Czy państwowe spółki przekonają Polaków do badań przesiewowych?

Komentarz redakcji

Trzy resorty podpisały w Ministerstwie Zdrowia porozumienie o współpracy przy promocji profilaktyki i edukacji zdrowotnej. Rząd chce wykorzystać kanały instytucji publicznych i spółek Skarbu Państwa, by zwiększyć udział obywateli w bezpłatnych badaniach przesiewowych.

Najważniejsze

  • Trzy resorty — zdrowia, aktywów państwowych i infrastruktury — podpisały porozumienie, które ma promować profilaktykę zdrowotną przez kanały instytucji publicznych i spółek Skarbu Państwa.
  • Porozumienie nie tworzy nowego programu badań ani nowego finansowania; jego celem jest zwiększenie zgłaszalności na już dostępne, bezpłatne badania przesiewowe.
  • Ministerstwo Zdrowia wskazuje na niskie uczestnictwo w programach profilaktycznych: mammografii, profilaktyce raka szyjki macicy i badań przesiewowych raka jelita grubego.
  • W najbliższych 90 dniach dostępnych ma być ponad 75 tys. miejsc na testy HPV HR oraz ponad 260 tys. miejsc na mammografię.
  • Na razie nie ujawniono pełnej treści porozumienia, budżetu, harmonogramu działań ani mierników skuteczności, więc efekty inicjatywy będzie można ocenić dopiero po starcie konkretnych kampanii.
·
2 min

Ministrowie zdrowia, aktywów państwowych i infrastruktury podpisali 26 maja w Warszawie porozumienie, które ma promować profilaktykę za pośrednictwem kanałów państwowych instytucji i spółek.

Pexels — Gustavo Fring
Pexels — Gustavo Fring

Ministrowie zdrowia, aktywów państwowych i infrastruktury podpisali 26 maja w Ministerstwie Zdrowia w Warszawie międzyresortowe porozumienie o współpracy przy promocji profilaktyki i edukacji zdrowotnej. Rząd zapowiada wykorzystanie kanałów instytucji publicznych, jednostek nadzorowanych i spółek Skarbu Państwa, by zwiększyć zgłaszalność na bezpłatne badania przesiewowe.

Formalnymi sygnatariuszami porozumienia byli minister zdrowia Jolanta Sobierańska-Grenda, minister aktywów państwowych Wojciech Balczun oraz minister infrastruktury Dariusz Klimczak. W wydarzeniu uczestniczyła także wicemarszałkini Sejmu Monika Wielichowska, jednak dostępne komunikaty rządowe nie potwierdzają jej statusu jako formalnej sygnatariuszki dokumentu. Zgodnie z informacjami resortów współpraca ma obejmować wspólne działania informacyjne i edukacyjne, wzmacnianie komunikacji oraz zachęcanie podmiotów publicznych do włączania promocji zdrowia do własnych działań.

W publicznych wypowiedziach jako przykłady kanałów dotarcia wymieniano m.in. PKP i PKP Intercity, PLL LOT, PZU oraz Orlen. Resorty nie opublikowały jednak pełnej treści porozumienia, dlatego nie wiadomo, czy spółki te zostały wskazane w dokumencie z nazwy, czy są jedynie przykładami podawanymi przez uczestników wydarzenia. Ministerstwo Zdrowia podało, że w najbliższych 90 dniach dostępnych będzie ponad 75 tys. miejsc na testy HPV HR oraz ponad 260 tys. miejsc na mammografię.

Niska zgłaszalność na badania przesiewowe

Resort uzasadnia inicjatywę niską zgłaszalnością na badania przesiewowe mimo ich bezpłatnej dostępności. Według danych ministerstwa objęcie populacji programem mammografii wyniosło 33,53 proc. w 2025 r. oraz 32,39 proc. według stanu na pierwszy kwartał 2026 r. W programie profilaktyki raka szyjki macicy wskaźnik ten wyniósł odpowiednio 12,5 proc. i 13,2 proc., a w badaniach przesiewowych raka jelita grubego — 15,84 proc. i 15,9 proc. MZ poinformowało też, że w programie „Moje Zdrowie” złożono 3 mln 595 tys. ankiet, rozliczono 1 mln 646 tys. pełnych bilansów, a 72 proc. uczestników przeszło do etapu badań i wizyty podsumowującej.

