WHO ostrzega: agresywny marketing saszetek nikotynowych prowadzi do uzależnień wśród młodzieży

Komentarz redakcji

Według WHO globalna sprzedaż saszetek nikotynowych wzrosła o 50,5% rok do roku, osiągając 23,46 mld jednostek w 2024 roku. Organizacja wskazuje na dramatyczny wzrost użycia wśród nieletnich w USA i Wielkiej Brytanii, co wiąże z marketingiem wykorzystującym smaki, influencerów i sponsoring. WHO wzywa rządy do wprowadzenia zakazów smaków, reklamy i sprzedaży nieletnim.

Najważniejsze

  • WHO opublikowało raport ostrzegający przed agresywnym marketingiem saszetek nikotynowych skierowanym do młodzieży, prowadzącym do nowej fali uzależnień
  • Globalna sprzedaż saszetek nikotynowych wzrosła o 50,5% r/r do 23,46 mld jednostek w 2024 r., a rynek wyceniany jest na ok. 7 mld USD w 2025 r.
  • Użycie wśród młodzieży rośnie lawinowo – w Wielkiej Brytanii odsetek użytkowników 16–24 lata wzrósł z 0,7% (2022) do 4,0% (2025), a w USA odnotowano prawie czterokrotny wzrost
  • Aż 160 krajów nie ma żadnych przepisów regulujących saszetki nikotynowe; tylko 16 państw zakazuje ich sprzedaży
  • Producenci stosują atrakcyjne dla dzieci smaki (guma balonowa, gumisie, mojito), marketing przez influencerów oraz sponsoring wydarzeń sportowych, a niektóre produkty zawierają do 150 mg nikotyny
23 godz. temu
·
2 min

Światowa Organizacja Zdrowia opublikowała 15 maja 2026 roku raport ostrzegający przed agresywnym marketingiem saszetek nikotynowych skierowanym do młodzieży.

Źródło zdjęcia: unsplash.com - by Canndid UK
Źródło zdjęcia: unsplash.com - by Canndid UK

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) opublikowała 15 maja 2026 roku raport ostrzegający przed agresywnym marketingiem saszetek nikotynowych skierowanym do młodzieży. Według organizacji prowadzi on do nowej fali uzależnień wśród nieletnich.

Globalna skala zjawiska

Globalna sprzedaż saszetek nikotynowych w 2024 roku wyniosła 23,46 mld jednostek – wzrost o 50,5% rok do roku. WHO szacuje wartość rynku w 2025 roku na około 7 mld USD, przy czym USA odpowiadają za 79% przychodów. Jedna marka zwiększyła obecność z 9 tys. sklepów w USA w 2017 roku do 150 tys. w 2024 roku.

Najszybciej rośnie użycie wśród młodych. W Wielkiej Brytanii w grupie 16–24 lata odsetek użytkowników wzrósł z 0,7% w styczniu 2022 roku do 4,0% w marcu 2025 roku. W USA w grupach 13–20 i 21–27 lat użycie wzrosło prawie czterokrotnie między 2022 a 2025 rokiem. WHO podkreśla, że wzrost ten wynika z agresywnych działań marketingowych.

Takt yki producentów i apel WHO

Według raportu producenci stosują smaki takie jak guma balonowa, gumisie czy mojito, które WHO uznaje za szczególnie atrakcyjne dla dzieci. Marketing prowadzony jest przez influencerów w mediach społecznościowych i poprzez sponsoring wydarzeń sportowych, w tym Formuły 1. Przekaz często promuje „dyskretne” użycie, co utrudnia wykrycie przez rodziców i nauczycieli. Niektóre produkty zawierają do 150 mg nikotyny, a oferta segmentowana jest na „beginners”, „advanced” i „experts”.

„Używanie saszetek nikotynowych rozprzestrzenia się szybko, podczas gdy regulacje nie nadążają” – powiedział Vinayak Prasad, dyrektor jednostki ds. inicjatywy wolnej od tytoniu w WHO. Etienne Krug, dyrektor departamentu determinant zdrowia w WHO, dodał: „Te produkty są zaprojektowane, by uzależniać. Musimy chronić młodzież przed manipulacją ze strony przemysłu”.

