na etapie rządowym i nie jest jeszcze obowiązującym prawem.
  • •Planowane zmiany dzielą koszt leku recepturowego na surowce, utensylia recepturowe i taksę laborum, z odrębnymi limitami finansowania.
  • •W projekcie przewidziano limit dla surowców oparty na 25. percentylu, 6-procentową marżę hurtową oraz możliwość dopłaty pacjenta po przekroczeniu limitu.
  • •Refundowane preparaty dermatologiczne mają być objęte zamkniętym receptariuszem, a odstępstwa od jego formulacji będą wymagały uzasadnienia.
  • •Najważniejsze przepisy dotyczące surowców, utensyliów, marży i raportowania mają wejść w życie 1 lipca 2027 r., jeśli ustawa zostanie uchwalona w proponowanym kształcie.
·
5 min

Projekt ustawy UD187 dotyczący finansowania leków recepturowych skierowano 12 października 2026 r. do Komisji Prawniczej — podał portal Opieka.farm, powołując się na dokumenty Rządowego Centrum Legislacji. Projekt pozostaje na etapie rządowym i nie jest obowiązującym prawem.

UD187 przewiduje podział kosztu leku recepturowego na trzy części: surowce farmaceutyczne, utensylia recepturowe oraz taksę laborum. Do surowców mają zaliczać się także wybrane leki gotowe wykorzystywane do sporządzania preparatów. Utensylia obejmą między innymi opakowania i inne elementy, które mają bezpośredni kontakt z lekiem.

W opisywanej wersji projektu limit finansowania surowców ma być obliczany na podstawie 25. percentyla, a nie 15. percentyla. Projekt zakłada także 6-procentową urzędową marżę hurtową dla surowców, utensyliów i leków gotowych używanych jako surowce. Jeśli cena zakupu przekroczy limit finansowania, pacjent może zapłacić kwotę wyższą niż ryczałtowa odpłatność za lek. Materiały nie zawierają jednak wyliczeń dotyczących wysokości ani częstotliwości takich dopłat.

Taksa laborum ma pozostać niezmieniona. Ma wynosić 31,81 zł dla większości postaci leków oraz 63,63 zł dla preparatów sporządzanych w warunkach aseptycznych. Projekt przewiduje również zamknięty receptariusz dermatologiczny. Dokument ma określać między innymi skład preparatu, maksymalną liczbę substancji czynnych, dopuszczalne zamienniki i kody ICD. Pierwsza wersja projektu nie zawiera konkretnych formulacji. Odstępstwa od receptariusza mają być możliwe, ale będą wymagały uzasadnienia, na przykład w przypadku zmiany stężenia lub podłoża albo pominięcia składnika.

Ministerstwo Zdrowia uzasadnia projekt wzrostem kosztów refundacji oraz przypadkami zawyżania cen opakowań i leków gotowych wykorzystywanych jako surowce. Z uzasadnienia wynika, że w latach 2012–2023 koszty refundacji wzrosły ponad czterokrotnie, przeciętna refundacja jednej recepty — ponad dziewięciokrotnie, a przeciętna cena leku recepturowego — ponad ośmiokrotnie. Materiały nie zawierają danych źródłowych ani metodologii tych wyliczeń. Nie przedstawiają też wyników kontroli potwierdzających skalę tego zjawiska.

Projekt wskazuje 1 stycznia 2027 r. jako ogólny termin wejścia w życie ustawy, a 1 lipca 2027 r. jako termin wejścia w życie części przepisów dotyczących między innymi surowców, utensyliów, marży i raportowania. Daty te zależą od uchwalenia ustawy w proponowanym kształcie. Po rozpatrzeniu przez Komisję Prawniczą projekt powinien trafić do Stałego Komitetu Rady Ministrów, następnie do Rady Ministrów, a później do Sejmu. Rzeczywisty wpływ zmian na pacjentów i apteki będzie można ocenić po ustaleniu ostatecznych limitów oraz opublikowaniu pełnego receptariusza dermatologicznego.

