Ministerstwo Zdrowia i Główny Inspektorat Sanitarny wspólnie z Gdańskim Uniwersytetem Medycznym uruchomiły w maju 2024 r. ogólnopolską kampanię profilaktyki nikotynowej w szkołach, udostępniając gotowe scenariusze lekcji oraz broszury edukacyjne dla uczniów, rodziców i nauczycieli. Program ma odpowiedzieć na rosnące używanie papierosów i e-papierosów wśród młodzieży. Według danych Głównego Inspektoratu Sanitarnego z 2023 r. papierosy lub inne wyroby tytoniowe pali 25–30 proc. dorosłych Polaków, a po produkty nikotynowe sięga ponad 35 proc. piętnastolatków. GIS podkreśla, że w najmłodszych grupach wiekowych szczególnie szybko rośnie popularność e-papierosów i innych nowych form dostarczania nikotyny. Eksperci wskazują, że młodych przyciągają różnorodne smaki, atrakcyjny design oraz przekonanie, że są to „bezpieczniejsze” alternatywy tradycyjnych papierosów. W ramach kampanii GIS we współpracy z Gdańskim Uniwersytetem Medycznym udostępnił na swojej stronie internetowej 10 scenariuszy lekcji antynikotynowej dla szkół podstawowych i ponadpodstawowych. Towarzyszy im zestaw czterech broszur informacyjnych przygotowanych z myślą o uczniach, rodzicach i nauczycielach. Materiały mają ułatwić prowadzenie zajęć wychowawczych i edukacyjnych oraz pomóc szkołom w tworzeniu środowiska wolnego od nikotyny. Program w roku szkolnym 2023/2024 objął pilotażowo 200 szkół w województwach pomorskim i mazowieckim. Według zapowiedzi GIS od września 2024 r. materiały trafią do wszystkich publicznych placówek oświatowych w Polsce i będą mogły być wykorzystywane na godzinach wychowawczych oraz zajęciach z edukacji zdrowotnej. Resort zdrowia zapewnia, że finansowanie kampanii na rok szkolny 2024/2025 wyniesie łącznie 5 mln zł z budżetu Ministerstwa Zdrowia. Ministerstwo Edukacji i Nauki oraz Ministerstwo Zdrowia zapowiedziały wspólną koordynację wdrażania programu. Plan obejmuje szkolenia dla nauczycieli, przygotowanie materiałów cyfrowych oraz monitoring realizacji zajęć i deklarowanych efektów co kwartał. Przedstawiciele resortów podkreślają, że szkoła ma odgrywać kluczową rolę w kształtowaniu świadomych postaw zdrowotnych i zapobieganiu inicjacji nikotynowej. Kampania wpisuje się w szerszy trend reagowania na wzrost sięgania po e-papierosy przez nastolatków. Według danych Europejskiego Urzędu ds. Nadzoru nad Lekami odsetek piętnastolatków w Europie, którzy eksperymentowali z e-papierosami, wzrósł z 18 proc. w 2019 r. do 28 proc. w 2022 r. Dotychczas w Polsce dominowały działania oparte na ograniczaniu sprzedaży i reklamy, bez systematycznego programu edukacyjnego w szkołach. W krajach skandynawskich, gdzie łączy się edukację z dostępem do wsparcia psychologicznego, badania wskazują na umiarkowaną redukcję rozpoczynania palenia wśród młodzieży. Polskie ministerstwa zapowiadają, że wyniki pilotażu w 200 szkołach oraz kwartalne raporty z wdrażania programu posłużą do oceny skuteczności scenariuszy lekcji i ewentualnego rozszerzenia działań, w tym o dodatkowe komponenty wsparcia dla uczniów.