Najważniejsze
- •Od 1 października 2026 r. system AP KOLCE zostanie rozszerzony o 15 procedur szpitalnych (m.in. koronarografię, artroskopię i operację przepukliny), a pacjenci otrzymają automatyczne powiadomienia SMS z przypomnieniem o zabiegu.
- •Od 1 listopada 2026 r. szpitale będą zobowiązane do przekazywania do NFZ numeru PESEL lekarza udzielającego świadczenia, co ma zapobiec nakładaniu się grafików pracy i sprawozdawaniu tzw. wirtualnych etatów.
- •Od 1 stycznia 2027 r. obowiązkowe centralne harmonogramy obejmą kolejnych 10 procedur, w tym endoskopię oraz wycięcie pęcherzyka żółciowego.
- •Według NFZ rocznie przepadają ponad 1,3 mln nieodwołanych wizyt, a podwójne zapisy pacjentów wydłużają kolejki o 15–25%, podczas gdy strata Funduszu za 2025 r. wyniosła 2,3 mld zł.
5 września 2026 r. weszło w życie rozporządzenie Ministerstwa Zdrowia. Od 1 października rozszerza ono system AP KOLCE o 15 procedur, a także nakłada na placówki medyczne obowiązek rejestracji numerów PESEL lekarzy.

@kosik_md
@okrazek Jako lekarz przyjmuje tylko w nfz

Trzy etapy wdrażania zmian
W sobotę 5 września 2026 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Zdrowia zmieniające zasady rejestracji oraz przekazywania danych o świadczeniach medycznych. Regulacja zakłada rozszerzenie systemu AP KOLCE od 1 października o 15 procedur szpitalnych, uruchomienie powiadomień SMS dla pacjentów oraz wprowadzenie od 1 listopada obowiązku rejestrowania numerów PESEL lekarzy. Nowe przepisy stanowią realizację zapowiedzi ministry zdrowia Jolanty Sobierańskiej-Grendy z 8 lipca 2026 r.
Wdrożenie regulacji podzielono na trzy etapy. Od 1 października 2026 r. centralne monitorowanie w aplikacji AP KOLCE obejmie 15 popularnych zabiegów, w tym koronarografię, usunięcie migdałków, operację przepukliny pachwinowej, artroskopię stawu kolanowego oraz operację zespołu cieśni nadgarstka. Równolegle Narodowy Fundusz Zdrowia uruchomi automatyczny system powiadomień SMS przypominających pacjentom o zbliżających się terminach zabiegów. Obecnie placówki prowadzą te harmonogramy w swoich lokalnych systemach informatycznych.
Kolejny etap zmian wejdzie w życie 1 listopada 2026 r. Od tego dnia na szpitale nałożono obowiązek przekazywania do NFZ numeru PESEL lekarza udzielającego świadczenia. Mechanizm ten ma uniemożliwić nakładanie się grafików pracy i wyeliminować przypadki sprawozdawania dyżurów tego samego medyka w kilku placówkach jednocześnie. Z kolei od 1 stycznia 2027 r. świadczeniodawcy będą musieli prowadzić odrębne harmonogramy dla 10 kolejnych procedur, obejmujących m.in. endoskopię, wycięcie pęcherzyka żółciowego czy wszczepianie implantów kręgosłupa.
Uszczelnienie systemu i wątpliwości środowiska
Uzasadniając wprowadzone zmiany, Ministerstwo Zdrowia wskazuje na potrzebę uszczelnienia publicznego systemu ochrony zdrowia. Z corocznych szacunków NFZ wynika, że w Polsce przepada rocznie ponad 1,3 miliona nieodwołanych wizyt, a zjawisko podwójnego zapisywania się pacjentów sztucznie wydłuża kolejki o 15 do 25 proc. Wymóg podawania numeru PESEL stanowi bezpośrednią odpowiedź na wykrywane podczas kontroli przypadki sprawozdawania tzw. wirtualnych etatów. Zmiany wchodzą w życie w trudnym okresie finansowym dla Funduszu, który zamknął 2025 rok stratą w wysokości 2,3 miliarda złotych.
Rozporządzenie opiera się na uzasadnieniu resortu zdrowia, bez publikacji opinii dyrektorów szpitali oraz dostawców oprogramowania medycznego w sprawie ich gotowości technicznej do 1 października. Regulacji nie skonsultowano również z Naczelną Radą Lekarską w kontekście elastyczności grafików przy systemowych brakach kadrowych. Statystyczne usunięcie podwójnych zapisów skróci listy oczekujących na papierze, jednak bez dodatkowego finansowania i zwiększenia liczby lekarzy nie wpłynie na wzrost liczby faktycznie wykonywanych świadczeń.
Wskaźniki dotyczące kolejek, nieodwołanych wizyt i finansów NFZ
| Wskaźnik / Zjawisko | Wartość / Skala | Wpływ na publiczny system zdrowia |
|---|---|---|
| Przepadające nieodwołane wizyty | > 1,3 mln rocznie | Marnowanie dostępnych terminów u specjalistów |
| Sztuczne wydłużenie kolejek przez podwójne zapisy | 15% – 25% | Błędne szacowanie rzeczywistego czasu oczekiwania |
| Wynik finansowy NFZ za 2025 rok | -2,3 mld PLN (strata) | Ograniczenie budżetu na świadczenia opieki zdrowotnej |
Dane z szacunków Narodowego Funduszu Zdrowia oraz Ministerstwa Zdrowia.
Etapy wdrażania nowych przepisów rejestracyjnych w NFZ
Opracowanie własne na podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia.
Słownik pojęć
- AP KOLCE
- Aplikacja Podstawowej Kontroli List Oczekujących – centralna platforma informatyczna NFZ służąca do rejestrowania i monitorowania kolejności pacjentów oczekujących na wybrane świadczenia medyczne.
- Wirtualne etaty
- Praktyka polegająca na wykazywaniu tego samego lekarza na dyżurach lub w grafikach pracy w kilku placówkach medycznych w tym samym czasie.
- Rejestr PESEL lekarzy
- Krajowy Rejestr Urzędowy Podmiotów Wykonujących Działalność Leczniczą / rejestry NFZ zbierające dane o personale medycznym w celu rozliczania i weryfikacji świadczeń.
- Koronarografia
- Badanie diagnostyczno-zabiegowe naczyń krwionośnych serca przy użyciu promieni rentgenowskich i środka cieniującego.
- Artroskopia stawu kolanowego
- Mało inwazyjna procedura chirurgiczna polegająca na wprowadzeniu mikrokamery i narzędzi do wnętrza stawu kolanowego przez niewielkie nacięcia.