Raport wskazuje na ogromną lukę regulacyjną. Około 160 krajów nie ma żadnych przepisów dotyczących saszetek nikotynowych. Tylko 16 państw zakazuje ich sprzedaży, a 32 wprowadziły częściowe ograniczenia. Wśród tych ostatnich 5 zakazuje smaków, 26 ogranicza sprzedaż nieletnim, a 21 zakazuje reklamy. WHO wzywa rządy do wprowadzenia zakazu smaków, reklamy i marketingu, zakazu sprzedaży nieletnim, opodatkowania i monitorowania rynku.

Raport wpisuje się w wieloletnią kampanię WHO przeciwko nowatorskim produktom nikotynowym. Podobne ostrzeżenia dotyczące e-papierosów przyniosły mieszane efekty – część krajów zaostrzyła przepisy, ale rynek jednorazówek wzrósł. Głównymi graczami na rynku saszetek są te same koncerny tytoniowe: Philip Morris International, British American Tobacco i Altria. Klasyfikacja prawna produktów różni się między państwami – w Szwecji są uznawane za wyroby tytoniowe, w Polsce za „wyroby nikotynowe”, w USA objęte regulacjami FDA.

Raport może wywołać presję na kraje bez regulacji, by przyspieszyły prace legislacyjne. Producenci prawdopodobnie będą argumentować, że saszetki stanowią mniej szkodliwą alternatywę dla papierosów. Rynek rośnie w tempie ponad 50% rocznie, choć globalnie stanowi wciąż około 1% rynku tytoniowego.

Globalna sprzedaż i wzrost użycia saszetek nikotynowych wśród młodzieży

WskaźnikWartośćOkres
Globalna sprzedaż saszetek nikotynowych23,46 mld jednostek2024
Wzrost sprzedaży r/r50,5%2023→2024
Szacowana wartość rynku globalnego~7 mld USD2025
Udział USA w przychodach globalnych79%2025
Wzrost obecności jednej marki w USAz 9 tys. do 150 tys. sklepów2017→2024
Użytkownicy 16–24 lata w Wielkiej Brytanii0,7% → 4,0%sty 2022 → mar 2025
Wzrost użycia w USA (13–27 lat)prawie 4-krotny2022→2025
Kraje bez regulacji~1602026
Kraje z całkowitym zakazem sprzedaży162026
Kraje z częściowymi ograniczeniami322026

Źródło: Raport WHO z 15 maja 2026 r.

Słownik pojęć

Saszetki nikotynowe (nicotine pouches)
Małe, bezytymiowe saszetki zawierające nikotynę, umieszczane między dziąsłem a wargą. Nie zawierają tytoniu, ale syntetyczną lub ekstrahowaną nikotynę.
Marketing agresywny skierowany do młodzieży
Strategie promocyjne wykorzystujące atrakcyjne dla dzieci smaki (guma balonowa, gumisie, mojito), influencerów w mediach społecznościowych oraz sponsoring wydarzeń sportowych (w tym F1), mające na celu przyciągnięcie nieletnich użytkowników.
Segmentacja produktu (beginners/advanced/experts)
Podział oferty saszetek nikotynowych na poziomy według zawartości nikotyny, umożliwiający stopniowe zwiększanie dawki i pogłębianie uzależnienia – od początkujących po zaawansowanych użytkowników.
Nikotyna
Substancja psychoaktywna o silnym potencjale uzależniającym. W saszetkach nikotynowych dawki mogą sięgać nawet 150 mg na opakowanie, co znacznie przekracza zawartość w tradycyjnych papierosach.
Luka regulacyjna
Sytuacja, w której przepisy prawne nie nadążają za pojawieniem się nowego produktu na rynku. Około 160 krajów nie ma żadnych przepisów dotyczących saszetek nikotynowych, co pozwala na niekontrolowany marketing i sprzedaż.
WHO FCTC (Framework Convention on Tobacco Control)
Ramowa konwencja WHO o ograniczeniu użycia tytoniu – pierwszy globalny traktat zdrowia publicznego, który może stanowić podstawę do regulacji nowatorskich produktów nikotynowych.

