Nowa metoda edycji genów w ludzkich embrionach: przełom czy kontrowersje?

Komentarz redakcji

Zespół kierowany przez Dietera Egli z Columbia University opisał metodę edycji zasad w ludzkich embrionach, która ma eliminować toksyczność tradycyjnego mRNA i umożliwiać celowane zmiany w DNA. Badanie dotyczyło trzech genów i zostało ogłoszone 1 czerwca 2026 roku, jednak autorzy przyznają, że technika nadal nie jest gotowa do zastosowania klinicznego.

Najważniejsze

  • Naukowcy z Columbia University opisali nową metodę edycji zasad w ludzkich embrionach, która ma zwiększać precyzję i ograniczać uszkodzenia DNA.
  • Technika została użyta do modyfikacji genów PCSK9, HBG1 i HBG2, co może mieć znaczenie dla regulacji cholesterolu i chorób krwi.
  • Badanie wskazuje jednak na istotne ograniczenia: pojawił się mozaicyzm, a w briefie nie podano pełnych danych o skuteczności ani off-targetach.
  • Autorzy podkreślają, że metoda nie jest jeszcze gotowa do zastosowania klinicznego, a jej rozwój wymaga dalszych badań i debaty etycznej.
  • Temat wpisuje się w szerszą, kontrowersyjną dyskusję o edycji linii zarodkowej, wzmocnioną doświadczeniem z eksperymentu He Jiankui z 2018 roku.
·
2 min

Naukowcy z Columbia University ogłosili nową metodę edycji genów w ludzkich embrionach, która zwiększa precyzję i ogranicza uszkodzenia DNA, ale budzi spór etyczny.

Źródło zdjęcia: unsplash.com - by Sangharsh Lohakare
Źródło zdjęcia: unsplash.com - by Sangharsh Lohakare

Zespół naukowców z Columbia University ogłosił 1 czerwca 2026 roku metodę edycji genów w ludzkich embrionach, która ma zwiększać precyzję zmian i ograniczać uszkodzenia DNA. Badacze pod kierunkiem Dietera Egli opisali technikę opartą na edycji zasad, wykorzystując ją do modyfikacji trzech genów: PCSK9, HBG1 i HBG2.

W przypadku PCSK9 naukowcy wyłączyli aktywność genu, który wiąże się z regulacją poziomu cholesterolu. Z kolei zmiany w HBG1 i HBG2 miały pobudzić produkcję płodowej formy hemoglobiny po narodzinach. Według opisu badania metoda pozwoliła na celowane zmiany genetyczne bez masowych uszkodzeń DNA, co odróżnia ją od starszych podejść opartych na cięciu obu nici DNA.

Autorzy zwracają jednak uwagę, że problem nie zniknął całkowicie. W badaniach pojawił się mozaicyzm, czyli sytuacja, w której nie wszystkie komórki embrionu zostają zmodyfikowane w ten sam sposób. Z informacji podanych w briefie nie wynika też, ile embrionów wykorzystano ani jakie były dokładne wskaźniki skuteczności. Nie podano również liczby przypadków off-target, czyli zmian poza celem.

Nowa metoda ma być odpowiedzią na ograniczenia wcześniejszych technik, w tym CRISPR, które były krytykowane za ryzyko niepożądanych mutacji i anomalii chromosomalnych. W tym przypadku badacze mieli obejść jeden z kluczowych problemów, czyli toksyczność tradycyjnego mRNA. Zamiast tego zastosowali rozwiązanie, które pozwoliło embrionom rozwijać się prawidłowo na bardzo wczesnym etapie.

Kontrowersje wokół tego typu badań nie są nowe. W 2018 roku świat nauki ostro zareagował na eksperyment He Jiankui, który doprowadził do narodzin pierwszych genetycznie zmodyfikowanych dzieci. Tamten przypadek wzmocnił obawy dotyczące bezpieczeństwa, granic ingerencji w ludzką linię zarodkową i możliwego wykorzystania takich technik poza medycyną.

Badanie z Columbia University wpisuje się w szerszą debatę o tym, czy edycja genów w embrionach może kiedyś pomóc w zapobieganiu ciężkim chorobom dziedzicznym. Na razie sami autorzy podkreślają, że przełożenie tej metody na praktykę kliniczną jest przedwczesne. W praktyce oznacza to, że dyskusja o skuteczności i bezpieczeństwie będzie musiała toczyć się równolegle z rozmową o granicach etycznych i zasadach nadzoru nad takimi technologiami.

Jak działa opisana metoda edycji genów w embrionach

1
1. Wybór celu
Badacze wskazali trzy geny związane z cholesterolem i chorobami krwi.
2
2. Base editing
Metoda ma precyzyjniej modyfikować DNA niż starsze techniki cięcia obu nici.
3
3. Ocena efektu
Embriony obserwowano na bardzo wczesnym etapie rozwoju.
4
4. Ograniczenia
Część komórek pozostała niezmieniona, a część zmian zaszła poza celem.
5
5. Wniosek
Autorzy podkreślają, że przełożenie metody do praktyki medycznej jest jeszcze przedwczesne.

Na podstawie opisu badania w artykule i doniesień źródłowych.

