Najważniejsze
- •Portal mgr.farm opublikował wytyczne komunikacyjne Wojciecha Łęczyckiego dla farmaceutów przed sezonem szczepień 2026/2027.
- •Skuteczność szczepionki przeciw grypie szacuje się na 40–70%, odporność pojawia się po 2–3 tygodniach i utrzymuje przez 6–12 miesięcy.
- •Farmaceuci mają unikać obietnic 100-procentowej skuteczności i straszenia powikłaniami, skupiając się na tłumaczeniu corocznej aktualizacji składu preparatów.
- •Podanie szczepionki w aptece zakontraktowanej z NFZ jest bezpłatne, a refundacja preparatu wynosi 100% dla seniorów (65+), dzieci i kobiet w ciąży oraz 50% dla reszty dorosłych.
8 września 2026 roku portal mgr.farm opublikował wytyczne dla farmaceutów dotyczące edukowania pacjentów o zasadności corocznych szczepień przeciw grypie przed sezonem 2026/2027.

@Puls_Medycyny
.@KisielMariusz, prezes @ZwiazekF: Farmaceuci są przygotowani do działań edukacyjnych i profilaktycznych, a apteki stanowią część systemu OZ, z której w tym obszarze korzysta się za rzadko. Potwierdzają to #szczepienia przeciw grypie. @NFZ_GOV_PL @GIS_gov

Branżowy portal mgr.farm opublikował 8 września 2026 roku wytyczne dla farmaceutów dotyczące edukowania pacjentów o zasadności corocznych szczepień przeciw grypie przed nadchodzącym sezonem 2026/2027. Autor publikacji, Wojciech Łęczycki – którego poradnik powielił również serwis farmacja.pl – opracował zestaw zaleceń z myślą o pracownikach aptek rozmawiających z pacjentami przy pierwszym stole.
Jak rozmawiać z pacjentem o skuteczności szczepień?
Dokument powołuje się na polski Program Szczepień Ochronnych na 2026 rok oraz oficjalne zalecenia Światowej Organizacji Zdrowia (WHO). Instytucje te wskazują na konieczność corocznego podawania jednej dawki szczepionki dorosłym ze względu na dużą zmienność genetyczną wirusa grypy. W zależności od sezonu i grupy pacjentów preparat zapobiega zachorowaniom u 40–70% zaszczepionych osób. Odporność tworzy się przez 2–3 tygodnie od podania dawki i utrzymuje się w organizmie przez 6–12 miesięcy.
Zalecenia nakazują farmaceutom kategorycznie unikać obietnic 100-procentowej skuteczności preparatu oraz odradzają straszenie pacjentów powikłaniami. W zamian autor proponuje wyjaśnianie mechanizmu corocznej aktualizacji składu szczepionek, dopasowywanego do wirusów krążących w danym sezonie. Farmaceuci powinni dostosowywać argumentację do konkretnego odbiorcy – m.in. osób powyżej 65. roku życia, kobiet w ciąży, chorych przewlekle, rodziców małych dzieci czy pracowników ochrony zdrowia.
Rola farmaceutów i bezpłatne szczepienia w aptekach
Wydanie poradnika wiąże się z uprawnieniami farmaceutów do kwalifikowania i wykonywania szczepień przeciw grypie u dorosłych w aptekach. Polska od lat notuje niski poziom wyszczepialności – wynosi on zaledwie 4–6%, podczas gdy średnia w Unii Europejskiej sięga kilkunastu procent. W sezonie 2026/2027 sam zabieg podania szczepionki w aptece z umową z NFZ jest dla pacjenta całkowicie bezpłatny. Sam preparat podlega 100-procentowej refundacji dla seniorów powyżej 65. roku życia, dzieci i kobiet w ciąży, a pozostali dorośli mogą skorzystać z refundacji 50-procentowej.
Wdrożenie jednolitych zasad komunikacji przy aptecznym okienku ma usprawnić edukację pacjentów tuż przed szczytem zachorowań. Aktywne wyjaśnianie wątpliwości przez farmaceutów podczas codziennych wizyt w aptekach może bezpośrednio zwiększyć zainteresowanie szczepieniami wśród dorosłych Polaków.
Kluczowe parametry szczepień przeciw grypie
Dane: mgr.farm, Program Szczepień Ochronnych 2026, WHO
Zasady odpłatności i refundacji szczepień przeciw grypie w aptekach (sezon 2026/2027)
| Grupa pacjentów | Refundacja preparatu | Koszt podania szczepionki w aptece NFZ |
|---|---|---|
| Seniorzy (65+) | 100% | 0 zł |
| Kobiety w ciąży | 100% | 0 zł |
| Dzieci i młodzież | 100% | 0 zł |
| Pozostali dorośli (18–64 lata) | 50% | 0 zł |
Opracowanie własne na podstawie wytycznych i przepisów NFZ

Kto biegnie się zaszczepić? Jest nowy preparat
Słownik pojęć
- Program Szczepień Ochronnych (PSO)
- Oficjalny dokument określający coroczny kalendarz szczepień obowiązkowych i zalecanych w Polsce wraz z wytycznymi dotyczącymi ich realizacji.
- Pierwszy stół
- W kontekście aptekarskim – bezpośrednie stanowisko obsługi pacjenta w aptece ogólnodostępnej, przy którym farmaceuta wydaje leki i prowadzi poradnictwo.
- Wyszczepialność
- Odsetek populacji lub określonej grupy ryzyka, która została poddana szczepieniu ochronnemu w danym przedziale czasowym.
- Zmienność genetyczna wirusa
- Naturalna zmiana struktury antygenowej wirusów (w tym grypy), wymagająca corocznej aktualizacji składu szczepionek dla zachowania skuteczności.