Na razie bez budżetu i harmonogramu

Porozumienie nie wprowadza nowego programu badań ani dodatkowego finansowania. To próba zmiany sposobu komunikowania już dostępnej profilaktyki i wyjścia z przekazem poza system ochrony zdrowia — do miejsc codziennego kontaktu obywateli z państwem i spółkami publicznymi, takich jak transport, ubezpieczenia czy punkty usługowe.

Na razie rząd nie ujawnił budżetu, harmonogramu działań, pełnej listy zaangażowanych podmiotów ani mierników skuteczności. Efekty porozumienia będzie można ocenić dopiero po uruchomieniu konkretnych kampanii i sprawdzeniu, czy przełożą się one na wzrost zgłaszalności na badania.

Organizacja pacjentów ukierunkowana na profilaktykę

Jak ma działać nowe porozumienie między resortami

Podpisanie porozumienia
Resort zdrowia, aktywów państwowych i infrastruktury rozpoczynają współpracę przy promocji profilaktyki.
Wykorzystanie kanałów państwowych
Do komunikacji mają być włączane instytucje publiczne, jednostki nadzorowane i spółki Skarbu Państwa.
Dotarcie poza system ochrony zdrowia
Przekaz ma pojawiać się w codziennych punktach kontaktu obywateli z państwem, np. w transporcie i usługach.
Promocja badań przesiewowych
Celem jest zachęcenie do korzystania z bezpłatnych badań profilaktycznych.
Ocena efektów
Skuteczność będzie można ocenić po uruchomieniu kampanii i analizie wzrostu zgłaszalności.

Na podstawie treści artykułu i komunikatów resortowych.

Kluczowe dane o zgłaszalności do profilaktyki i dostępnych świadczeniach

Obszar2025I kw. 2026 / stan bieżącyDodatkowa informacja
Mammografia33,53% objęcia populacji32,39% objęcia populacjiPonad 260 tys. miejsc dostępnych w najbliższych 90 dniach
Profilaktyka raka szyjki macicy12,5% objęcia populacji13,2% objęcia populacjiPonad 75 tys. miejsc na testy HPV HR w najbliższych 90 dniach
Badania przesiewowe raka jelita grubego15,84% objęcia populacji15,9% objęcia populacjiBrak podanej liczby wolnych miejsc
Program „Moje Zdrowie”3 mln 595 tys. ankiet1 mln 646 tys. pełnych bilansów72% uczestników przeszło dalej na badania i wizytę podsumowującą

Źródło: dane Ministerstwa Zdrowia przytoczone w artykule.

Słownik pojęć

Badania przesiewowe
Badania wykonywane u osób bez objawów, aby wcześnie wykryć chorobę lub stan przedchorobowy.
Zgłaszalność
Odsetek uprawnionych osób, które faktycznie zgłaszają się na oferowane badania lub świadczenia.
Mammografia
Badanie obrazowe piersi wykorzystywane w profilaktyce i wczesnym wykrywaniu raka piersi.
HPV HR
Test w kierunku wirusa brodawczaka ludzkiego wysokiego ryzyka, związanego m.in. z rozwojem raka szyjki macicy.
Profilaktyka
Działania mające zapobiegać chorobom lub wykrywać je na wczesnym etapie, zanim pojawią się powikłania.
Spółka Skarbu Państwa
Spółka, w której państwo posiada udziały lub akcje i może wpływać na jej działalność.

