Najważniejsze
- •Wiceminister zdrowia Tomasz Maciejewski odrzucił w Sejmie zarzuty PiS, że zmiany NFZ prowadzą do prywatyzacji ochrony zdrowia i wymuszonej komercjalizacji badań szpitalnych.
- •Resort twierdzi, że nowe zasady mają korygować nadwykonania w wybranych badaniach, przy utrzymaniu nielimitowania świadczeń dla części grup i świadczeń profilaktycznych.
- •PiS przekonuje, że w praktyce rośnie presja na badania komercyjne, co może pogłębiać nierówności w dostępie do diagnostyki.
- •W debacie pojawił się też temat jakości danych o kolejkach; wskaźnik PCUŚ ma po raz pierwszy zostać wyliczony w sierpniu 2026 r. na podstawie danych z lipca.
- •Na razie brak twardych danych i oficjalnych dokumentów, które pozwalałyby ocenić rzeczywistą skalę problemu po zmianach w finansowaniu diagnostyki.
Wiceminister zdrowia Tomasz Maciejewski odrzucił w czwartek w Sejmie zarzuty PiS, że zmiany w diagnostyce finansowanej przez NFZ prowadzą do prywatyzacji ochrony zdrowia.

Wiceminister zdrowia Tomasz Maciejewski odrzucił w czwartek, 28 maja, w Sejmie zarzuty posłów PiS, że zmiany w finansowaniu diagnostyki przez NFZ prowadzą do prywatyzacji ochrony zdrowia i wymuszonej komercjalizacji badań szpitalnych. Spór wywołało pytanie posłów PiS o „obecną wymuszoną komercjalizację badań szpitalnych jako element procesu prywatyzacji ochrony zdrowia”.
Maciejewski powiedział, że rząd „nie podjął żadnych decyzji, które prowadziłyby do prywatyzacji systemu ochrony zdrowia w Polsce”. Jak relacjonował, zmiany wprowadzone przez NFZ mają utrzymać nielimitowane świadczenia, a jednocześnie skorygować nadwykonania w wybranych grupach świadczeń i kosztownych badaniach. Wiceminister dodał, że nowe zasady nie obejmują pacjentów z kartą DiLO, dzieci, kobiet w ciąży ani badań profilaktycznych.
Przeciwne stanowisko przedstawił poseł PiS Czesław Hoc. Zarzucił rządowi przyzwolenie na prywatyzację ochrony zdrowia, wprowadzenie limitów przyjęć do szpitali oraz ograniczeń w diagnostyce. Mówił też o „medycynie dla biednych i bogatych”, w której osoby zamożniejsze mają szybciej uzyskiwać dostęp do badań. Według jego relacji dyrektorzy części szpitali mają już wyznaczać dni przeznaczone na badania komercyjne. Dostępne relacje z sejmowej debaty potwierdzają, że taki zarzut padł, ale nie wskazują nazw placówek ani danych pokazujących skalę zjawiska.
Jakość danych o kolejkach
W trakcie debaty powrócił też temat jakości danych o kolejkach do świadczeń. W relacjach z wydarzenia podano, że wskaźnik PCUŚ, czyli prognozowany czas oczekiwania, ma zostać obliczony po raz pierwszy w sierpniu 2026 r. na podstawie danych z lipca. Ma to być narzędzie, które lepiej pokaże rzeczywisty czas oczekiwania na świadczenia. W dostępnych materiałach nie ma jednak przywołanego dokumentu urzędowego MZ lub NFZ, który opisywałby szczegóły wdrożenia.
Spór o skutki zmian
To kolejny etap sporu o skutki zmian w rozliczaniu diagnostyki przez NFZ. Resort przedstawia je jako techniczną korektę nadwykonań, a opozycja – jako krok w stronę komercjalizacji dostępu do badań. Oba pojęcia nie oznaczają jednak tego samego. Formalna prywatyzacja systemu to co innego niż sytuacja, w której pacjent szybciej uzyskuje świadczenie odpłatnie niż w kolejce publicznej.
Na razie brakuje danych, które pozwalałyby rozstrzygnąć skalę problemu. Dla szpitali i pacjentów kluczowe będą dokumenty NFZ oraz twarde informacje o czasie oczekiwania i dostępności badań po wprowadzeniu nowych zasad.
O co toczy się spór wokół zmian w diagnostyce NFZ?
Źródło: opracowanie własne na podstawie sejmowej debaty opisanej w artykule.
Najważniejsze liczby i terminy pojawiające się w sejmowej debacie
| Element | Wartość / termin | Znaczenie w artykule |
|---|---|---|
| Data debaty sejmowej | 28 maja 2026 r. | Dzień wystąpienia wiceministra i zarzutów PiS |
| Pierwsze wyliczenie wskaźnika PCUŚ | sierpień 2026 r. | Termin pierwszej publikacji prognozowanego czasu oczekiwania |
| Dane bazowe do PCUŚ | lipiec 2026 r. | Miesiąc, na podstawie którego ma być liczony wskaźnik |
| Liczba wyraźnie wskazanych grup wyłączonych z nowych zasad | 4 | Pacjenci z kartą DiLO, dzieci, kobiety w ciąży, badania profilaktyczne |
Źródło: opracowanie własne na podstawie treści artykułu i materiałów przywołanych w tekście.
Słownik pojęć
- NFZ
- Narodowy Fundusz Zdrowia, publiczny płatnik finansujący większość świadczeń zdrowotnych w Polsce.
- Nadwykonania
- Świadczenia wykonane ponad poziom finansowania lub limity przewidziane w umowie z NFZ.
- DiLO
- Karta Diagnostyki i Leczenia Onkologicznego, która ma ułatwiać szybszą ścieżkę diagnostyki i terapii nowotworów.
- PCUŚ
- Prognozowany czas oczekiwania — planowany wskaźnik mający lepiej pokazywać realny czas oczekiwania pacjentów na świadczenia.
- Komercjalizacja badań
- Sytuacja, w której część diagnostyki jest wykonywana odpłatnie poza finansowaniem publicznym, co może skracać dostęp dla pacjentów płacących prywatnie.
- Prywatyzacja ochrony zdrowia
- Formalne zwiększenie roli podmiotów prywatnych lub prywatnego finansowania w systemie; nie jest to tożsame z każdą odpłatną usługą medyczną.
