Najważniejsze
- •W maju 2026 roku Hiszpania odnotowała 101 zgonów przypisanych upałowi — to najwyższy taki wynik dla maja od 2015 roku.
- •Liczba ta była 3,6 razy wyższa niż średnia majowa z ostatniej dekady, co pokazuje rosnące zdrowotne skutki fal gorąca.
- •Szacunki oparto na systemie MoMo, który porównuje codzienną liczbę zgonów z prognozowaną śmiertelnością na podstawie danych historycznych.
- •Ryzyko zgonu rośnie wraz z temperaturą: według ministerstwa każdy stopień powyżej groźnego progu zwiększa je o około 9,1–10,7 proc.
- •Hiszpania notuje coraz częstsze i wcześniejsze fale upałów, dlatego systemy ostrzegania i plany reagowania pozostają kluczowe dla ochrony zdrowia publicznego.
W maju 2026 roku w Hiszpanii 101 zgonów przypisano upałom. To rekord od początku prowadzenia tych pomiarów w 2015 roku.
Hiszpania: kluczowe dane o zgonach przypisanych upałowi
| Wskaźnik | Wartość | Kontekst |
|---|---|---|
| Zgony w maju 2026 | 101 | Najwyższy majowy wynik od 2015 r. |
| Odchylenie od średniej z ostatniej dekady | 3,6 razy więcej | Porównanie dla maja |
| Łączna liczba zgonów przypisanych wysokim temperaturom (2015–lato 2025) | 27 564 | Dane z ministerstwa zdrowia |
| Najtragiczniejszy rok | 2022 | 4 789 zgonów |
| Drugi najtragiczniejszy rok | 2025 | 3 832 zgony |
| Średnia temperatura lata 2025 | 24,2°C | Najgorętsze lato w historii pomiarów według Aemet |
| Wzrost ryzyka zgonu na każdy stopień powyżej progu | 9,1–10,7% | Szacunek ministerstwa |
Źródło: hiszpańskie Ministerstwo Zdrowia i Aemet, dane przytoczone w artykule.
Hiszpania odnotowała w maju 2026 roku 101 zgonów przypisanych upałowi — podało 3 czerwca Ministerstwo Zdrowia. To najwyższy majowy wynik od początku prowadzenia takich danych w 2015 roku i 3,6 razy więcej niż średnia dla tego miesiąca z ostatniej dekady.
Resort oparł szacunki na systemie MoMo, czyli narzędziu monitorowania umieralności, które codziennie zbiera dane o zgonach w kraju i porównuje je z prognozowaną śmiertelnością wyliczaną na podstawie serii historycznych. Ministerstwo wskazało, że liczby te pokazują „istotny wpływ zdrowotny” fal upałów, nawet przed oficjalnym początkiem lata.
W komunikacie przypomniano też, że w kilku hiszpańskich miastach, zwłaszcza na północy kraju, padły w ostatnich dniach majowe rekordy temperatur. Narodowa agencja meteorologiczna Aemet mówiła o „niezwykle wysokich temperaturach jak na maj” oraz o utrzymującym się przez kilka dni epizodzie gorąca. Według danych ministerstwa ryzyko zgonu rośnie o około 9,1–10,7 proc. na każdy stopień powyżej progu uznawanego za groźny dla zdrowia.
Hiszpański plan zapobiegania skutkom upałów działa corocznie od 13 maja do 30 września. Obejmuje system ostrzeżeń w kolorach od zielonego, oznaczającego brak zagrożenia, po czerwony, który sygnalizuje wysokie ryzyko.
Dane zebrane od 2015 roku do lata 2025 roku pokazują 27 564 zgony przypisane wysokim temperaturom w Hiszpanii. Najtragiczniejszy był 2022 rok, gdy odnotowano 4789 takich zgonów. Kolejny pod względem liczby ofiar był 2025 rok z 3832 przypadkami. Według Aemet Hiszpania przeżyła wtedy najgorętsze lato w historii pomiarów, ze średnią temperaturą 24,2 st. C.
Hiszpania, kraj przyzwyczajony do wysokich temperatur, mierzy się od kilku lat z coraz częstszymi i coraz bliższymi sobie falami upałów, także poza typowym sezonem letnim. W Europie podobne zjawiska notują też inne państwa, a ostatni maj przyniósł rekordowe temperatury w kilku krajach kontynentu.
W praktyce oznacza to, że systemy ostrzegania i plany reagowania na upały pozostają kluczowe dla ochrony zdrowia publicznego. Kolejne miesiące pokażą, czy majowy rekord z 2026 roku pozostanie jednorazowym epizodem, czy wpisze się w dłuższy trend coraz wcześniejszych i silniejszych fal gorąca.
Jak działa hiszpański plan reagowania na upały
Na podstawie komunikatu hiszpańskiego Ministerstwa Zdrowia i danych Aemet przytoczonych w artykule.
Słownik pojęć
- MoMo
- Hiszpański system monitorowania umieralności, który codziennie porównuje rzeczywistą liczbę zgonów z prognozowaną śmiertelnością wyliczaną z danych historycznych.
- fala upałów
- Okres utrzymujących się bardzo wysokich temperatur, który może zwiększać ryzyko odwodnienia, przegrzania i zgonu.
- Aemet
- Hiszpańska państwowa agencja meteorologiczna (Agencia Estatal de Meteorología), odpowiedzialna m.in. za ostrzeżenia pogodowe i pomiary temperatur.
- prognozowana śmiertelność
- Szacowana liczba zgonów, jakiej można się spodziewać przy normalnych warunkach, na podstawie danych z poprzednich lat.
- zgon przypisany upałowi
- Śmierć, którą statystycznie łączy się z wysoką temperaturą, zwykle na podstawie nadwyżki zgonów w porównaniu z oczekiwanym poziomem.