Najczęstsze pytania

Czy porozumienie oznacza uruchomienie nowych badań profilaktycznych?
Nie. Z opisu wynika, że chodzi o lepszą promocję już istniejących, bezpłatnych programów profilaktycznych, a nie o stworzenie nowego programu badań.
Jaki jest główny cel porozumienia trzech resortów?
Celem jest zwiększenie zgłaszalności na badania przesiewowe poprzez wykorzystanie kanałów komunikacji instytucji publicznych i spółek Skarbu Państwa.
Jakie badania są wskazane w artykule jako dostępne?
Artykuł wymienia m.in. mammografię, testy HPV HR w profilaktyce raka szyjki macicy oraz badania przesiewowe w kierunku raka jelita grubego.
Czy wiadomo już, ile pieniędzy rząd przeznaczy na tę inicjatywę?
Nie. Na razie nie podano budżetu, harmonogramu działań ani pełnej listy podmiotów zaangażowanych w realizację porozumienia.
Kiedy będzie można ocenić skuteczność tej inicjatywy?
Dopiero po uruchomieniu konkretnych kampanii i sprawdzeniu, czy wzrosła liczba osób zgłaszających się na badania profilaktyczne.

Pierwsi napisali na ten temat

Komentarze (0)

0/2000

Powiązane artykuły

Ministerstwo Zdrowia wyśle miliony SMS-ów w ramach profilaktyki raka piersi i raka szyjki macicy 

Akcja ma na celu zwiększenie frekwencji w badaniach profilaktycznych raka piersi i raka szyjki macicy. Resort wykorzysta aplikację mojeIKP oraz wiadomości SMS, aby ułatwić bezpośrednie zapisy na wizyty przez centralną e-rejestrację. Cyfrowe powiadomienia zastąpią dotychczasowe papierowe listy.

21 sierpnia 2026

MZ zapowiada ogólnopolską kampanię profilaktyczną. Minister wskazuje na niską zgłaszalność na badania

Resort zdrowia zapowiada akcję promującą mammografię, cytologię i kolonoskopię po tym, jak minister podała niskie wskaźniki zgłaszalności do programów przesiewowych. Kampania ma wykorzystywać m.in. Internetowe Konto Pacjenta, masową korespondencję oraz komunikaty w pociągach i transporcie publicznym.

28 maja 2026

Bezpłatny program badań przesiewowych w kierunku raka płuca od października 2026!

Program ma objąć przede wszystkim osoby palące tytoń i pacjentów z istotną historią palenia, czyli około milion Polaków. Resort zdrowia i eksperci liczą, że badania pomogą wykrywać nowotwór wcześniej, zanim pojawią się objawy.

9 lipca 2026

Trzy resorty podpisały porozumienie w sprawie promocji profilaktyki zdrowotnej

Ministerstwa Zdrowia, Aktywów Państwowych i Infrastruktury zapowiedziały wspólne działania informacyjne dotyczące profilaktyki i edukacji zdrowotnej. Rząd chce wykorzystać do tego kanały publicznych instytucji, transportu i spółek Skarbu Państwa, ale nie przedstawił jeszcze harmonogramu, budżetu ani mierników efektów.

27 maja 2026

NFZ od 1 sierpnia wprowadza test HPV HR zamiast cytologii

NFZ wprowadza nowy standard badań dla kobiet w wieku 25–64 lata. Test HPV HR będzie można wykonać bez skierowania w poradniach ginekologicznych i wybranych placówkach POZ. Zmiana ma poprawić wykrywanie stanów przedrakowych, ponieważ badanie jest blisko dwukrotnie skuteczniejsze od cytologii.

27 lipca 2026

„Moje zdrowie” z 3,75–4 mln uczestników w rok. Program profilaktyczny znacznie przekroczył założenia

W pierwszym roku działania ogólnopolskiego, bezpłatnego programu badań profilaktycznych „Moje zdrowie” skorzystało z niego, według danych Ministerstwa Zdrowia, około 3,75–4 mln osób, przy pierwotnych założeniach na poziomie 600 tys. zgłoszeń. Program, skierowany do dorosłych od 20. roku życia, w dużej mierze opiera się na narzędziach e-zdrowia i współpracy z podstawową opieką zdrowotną. Resort zdrowia wskazuje, że to jeden z największych programów profilaktycznych w historii polskiej ochrony zdrowia, ale na razie brak danych o jego efektach zdrowotnych.

5 maja 2026

StartSzukaj