Najczęstsze pytania

Czy projekt UD187 już obowiązuje?▼
Nie. Projekt pozostaje na etapie rządowym i po rozpatrzeniu przez Komisję Prawniczą musi przejść kolejne etapy, w tym Stały Komitet Rady Ministrów, Radę Ministrów i Sejm.
Z jakich części ma składać się koszt leku recepturowego?▼
Z wartości surowców farmaceutycznych, wartości utensyliów recepturowych oraz taksy laborum.
Co może oznaczać przekroczenie limitu finansowania?▼
Jeśli cena zakupu surowców, leków gotowych wykorzystywanych jako surowce lub utensyliów przekroczy limit, pacjent może zapłacić kwotę wyższą niż ryczałtowa odpłatność za lek.
Czym będzie receptariusz dermatologiczny?▼
Ma to być zamknięty wykaz refundowanych formulacji określający między innymi skład preparatu, maksymalną liczbę substancji czynnych, dopuszczalne zamienniki i kody ICD.
Ile ma wynosić taksa laborum?▼
Projekt utrzymuje stawkę 31,81 zł dla większości postaci leków oraz 63,63 zł dla preparatów sporządzanych w warunkach aseptycznych.
Kiedy planowane jest wejście w życie zmian?▼
Ogólny termin wskazano na 1 stycznia 2027 r., natomiast część przepisów dotyczących między innymi surowców, utensyliów, marży i raportowania ma obowiązywać od 1 lipca 2027 r.; terminy zależą od uchwalenia ustawy.

Słownik pojęć

Lek recepturowy
Preparat sporządzany w aptece na podstawie recepty, z wykorzystaniem określonych surowców i utensyliów.
Surowce farmaceutyczne
Substancje wykorzystywane do sporządzania leku recepturowego; projekt ma zaliczać do nich także wybrane leki gotowe.
Utensylia recepturowe
Naczynia, przyrządy, opakowania i inne elementy wykorzystywane przy sporządzaniu leku, w tym mające z nim bezpośredni kontakt.
Taksa laborum
Opłata za sporządzenie leku recepturowego w aptece.
Receptariusz dermatologiczny
Planowany zamknięty wykaz refundowanych formulacji leków recepturowych stosowanych w dermatologii.
25. percentyl
Wartość statystyczna, poniżej której znajduje się 25 proc. obserwowanych cen; w projekcie ma służyć do obliczania limitu finansowania surowców.
Marża hurtowa
Urzędowo określona marża stosowana w obrocie hurtowym; projekt przewiduje 6 proc. dla surowców, utensyliów i leków gotowych używanych jako surowce.

Najważniejsze założenia projektu UD187

ObszarPlanowane rozwiązaniePlanowany termin
Koszt leku recepturowegoSurowce, utensylia recepturowe i taksa laborumZależny od uchwalenia ustawy
Limit surowcówObliczany na podstawie 25. percentyla1 lipca 2027 r. dla odpowiednich przepisów
Marża hurtowa6 proc. dla surowców, utensyliów i leków gotowych używanych jako surowce1 lipca 2027 r. dla odpowiednich przepisów
Taksa laborum31,81 zł lub 63,63 zł w warunkach aseptycznychBez zmiany według projektu
ReceptariuszZamknięty wykaz dermatologicznych formulacji refundowanychBrak konkretnych formulacji w pierwszej wersji projektu
RaportowanieRozszerzenie obowiązków raportowania surowców przez apteki1 lipca 2027 r. dla odpowiednich przepisów

