Najważniejsze
- •Ponad 90% gotowych dań w tubkach dla niemowląt w Wielkiej Brytanii nie spełnia kryteriów żywieniowych dla pokarmów uzupełniających.
- •Większość zbadanych produktów ma zbyt niską gęstość energetyczną i zawartość białka, a jednocześnie zbyt wysoką zawartość cukru.
- •Ssanie przecierów bezpośrednio z ustnika omija etap nauki gryzienia, co może prowadzić do wad zgryzu i opóźnień rozwoju mowy.
- •Mechaniczne rozdrabnianie owoców w przecierach uwalnia tzw. wolne cukry, które organizm dziecka przyswaja tak samo jak cukier dodany.
Badanie opublikowane 26 sierpnia 2026 roku wykazało, że ponad 90 procent dań w tubkach dla niemowląt w Wielkiej Brytanii nie spełnia kryteriów żywieniowych zalecanych dla pokarmów uzupełniających.
Statystyki dotyczące badania dań w tubkach dla niemowląt w Wielkiej Brytanii
| Parametr badawczy | Wartość / Statystyka |
|---|---|
| Liczba przeanalizowanych produktów ogółem | 298 |
| Liczba zbadanych dań w saszetkach z ustnikiem | 178 |
| Odsetek dań niespełniających kryteriów żywieniowych | ponad 90% |
| Liczba dań w tubkach spełniających wszystkie kryteria zdrowotne | 14 |
| Udział rynkowy saszetek w segmencie mokrej żywności dla niemowląt w UK | 60% - 70% |
Badanie Uniwersytetu w Glasgow oraz First Steps Nutrition Trust, opublikowane w Archives of Disease in Childhood.
Naukowcy z Uniwersytetu w Glasgow oraz organizacji First Steps Nutrition Trust opublikowali 26 sierpnia 2026 roku badanie, z którego wynika, że ponad 90% gotowych dań w tubkach dla niemowląt w Wielkiej Brytanii nie spełnia kryteriów żywieniowych dla pokarmów uzupełniających. W pracy opublikowanej w czasopiśmie „Archives of Disease in Childhood” autorzy przeanalizowali 298 produktów zakupionych pod koniec 2024 roku w sześciu sieciach handlowych. Saszetki z ustnikiem stanowiły 178 badanych artykułów, z których jedynie 14 spełniło wszystkie kryteria zdrowotne.
Wiarygodność analizy i stanowisko producentów
Większość badanych dań w tubkach miała niższą gęstość energetyczną i zawartość białka oraz więcej cukru w porównaniu z mlekiem matki. Badacze opierali się wyłącznie na informacjach umieszczonych na etykietach przez 16 producentów, których nazw nie ujawniono w publikacji. Autorzy nie przeprowadzili analiz laboratoryjnych ani nie zbadali, ile tych produktów rzeczywiście spożywają dzieci. Publikacja nie uwzględnia również stanowiska branży spożywczej. Producenci zazwyczaj argumentują, że ich wyroby spełniają normy prawne, a na opakowaniach znajduje się instrukcja wyciskania zawartości na łyżeczkę. Krytycy analizy wskazują dodatkowo, że bezpośrednie porównywanie pokarmów uzupełniających z mlekiem matki budzi wątpliwości metodologiczne, ponieważ produkty te mają jedynie dopełniać dietę dziecka. Brytyjskie media w doniesieniach na temat tych analiz błędnie używały terminu „noworodki”, podczas gdy badanie dotyczyło niemowląt w okresie rozszerzania diety.
Wpływ na rozwój dziecka i regulacje prawne
Saszetki z ustnikiem zdominowały brytyjski rynek mokrej żywności dla niemowląt i stanowią obecnie od 60 do 70% jego wartości. Przepisy w Wielkiej Brytanii i Unii Europejskiej pozwalają na oznaczanie zblendowanych przecierów owocowych hasłem „bez dodatku cukru”. Dzieje się tak mimo faktu, że mechaniczne rozdrabnianie uwalnia wolne cukry, które organizm dziecka przyswaja tak samo jak cukier dodany. Ponadto towarzystwa pediatryczne i logopedyczne ostrzegają, że ssanie pokarmu bezpośrednio z ustnika sprawia, że dziecko omija etap nauki gryzienia. Może to prowadzić do wad zgryzu oraz opóźnienia rozwoju mowy.
Brytyjski Departament Zdrowia i Opieki Społecznej wyznaczył producentom dobrowolny termin do lutego 2027 roku na dostosowanie się do nowych limitów cukru i soli. Autorzy badania apelują jednak do rządu o wprowadzenie obowiązkowych regulacji prawnych dotyczących składu i znakowania żywności. Przedstawiciele publicznej służby zdrowia przypominają również, że dzieciom poniżej 12. miesiąca życia nie należy podawać soków ani koktajli owocowych. Eksperci zalecają wyciskanie zawartości tubek na łyżeczkę, zamiast podawania ich dziecku bezpośrednio do ssania.
Zagrożenia związane z częstym podawaniem dań w tubkach bezpośrednio z ustnika
Dane na podstawie rekomendacji towarzystw pediatrycznych i logopedycznych.
Słownik pojęć
- Rozszerzanie diety
- Okres wprowadzania do diety dziecka pokarmów innych niż mleko kobiece lub preparaty do początkowego żywienia niemowląt (zazwyczaj po ukończeniu 6. miesiąca życia).
- Wolne cukry
- Wszystkie cukry naturalnie występujące w sokach owocowych, miodzie oraz te uwalniane w procesie przecierania i rozdrabniania owoców i warzyw, a także cukry dodane do żywności przez producenta.
- Gęstość energetyczna
- Stosunek energii (kalorii) zawartej w pożywieniu do jego masy (objętości). Produkty o niskiej gęstości dostarczają mało kalorii w dużej objętości.
- Pokarmy uzupełniające
- Pokarmy wprowadzane do diety niemowlęcia w celu uzupełnienia karmienia piersią lub mlekiem modyfikowanym, które nie zastępują całkowicie mleka, lecz współistnieją z nim w jadłospisie.
