Najważniejsze
- •Większość tzw. IVF add-ons nie ma wystarczających dowodów, że poprawia szanse na ciążę lub urodzenie dziecka.
- •W analizie 85 badań tylko trzy dodatki — EmbryoGlue, endometrial scratching i PICSI — pokazały możliwy, ale słaby sygnał korzyści.
- •Do najczęściej stosowanych, lecz niewystarczająco potwierdzonych metod należą m.in. akupunktura, kortykosteroidy, test receptywności endometrium i infuzje osocza bogatopłytkowego.
- •Autorzy ostrzegają, że niepotwierdzone dodatki mogą dawać pacjentom fałszywą nadzieję i generować duże koszty.
- •Badanie podkreśla potrzebę większej przejrzystości klinik IVF w informowaniu o poziomie dowodów i realnej skuteczności oferowanych usług.
Nowe badanie wykazało, że większość dodatków do IVF nie ma wystarczających dowodów skuteczności, choć pacjenci często płacą za nie duże kwoty.
Jakie dodatki do IVF oceniono w badaniu?
Na podstawie przeglądu 85 badań opisanego w artykule.
Nowe badanie opublikowane w „The Lancet Obstetrics, Gynaecology, & Women’s Health” pokazuje, że większość dodatków oferowanych podczas leczenia in vitro nie ma wystarczających dowodów na skuteczność. Naukowcy z Uniwersytetu w Melbourne przeanalizowali 85 badań dotyczących tzw. IVF add-ons i doszli do wniosku, że siedem z dziesięciu najczęściej stosowanych dodatków nie przynosi znaczącej poprawy wyników leczenia.
Dodatki do IVF obejmują dodatkowe testy, leki i procedury proponowane pacjentom obok standardowego leczenia. W analizie znalazły się m.in. akupunktura, kortykosteroidy, testy oceny receptywności endometrium, infuzje intralipidów, podawanie osocza bogatopłytkowego do jajników lub macicy oraz preimplantacyjne testy genetyczne w kierunku aneuploidii. Według autorów dla większości z tych metod nie ma przekonujących danych, które potwierdzałyby, że zwiększają szanse na ciążę lub urodzenie dziecka.
Jedynie trzy dodatki wykazały możliwy, ale słaby sygnał korzyści. Chodzi o EmbryoGlue, endometrial scratching oraz PICSI. Badacze podkreślili jednak, że także w tych przypadkach dowody są ograniczone i nie pozwalają na jednoznaczne wnioski. Dr Sarah Lensen z Uniwersytetu w Melbourne zwróciła uwagę, że niepotwierdzone dodatki mogą prowadzić do dezinformacji, fałszywych nadziei i dodatkowych kosztów dla pacjentów.
Skala zjawiska jest duża. Według brytyjskiego regulatora HFEA 73 proc. pacjentów leczonych z powodu niepłodności w Wielkiej Brytanii korzysta z dodatkowych testów, terapii lub nowych technologii w trakcie leczenia. Autorzy badania wskazują też, że w ciągu ostatniej dekady dostępność takich usług wyraźnie wzrosła, mimo że wiarygodnych dowodów na ich skuteczność wciąż brakuje. W praktyce część klinik oferuje je jako element zwiększający szanse powodzenia, choć pacjenci często płacą za nie tysiące dolarów.
Tło tego zjawiska wiąże się z presją, jakiej poddawani są pacjenci w leczeniu niepłodności. Zmagając się z niepewnością i długim procesem terapii, wiele osób decyduje się na dodatkowe procedury w nadziei na poprawę wyników. Badanie sugeruje jednak, że branża IVF potrzebuje większej przejrzystości w komunikowaniu, które metody mają solidne poparcie naukowe, a które pozostają niepotwierdzone.
W praktyce wyniki mogą zwiększyć presję na kliniki, by dokładniej informowały o poziomie dowodów i kosztach poszczególnych dodatków. Dla pacjentów oznacza to potrzebę ostrożniejszego podejścia do usług sprzedawanych jako poprawiające skuteczność leczenia, zwłaszcza gdy ich realna wartość nie została dobrze potwierdzona.
Najczęściej analizowane dodatki do IVF i wnioski z przeglądu
| Dodatek do IVF | Wniosek z analizy | Uwagi |
|---|---|---|
| Akupunktura | Brak przekonujących dowodów skuteczności | Nie wykazano istotnej poprawy wyników leczenia |
| Kortykosteroidy | Brak przekonujących dowodów skuteczności | Stosowane jako terapia wspomagająca, ale bez potwierdzonej korzyści |
| Test receptywności endometrium | Brak przekonujących dowodów skuteczności | Dowody są niewystarczające lub niejednoznaczne |
| Infuzje intralipidów | Brak przekonujących dowodów skuteczności | Nie potwierdzono poprawy szans na ciążę |
| Osocze bogatopłytkowe do jajników lub macicy | Brak przekonujących dowodów skuteczności | Wyniki badań pozostają niejednoznaczne |
| Preimplantacyjne testy genetyczne w kierunku aneuploidii | Brak przekonujących dowodów skuteczności | Nie wykazano jednoznacznej korzyści klinicznej |
| EmbryoGlue | Możliwy, ale słaby sygnał korzyści | Dowody ograniczone |
| Endometrial scratching | Możliwy, ale słaby sygnał korzyści | Wymaga dalszych badań |
| PICSI | Możliwy, ale słaby sygnał korzyści | Wnioski nie są jednoznaczne |
Opracowanie na podstawie opisanego badania opublikowanego w The Lancet Obstetrics, Gynaecology, & Women’s Health oraz streszczenia źródłowego.
Słownik pojęć
- IVF add-ons
- Dodatkowe testy, leki lub procedury oferowane obok standardowego in vitro, zwykle w celu zwiększenia szans na powodzenie leczenia.
- EmbryoGlue
- Medium lub preparat używany podczas transferu zarodka, mający potencjalnie poprawiać implantację.
- Endometrial scratching
- Mechaniczne drażnienie lub nacięcie błony śluzowej macicy przed transferem zarodka, by rzekomo zwiększyć szanse implantacji.
- PICSI
- Metoda selekcji plemników do zapłodnienia, oparta na ich zdolności wiązania się z hialuronianem.
- Aneuploidia
- Nieprawidłowa liczba chromosomów w komórce lub zarodku.
- Osocze bogatopłytkowe (PRP)
- Preparat uzyskiwany z krwi pacjenta, zawierający wysokie stężenie płytek krwi i czynników wzrostu.
- Receptywność endometrium
- Gotowość błony śluzowej macicy do przyjęcia zarodka.