Obecne zasady a rozwiązania proponowane w UD187

Obecne zasady
+Obowiązują do czasu zakończenia procesu legislacyjnego.
+Nie są uzależnione od wejścia w życie nowych limitów i receptariusza.
−Materiały nie przedstawiają w tym zestawieniu pełnego opisu obecnych mechanizmów.
−Nie obejmują planowanego zamkniętego receptariusza dermatologicznego.
statusObowiązujące
Projekt UD187
+Porządkuje koszt leku recepturowego w trzy składniki.
+Wprowadza planowany receptariusz dermatologiczny i bardziej szczegółowe zasady limitowania.
−Nie jest jeszcze obowiązującym prawem.
−Może skutkować dopłatą pacjenta po przekroczeniu limitu, a materiały nie określają jej wysokości ani częstotliwości.
statusProjekt rządowy
marża_hurtowa6 proc.
limit_surowców25. percentyl
title: Droga projektu UD187 i planowane terminy
variant: timeline
items: label: 12 października 2026 r. value: Komisja Prawnicza description: Projekt skierowano do Komisji Prawniczej; nadal pozostaje na etapie rządowym. icon: document label: Kolejny etap value: Stały Komitet Rady Ministrów description: Po rozpatrzeniu przez Komisję Prawniczą projekt powinien trafić do Stałego Komitetu Rady Ministrów. icon: clock label: Następnie value: Rada Ministrów i Sejm description: Projekt wymaga przyjęcia przez Radę Ministrów, a później rozpatrzenia w Sejmie. icon: people label: 1 stycznia 2027 r. value: Ogólny termin wejścia w życie description: Termin wskazany w projekcie, zależny od uchwalenia ustawy w proponowanym kształcie. icon: calendar label: 1 lipca 2027 r. value: Przepisy dotyczące rozliczeń description: Planowany termin wejścia w życie przepisów dotyczących między innymi surowców, utensyliów, marży i raportowania. icon: check
source_note: Na podstawie artykułu i materiałów źródłowych; terminy mają charakter projektowany i zależą od dalszego procesu legislacyjnego.

Pierwsi napisali na ten temat

Komentarze (0)

0/2000

Powiązane artykuły

Nowe limity recept i automatyzacja refundacji od września 2026 roku

Planowane zmiany zakładają m.in. przeniesienie odpowiedzialności za wyliczanie refundacji na system teleinformatyczny P1 oraz ograniczenie jednorazowego wydawania leków do zapasu na 60 dni. Projekt nowelizacji Prawa farmaceutycznego rozszerzy także uprawnienia techników farmaceutycznych i wprowadzi limity na sprzedaż wybranych leków bez recepty.

18 sierpnia 2026

Ministerstwo Zdrowia odrzuca zmiany w modelu refundacji leków

Resort wykluczył automatyczne obejmowanie dopłatami większych opakowań leków. Zdaniem Ministerstwa Zdrowia zmiana przepisów wymagałaby całkowitej przebudowy systemu i niosłaby ryzyko wycofania niektórych produktów leczniczych przez producentów.

25 lipca 2026

Spór o nowelizację ustawy refundacyjnej. Krajowi producenci oskarżają zagraniczne koncerny

Krajowi producenci leków oskarżają zagraniczne podmioty o wywieranie nacisków mających zatrzymać reformę. Reprezentujące koncerny organizacje INFARMA oraz Pracodawcy RP skierowały do rządu wnioski o wstrzymanie prac nad projektem z powodu poprawek wprowadzonych bez konsultacji. Projekt ustawy czeka obecnie na zatwierdzenie przez pełny skład Rady Ministrów.

12 sierpnia 2026

Ministerstwo Zdrowia proponuje nowe zasady refundacji indywidualnej

Projekt ogłoszono 2 lipca 2026 roku. Resort chce nim objąć m.in. ratunkowy dostęp do technologii lekowych, import docelowy i compassionate use oraz powiązać te tryby ze standardową refundacją.

3 lipca 2026

Ministerstwo Zdrowia odrzuciło propozycję refundacji leków w przeliczeniu na miligram lub tabletkę

Resort zdrowia wykluczył wprowadzenie automatycznej refundacji większych opakowań leków w ramach prac nad nowelizacją ustawy refundacyjnej UD187. Podsekretarz stanu Tomasz Maciejewski wskazał na bariery prawne, organizacyjne oraz kwestie bezpieczeństwa pacjentów. Obecny system wiąże dopłaty z konkretnym kodem GTIN opakowania.

31 lipca 2026

Ministerstwo Zdrowia szykuje zmiany w refundacji leków. Chce ograniczyć wykupywanie na zapas

Resort planuje nowelizację ustaw o refundacji, receptach i lekach. Zmiany mają uszczelnić system, w którym — jak wskazuje MZ — pojawiają się nadwykonania, nadużycia i problemy z finansowaniem programów lekowych.

11 czerwca 2026

StartSzukaj