Najważniejsze
- •Personel medyczny w Ukrainie ma obowiązek obsługiwać pacjentów w języku ukraińskim we wszystkich placówkach — państwowych, komunalnych i prywatnych.
- •Przejście na inny język w relacji lekarz–pacjent, według komunikatu sekretariatu ombudsmana językowego, jest możliwe tylko za wzajemną zgodą obu stron.
- •Bezpośrednim impulsem do przypomnienia przepisów była skarga na dentystę z Dniepru, po której sporządzono protokół o wykroczeniu administracyjnym.
- •Artykuł podkreśla, że chodzi o egzekwowanie już obowiązującego prawa, a nie o wejście w życie nowych przepisów.
- •W sprawie brakuje nadal kluczowych szczegółów: pełnej podstawy prawnej zarzutu, stanowiska lekarza i kliniki oraz informacji o dalszym toku postępowania.
Ukraiński ombudsman językowy przypomniał 21 maja, że medycy muszą obsługiwać pacjentów w języku ukraińskim. Po skardze na dentystę z Dniepru sporządzono protokół.
Sekretariat ukraińskiego pełnomocnika ds. ochrony języka państwowego poinformował 21 maja, że personel medyczny we wszystkich placówkach w Ukrainie ma obowiązek obsługiwać pacjentów w języku ukraińskim. Urząd przekazał też, że po skardze na dentystę z jednej z klinik w Dnieprze sporządzono protokół o wykroczeniu administracyjnym.
Stanowisko sekretariatu cytowały tego samego dnia UNN, Interfax-Ukraine i Focus. Przedstawicielka urzędu Krystyna Hołowaczowa przypomniała, że językiem usług medycznych w Ukrainie jest język państwowy. Według sekretariatu lekarz lub inny pracownik medyczny może przejść na inny język w kontakcie z pacjentem tylko za wzajemną zgodą obu stron.
Urząd powołał się na art. 33 ustawy Ukrainy „O zapewnieniu funkcjonowania języka ukraińskiego jako państwowego”. Jak podał sekretariat, zasada ta obejmuje wszystkie placówki ochrony zdrowia, niezależnie od formy własności. Chodzi więc o podmioty państwowe, komunalne i prywatne. W dostępnych materiałach nie przytoczono jednak pełnego brzmienia przepisu ani odrębnej oficjalnej interpretacji, która literalnie potwierdzałaby formułę o „wzajemnej zgodzie”.
Skarga na dentystę z Dniepru
Bezpośrednim powodem komunikatu była skarga dotycząca lekarza stomatologa z jednej z klinik w Dnieprze. Sekretariat podał, że dotyczyła ona używania języka niepaństwowego podczas obsługi pacjenta. Po przeprowadzeniu działań kontrolnych urząd sporządził protokół o wykroczeniu administracyjnym. Nie ujawniono jednak, jakiego języka użyto, kiedy dokładnie sporządzono protokół ani jaka jest konkretna podstawa prawna z kodeksu wykroczeń administracyjnych.
W materiałach opublikowanych przez media nie ma stanowiska dentysty, kliniki, organizacji lekarskich ani ekspertów z zakresu prawa medycznego i administracyjnego. Nie wiadomo też, czy pacjent zgodził się na zmianę języka i jakie były pełne okoliczności rozmowy. Sam protokół nie oznacza jeszcze prawomocnego stwierdzenia winy, a urząd nie podał informacji o ewentualnej sankcji ani dalszym biegu sprawy.
Egzekwowanie obowiązujących przepisów
Komunikat nie dotyczy nowego prawa, lecz egzekwowania już obowiązujących przepisów językowych w ochronie zdrowia. Jego znaczenie polega na tym, że sekretariat wyraźnie odniósł te zasady także do sektora prywatnego oraz do indywidualnej relacji lekarz–pacjent.
Na razie nie wiadomo, czy sprawa z Dniepru zakończy się karą i czy urząd przekaże kolejne szczegóły postępowania. Brakuje też danych o tym, jak często podobne skargi trafiają do ombudsmana językowego i jak wygląda praktyka ich egzekwowania w ochronie zdrowia.
Co wynika z komunikatu sekretariatu ombudsmana językowego?
Słownik pojęć
- język państwowy
- Język urzędowy wskazany przez prawo jako podstawowy w komunikacji publicznej i świadczeniu usług.
- protokół o wykroczeniu administracyjnym
- Formalny dokument sporządzany przez uprawniony organ, opisujący podejrzenie naruszenia prawa administracyjnego.
- wykroczenie administracyjne
- Naruszenie przepisów, za które mogą grozić sankcje administracyjne, np. grzywna, zgodnie z właściwymi regulacjami.
- sekretariat ombudsmana językowego
- Urząd wspierający pełnomocnika odpowiedzialnego za ochronę i egzekwowanie przepisów dotyczących języka państwowego.
- art. 33 ustawy
- Konkretna jednostka redakcyjna aktu prawnego, na którą powołuje się urząd, wskazując zasady używania języka w ochronie zdrowia.
