Najważniejsze
- •Muzyka podczas odczuwania smaku zwiększała aktywność wybranych obszarów mózgu związanych z przetwarzaniem smaku i czuciem w jamie ustnej.
- •Najsilniejszy efekt zaobserwowano przy połączeniu słodkiego smaku ze „słodką” muzyką, podczas gdy wpływ na smak kwaśny był słabszy.
- •Zmiany aktywności mózgu nie przełożyły się jednoznacznie na wyższą ocenę słodyczy ani kwaśności.
- •Słodka muzyka nieznacznie zwiększała przyjemność napoju — średnio o około 0,29 punktu w dziewięciopunktowej skali.
- •Wyników nie można jeszcze bezpośrednio przełożyć na prawdziwe posiłki ani skuteczne zastosowania w restauracjach czy żywieniu klinicznym.
Badacze z Uniwersytetu Kopenhaskiego, Uniwersytetu w Aarhus oraz Wageningen University & Research sprawdzili, jak muzyka wpływa na reakcję mózgu na smak słodki i kwaśny. W badaniu opublikowanym 11 czerwca 2026 roku w „Scientific Reports” muzyka zmieniała aktywność wybranych obszarów mózgu, ale nie wpływała istotnie na ocenę słodyczy ani kwaśności.
Badanie prowadziła Alberte Baggesgaard Seeberg, a autorką korespondencyjną publikacji była Qian Janice Wang. Artykuł nosi tytuł „Music–taste interactions enhance gustatory and sensorimotor brain activity”. Autorzy wykorzystali funkcjonalny rezonans magnetyczny (fMRI) do obserwacji aktywności mózgu podczas jednoczesnego słuchania muzyki i odczuwania smaku.
W części behawioralnej uczestniczyło 48 zdrowych, praworęcznych dorosłych. Ich średni wiek wynosił 27,5 roku, a 27 osób stanowiły kobiety. Uczestnicy otrzymywali na język roztwór cukru albo kwasu cytrynowego. Towarzyszyła temu muzyka dopasowana do smaku — „słodka” lub „kwaśna” — albo cisza. Po sesji fMRI oceniali pięć mieszanin, od czysto słodkiej do czysto kwaśnej, korzystając z dziewięciopunktowej skali.
Użyteczne lub kompletne dane z badania fMRI uzyskano od 28 osób. W tej grupie muzyka odtwarzana podczas podawania smaku wiązała się z większą aktywnością części obszarów odpowiedzialnych za przetwarzanie smaku, czucie w jamie ustnej oraz funkcje sensoryczno-ruchowe. Efekt dopasowania muzyki do smaku był wyraźniejszy w przypadku smaku słodkiego niż kwaśnego. Pomiar fMRI nie oznacza jednak bezpośredniego pomiaru aktywności pojedynczych neuronów.
Wśród 28 osób z użytecznymi skanami muzyka nie wpłynęła istotnie na ocenę słodyczy ani kwaśności. W pełnej grupie 48 uczestników słodka muzyka wiązała się z wyższą oceną słodyczy niż muzyka kwaśna lub cisza. Badacze odnotowali także niewielki wzrost oceny przyjemności napoju: średnia zwiększyła się z 4,15 w ciszy do 4,44 przy słodkiej muzyce, czyli o około 0,29 punktu na dziewięciopunktowej skali.
Badanie rozwija wcześniejsze prace nad tzw. sonic seasoning, czyli wykorzystywaniem dźwięku do wpływania na odbiór jedzenia. Jego nowością było połączenie ocen uczestników z pomiarem fMRI. Autorzy badali jednak proste roztwory, a nie prawdziwe posiłki. Próby z muzyką i smakiem poprzedzały próby z samym smakiem i samą muzyką, dlatego na wyniki mógł wpłynąć efekt kolejności.
Mała i jednorodna próba ogranicza możliwość uogólniania wyników na osoby starsze, chore lub pochodzące z innych kultur. Potrzebne są większe badania z wykorzystaniem prawdziwego jedzenia oraz pomiarem apetytu, ilości spożywanego pokarmu i zachowań żywieniowych. Zastosowanie muzyki w restauracjach, szpitalach czy żywieniu osób zagrożonych niedożywieniem pozostaje hipotezą, a nie potwierdzoną metodą.
Najczęstsze pytania
Czy muzyka rzeczywiście zmienia smak napoju?▼
Jaka muzyka była najlepiej dopasowana do smaku słodkiego?▼
Ile osób uczestniczyło w badaniu?▼
Czy słodka muzyka poprawiała przyjemność picia?▼
Czy wyniki oznaczają, że muzyka może pomóc osobom zagrożonym niedożywieniem?▼
Słownik pojęć
- Sonic seasoning
- Wykorzystywanie dźwięku lub muzyki do wpływania na sposób odbierania smaku i przyjemności jedzenia lub picia.
- fMRI
- Funkcjonalny rezonans magnetyczny, metoda obrazowania zmian związanych z aktywnością mózgu na podstawie sygnału zależnego od przepływu i utlenowania krwi.
- Interakcja muzyka–smak
- Wpływ jednoczesnego słuchania muzyki i odczuwania smaku na aktywność mózgu lub subiektywną ocenę napoju.
- Czucie sensoryczno-ruchowe
- Przetwarzanie informacji związanych z odczuwaniem bodźców oraz kontrolą reakcji ruchowych, także w obrębie jamy ustnej.
Najważniejsze elementy badania muzyki i smaku
| Element | Opis |
|---|---|
| Uczestnicy | 48 zdrowych, praworęcznych dorosłych; średni wiek 27,5 roku |
| Pomiar mózgu | fMRI; użyteczne lub kompletne dane uzyskano od 28 osób |
| Smaki | Roztwór cukru oraz roztwór kwasu cytrynowego |
| Warunki | Dopasowana muzyka słodka, dopasowana muzyka kwaśna albo cisza |
| Ocena po sesji | Pięć mieszanin od czysto słodkiej do czysto kwaśnej, ocenianych na skali dziewięciopunktowej |
| Główny wynik | Muzyka zwiększała aktywność wybranych obszarów mózgu, ale nie zmieniała istotnie ocen słodyczy ani kwaśności w grupie z użytecznymi skanami |
Porównanie warunków eksperymentalnych
Sam smak
Sama muzyka
Smak z dopasowaną muzyką
Jak badano wpływ muzyki na reakcję mózgu na smak?
Na podstawie opisu badania opublikowanego w „Scientific Reports” oraz materiałów źródłowych.
