Najważniejsze
- •U pacjentów z rakiem płuc mikroplastiki wykryto częściej niż u osób bez nowotworu: odpowiednio u 66 proc. i 46 proc. badanych.
- •Badanie objęło 100 osób poddawanych bronchoskopii w Uniwersyteckim Szpitalu w Larissie; łącznie zidentyfikowano 232 cząstki mikroplastiku.
- •Najczęściej wykrywanymi tworzywami były polipropylen i polietylen, obecne m.in. w opakowaniach, tekstyliach i produktach konsumenckich.
- •Autorzy podkreślają, że wyniki nie dowodzą, iż mikroplastiki powodują raka płuc — wskazują jedynie na związek wymagający dalszych badań.
- •Kolejne prace mają sprawdzić, jak mikroplastiki oddziałują z komórkami płuc oraz czy występują podobne wzorce u pacjentów z przewlekłymi chorobami układu oddechowego.
Naukowcy z University College Dublin i Uniwersytetu w Ternopolu wykryli więcej mikroplastiku w płucach pacjentów z rakiem płuc niż u osób bez tej choroby.
Naukowcy z University College Dublin oraz Uniwersytetu w Ternopolu wykryli większą obecność mikroplastiku w próbkach płuc pacjentów z rakiem płuc niż u osób bez nowotworu. Wyniki badania przedstawiono 4 września 2026 roku podczas kongresu Europejskiego Towarzystwa Respiracyjnego w Larissie w Grecji.
Badanie objęło 100 pacjentów poddawanych bronchoskopii w Uniwersyteckim Szpitalu w Larissie. W tej grupie u 50 osób ostatecznie rozpoznano raka płuc, a 50 nie miało nowotworu. Każdy uczestnik oddał próbkę popłuczyn oskrzelowo-pęcherzykowych, a połowa także niewielki wycinek tkanki płucnej. Łącznie naukowcy zidentyfikowali 232 cząstki mikroplastiku we wszystkich analizowanych materiałach.
Wśród pacjentów z rakiem płuc mikroplastik wykryto w próbkach płucnych u 66 proc. osób. W grupie bez raka odsetek ten wyniósł 46 proc. Po połączeniu wyników z popłuczyn i tkanek badacze ocenili też, że pacjenci z nowotworem mieli większy ogólny ładunek mikroplastiku niż pozostali uczestnicy. Łącznie 70 proc. wszystkich badanych miało wykrywalny mikroplastik w co najmniej jednej próbce.
Autorzy zwracają uwagę na jeszcze jedną zależność. U części pacjentów wyższy poziom mikroplastiku w popłuczynach wiązał się z niższym poziomem w próbce tkanki i odwrotnie. Ich zdaniem może to oznaczać, że cząstki nie rozmieszczają się równomiernie w całych płucach. Najczęściej identyfikowano polipropylen i polietylen, czyli tworzywa powszechnie używane w opakowaniach, tekstyliach i produktach konsumenckich.
Wyniki wpisują się w szersze badania nad tym, jak mikroplastik przenika do organizmu wraz z powietrzem. Zanieczyszczenie plastikiem stało się globalnym problemem zdrowotnym, a naukowcy od pewnego czasu analizują obecność drobnych cząstek w różnych narządach, w tym w płucach. Jak dotąd związek między mikroplastikiem a chorobami płuc pozostaje jednak na wstępnym etapie badań.
Badacze podkreślają, że obserwacja większej ilości mikroplastiku u pacjentów z rakiem płuc nie dowodzi związku przyczynowego. Kolejnym krokiem mają być badania laboratoryjne nad tym, jak te cząstki oddziałują z komórkami płuc, oraz analizy próbek od pacjentów z przewlekłymi chorobami płuc.
Jak przebiegało badanie mikroplastików w płucach?
Źródło: opis badania przedstawionego podczas Kongresu Europejskiego Towarzystwa Respiracyjnego w Larissie.
Najważniejsze dane liczbowe z badania mikroplastików w próbkach płuc
| Parametr | Wartość / wynik |
|---|---|
| Liczba uczestników badania | 100 pacjentów poddawanych bronchoskopii |
| Pacjenci z rozpoznanym rakiem płuc | 50 osób |
| Pacjenci bez raka płuc | 50 osób |
| Uczestnicy, u których pobrano popłuczyny oskrzelowo-pęcherzykowe | 100 osób |
| Uczestnicy, u których pobrano także wycinek tkanki płucnej | 50 osób |
| Łączna liczba zidentyfikowanych cząstek mikroplastiku | 232 cząstki |
| Wykrywalne mikroplastiki u pacjentów z rakiem płuc | 66 proc. |
| Wykrywalne mikroplastiki u pacjentów bez raka płuc | 46 proc. |
| Wykrywalne mikroplastiki w co najmniej jednej próbce u wszystkich badanych | 70 proc. |
Źródło: dane opisane w artykule na podstawie badania przedstawionego podczas Kongresu Europejskiego Towarzystwa Respiracyjnego w Larissie, 4 września 2026 r.
Mikroplastiki w próbkach płuc: pacjenci z rakiem płuc vs bez nowotworu
Pacjenci z rakiem płuc
Pacjenci bez raka płuc
Słownik pojęć
- Mikroplastiki
- Drobne cząstki tworzyw sztucznych, zwykle o rozmiarze poniżej 5 mm, które mogą pochodzić m.in. z rozpadu większych plastików, tekstyliów syntetycznych i produktów konsumenckich.
- Bronchoskopia
- Badanie endoskopowe dróg oddechowych, podczas którego lekarz wprowadza cienki aparat przez nos lub usta, aby obejrzeć tchawicę i oskrzela oraz pobrać materiał do analizy.
- Popłuczyny oskrzelowo-pęcherzykowe (BAL)
- Materiał pobierany podczas bronchoskopii po wprowadzeniu jałowego płynu do fragmentu płuca i jego odessaniu; pozwala analizować komórki, drobnoustroje lub cząstki obecne w drogach oddechowych.
- Wycinek tkanki płucnej
- Niewielka próbka tkanki pobrana do badania laboratoryjnego, np. w celu oceny zmian chorobowych lub obecności określonych substancji.
- Ładunek mikroplastików
- Ogólna ilość lub suma wykrytych cząstek mikroplastiku w analizowanych próbkach biologicznych.
- Polipropylen
- Powszechnie stosowane tworzywo sztuczne wykorzystywane m.in. w opakowaniach, elementach produktów konsumenckich i niektórych tekstyliach.
- Polietylen
- Jedno z najczęściej używanych tworzyw sztucznych, obecne m.in. w foliach, opakowaniach, torbach i wielu produktach codziennego użytku.
- Związek przyczynowy
- Relacja, w której jeden czynnik bezpośrednio powoduje określony skutek; w tym badaniu autorzy podkreślają, że takiego związku nie udowodniono.

