Pierwsza terapia teplizumabem w Polsce u 13-latki z cukrzycą typu 1

W Uniwersyteckim Szpitalu Klinicznym w Opolu 28 kwietnia 2026 r. rozpoczęto pierwszą w Polsce terapię teplizumabem u 13-letniej pacjentki z cukrzycą typu 1 w stadium przedklinicznym. Celem leczenia jest opóźnienie przejścia choroby do stadium objawowego, a tym samym odsunięcie w czasie konieczności rozpoczęcia intensywnej insulinoterapii. – U pacjentki rozpoczęliśmy podawanie leku teplizumab, który – jak wskazują badania – może opóźnić przejście z przedklinicznego stadium 2 cukrzycy typu 1 do stadium 3, czyli postaci objawowej cukrzycy, średnio nawet o 2,7 roku – wyjaśnia prof. dr hab. n. med. Agata Chobot, kierownik Oddziału Pediatrii USK w Opolu oraz Kliniki Pediatrii Uniwersytetu Opolskiego. Jak dodaje, oznacza to odroczenie momentu rozpoczęcia bezwzględnie koniecznej insulinoterapii dla zachowania zdrowia i życia pacjentki. Teplizumab nie jest jeszcze dostępny na polskim rynku. Lek wszedł do użycia w Stanach Zjednoczonych w 2022 r., a w styczniu 2026 r. Europejska Agencja Leków zarejestrowała go do stosowania na terenie Unii Europejskiej. Obecnie preparat czeka na rejestrację w Polsce. Z tego powodu opolski ośrodek diabetologii dziecięcej zgłosił kwalifikującą się pacjentkę do międzynarodowego programu Managed Access Program (MAP), w ramach którego uzyskano dostęp do terapii. 13-latka jest pierwszą osobą w kraju, która skorzystała z tego programu. Lek podawany jest dożylnie przez 14 kolejnych dni. Przez cały czas trwania terapii pacjentka przebywa w Oddziale Pediatrii USK w Opolu pod opieką zespołu specjalistów. – Nie jesteśmy w stanie przewidzieć, jak bardzo terapia wydłuży fazę drugą choroby u tej konkretnej pacjentki. Wiemy jednak, że każdy dodatkowy rok, miesiąc, a nawet dzień bez konieczności stosowania insuliny ma ogromne znaczenie – podkreśla prof. Chobot. Specjalistka zwraca uwagę, że choć insulina ratuje życie, jej stosowanie wymaga od pacjentów i ich rodzin dużej dyscypliny oraz znacząco wpływa na codzienne funkcjonowanie. Konieczne jest stałe, precyzyjne dostosowywanie dawek do posiłków, aktywności fizycznej, emocji i innych czynników dnia codziennego. Zarówno niedobór, jak i przedawkowanie insuliny w skrajnych przypadkach może zagrażać życiu. Opolski ośrodek diabetologii dziecięcej, działający przy Oddziale Pediatrii i poradni diabetologicznej dla dzieci, opiekuje się około 300 pacjentami z cukrzycą typu 1 – od najmłodszych dzieci do 18. roku życia. Leczenie prowadzi interdyscyplinarny zespół, w którego skład wchodzą lekarze, pielęgniarki, edukatorzy diabetologiczni, dietetycy i psychologowie. – Diabetologia dziecięca to jedna z wizytówek naszego szpitala – mówi dr n. med. Piotr Feusette, dyrektor ds. lecznictwa USK w Opolu. Jak podkreśla, specjaliści z ośrodka regularnie uczestniczą w międzynarodowej wymianie doświadczeń i projektach naukowych. Od 2019 r. ośrodek należy do międzynarodowej sieci SWEET, zrzeszającej około 150 ośrodków diabetologii dziecięcej na świecie. Sieć ma na celu zapewnienie najwyższych standardów leczenia zgodnych z aktualnymi wytycznymi oraz wspieranie współpracy naukowej. To m.in. dzięki tej współpracy i aktywności zespołu w Opolu możliwe jest szybkie wdrażanie nowych metod leczenia. Lekarze zapowiadają dalszą obserwację efektów terapii teplizumabem u opolskiej pacjentki oraz deklarują gotowość do kwalifikowania kolejnych chorych, gdy lek stanie się dostępny w Polsce. Dla środowiska diabetologicznego to sygnał, że wczesne, ukierunkowane leczenie cukrzycy typu 1 zaczyna wchodzić do praktyki klinicznej także w krajowych ośrodkach.