Najważniejsze elementy opisanego badania Columbia University

ElementOpis
MetodaEdycja zasad (base editing) w ludzkich embrionach
Gen PCSK9Wyłączenie aktywności genu związanego z regulacją cholesterolu
Geny HBG1 i HBG2Zmiany mające pobudzić produkcję płodowej formy hemoglobiny po narodzinach
Główne ograniczenieMozaicyzm – nie wszystkie komórki embrionu zostały zmodyfikowane tak samo
Niepodane w briefie daneLiczba użytych embrionów, wskaźniki skuteczności, liczba off-targetów

Opracowanie własne na podstawie treści artykułu i materiałów researchera.

Słownik pojęć

Edycja zasad (base editing)
Technika precyzyjnej edycji DNA pozwalająca zmienić jedną zasadę na inną bez cięcia obu nici DNA.
PCSK9
Gen związany z regulacją poziomu cholesterolu; jego inaktywacja może obniżać ryzyko chorób sercowo-naczyniowych.
HBG1 i HBG2
Geny uczestniczące w produkcji hemoglobiny płodowej, potencjalnie istotne w leczeniu wybranych chorób krwi.
Mozaicyzm
Sytuacja, w której różne komórki tego samego embrionu mają różny materiał genetyczny lub różny efekt edycji.
Off-target
Niezamierzona zmiana genetyczna pojawiająca się w miejscu innym niż planowany cel edycji.
Lina zarodkowa
Zestaw komórek, z których powstają komórki rozrodcze; zmiany w niej mogą być dziedziczone przez kolejne pokolenia.

Najczęstsze pytania

Czy ta metoda jest już gotowa do użycia u pacjentów?
Nie. Autorzy i cytowane źródła podkreślają, że zastosowanie kliniczne jest na razie przedwczesne.
Czym base editing różni się od CRISPR-Cas9?
Base editing pozwala zmieniać pojedyncze zasady DNA bez cięcia obu nici, co może zmniejszać ryzyko dużych uszkodzeń DNA.
Co oznacza mozaicyzm w tym badaniu?
To sytuacja, w której nie wszystkie komórki embrionu zostały zmodyfikowane jednakowo, co obniża przewidywalność efektu.
Dlaczego badanie budzi kontrowersje?
Bo dotyczy edycji linii zarodkowej, czyli zmian potencjalnie dziedziczonych przez kolejne pokolenia, co rodzi pytania o bezpieczeństwo i etykę.
Jakie geny edytowano w badaniu?
PCSK9, HBG1 i HBG2.

Pierwsi napisali na ten temat

Komentarze (0)

0/2000
Następny artykuł

Rewolucyjne microroboty z Zurychu: nowa era w terapii urazów rdzenia kręgowego

Zespół z ETH Zurich i Uniwersytetu w Zurychu opracował biohybrydowe microroboty, które kierują komórki macierzyste dokładnie do miejsca urazu rdzenia kręgowego. W badaniach na rybach i myszach metoda przyspieszyła różnicowanie komórek nerwowych i poprawiła sprawność ruchową zwierząt.

Czytaj dalej

Powiązane artykuły

Rewolucyjne microroboty z Zurychu: nowa era w terapii urazów rdzenia kręgowego

Naukowcy z ETH Zurich i Uniwersytetu w Zurychu pokazali microroboty, które dostarczają komórki macierzyste do uszkodzonego rdzenia kręgowego i poprawiają ruch zwierząt.

medicaldesignandoutsourcing.com
healthcare-in-europe.com
+7
5 cze

SeeDB-Live: Przełom w obrazowaniu mózgu – nowa era w neurologii?

Nowa metoda obrazowania mózgu, SeeDB-Live, może zrewolucjonizować badania nad chorobami neurologicznymi, pozwalając na trzykrotnie jaśniejsze sygnały z głębokich warstw mózgu. Jednak brak danych o bezpieczeństwie i skuteczności w różnych modelach budzi pewne obawy.

alertmedyczny.pl
16 mar

Naukowcy edytowali DNA ludzkich embrionów bez uszkadzania chromosomów

Naukowcy z kilku ośrodków ogłosili nową metodę precyzyjnej edycji DNA ludzkich embrionów, która nie uszkadza chromosomów.

zamin.uz
ynetnews.com
+4
18 cze

Rewolucyjne odkrycie genu SRSF2 w leczeniu białaczki

Odkrycie roli genu SRSF2 może zrewolucjonizować leczenie białaczki, dając nadzieję na lepsze rokowania dla pacjentów. Badania pokazują, jak mutacja tego genu wpływa na rozwój choroby, otwierając drogę do nowych terapii.

healtheuropa.com
16 mar

Czy syntetyczne DNA stanie się bronią? Liderzy AI wzywają do działania!

Szefowie OpenAI, Anthropic i Google DeepMind wezwali Kongres USA do obowiązkowej kontroli sprzedaży syntetycznego DNA i RNA.

aiport.pl
alertmedyczny.pl
+4
5 cze

Terapie komórkowe w Japonii: Nadzieja i ryzyko

Wprowadzenie terapii komórkowych opartych na komórkach pluripotentnych indukowanych (iPSCs) w Japonii stanowi przełom w leczeniu chorób neurodegeneracyjnych i sercowych. Choć wyniki badań klinicznych są obiecujące, ograniczone dane o bezpieczeństwie i skuteczności budzą poważne wątpliwości.

medicalnewstoday.com
16 mar
StartSzukaj