Najczęstsze pytania

Czym są saszetki nikotynowe? Czy są bezpieczniejsze od papierosów?
Saszetki nikotynowe to małe, bezytymiowe woreczki umieszczane między dziąsłem a wargą, uwalniające nikotynę. Producenci często argumentują, że są mniej szkodliwe od papierosów, ponieważ nie zawierają substancji smolistych powstających podczas spalania tytoniu. WHO ostrzega jednak, że sama nikotyna jest silnie uzależniająca, a saszetki mogą zawierać nawet do 150 mg nikotyny. Brak długoterminowych badań nad skutkami zdrowotnymi tych produktów.
Dlaczego WHO bije na alarm akurat teraz?
WHO opublikowało raport 15 maja 2026 roku po tym, jak dane wykazały lawinowy wzrost użycia saszetek wśród młodzieży. W Wielkiej Brytanii odsetek użytkowników 16–24 lata wzrósł z 0,7% w styczniu 2022 r. do 4,0% w marcu 2025 r. W USA odnotowano prawie czterokrotny wzrost. Jednocześnie aż 160 krajów nie ma żadnych przepisów regulujących te produkty.
Jak producenci przyciągają młodzież do saszetek nikotynowych?
Raport WHO wskazuje na trzy główne strategie: (1) atrakcyjne smaki jak guma balonowa, gumisie czy mojito, które szczególnie przyciągają dzieci; (2) marketing przez influencerów w mediach społecznościowych; (3) sponsoring wydarzeń sportowych, w tym Formuły 1. Dodatkowo promowane jest 'dyskretne' użycie, co utrudnia wykrycie przez rodziców i nauczycieli.
Jakie kroki powinni podjąć rodzice?
Rodzice powinni rozmawiać z dziećmi o ryzyku związanym z saszetkami nikotynowymi, zwracać uwagę na charakterystyczne małe opakowania i zapachy (guma balonowa, owoce), obserwować nietypowe zachowania (drażliwość, wahania nastroju) oraz zgłaszać podejrzenia pedagoga szkolnego. W razie potwierdzenia użycia warto skonsultować się z lekarzem lub specjalistą ds. uzależnień.
Czy w Polsce saszetki nikotynowe są legalne? Jakie przepisy je regulują?
W Polsce saszetki nikotynowe są klasyfikowane jako 'wyroby nikotynowe', a nie wyroby tytoniowe. Obowiązują pewne ograniczenia – m.in. zakaz sprzedaży nieletnim. Jednak według raportu WHO polskie przepisy są częścią szerszej luki regulacyjnej. WHO wzywa wszystkie kraje do wprowadzenia zakazu smaków, reklamy i marketingu, zakazu sprzedaży nieletnim, opodatkowania oraz systematycznego monitorowania rynku.

Komentarze (0)

0/2000
Następny artykuł
Nauka i Medycyna

Naukowcy porównali toksyczność różnych wyrobów tytoniowych

Naukowcy WHO sfinansowali badanie toksyczności wyrobów tytoniowych. Wyniki mogą podważać wcześniejsze założenia.

Czytaj dalej

Powiązane artykuły

Naukowcy porównali toksyczność różnych wyrobów tytoniowych

Naukowcy WHO sfinansowali badanie toksyczności wyrobów tytoniowych. Wyniki mogą podważać wcześniejsze założenia.

medexpress.pl
11 lut

Zapalenie płuc pozostaje główną zakaźną przyczyną zgonów na świecie

W 2023 r. infekcje dolnych dróg oddechowych spowodowały 2,5 mln zgonów i 99 mln utraconych lat życia, pozostając główną zakaźną przyczyną śmierci na świecie.

politykazdrowotna.com
mzdrowie.pl
+3
5 maj

USA: trzeci z rzędu spadek zgonów z przedawkowania, rosną obawy o cięcia w redukcji szkód

W USA liczba zgonów z przedawkowania spadła w 2025 r. do ok. 70 tys., ale eksperci ostrzegają, że cięcia w programach redukcji szkód i nowe syntetyczne opioidy mogą odwrócić ten trend.

bostonglobe.com
pbs.org
14 maj

Tysiące dzieci z ciężką otyłością w klinikach NHS w Anglii. Opublikowano pierwsze dane

NHS England ujawniło, że od 2021 r. w 39 klinikach otyłości (CEW) leczono 6497 dzieci, w tym 423 czterolatki z ciężką otyłością.

theguardian.com
mirror.co.uk
+1
12 maj

GIS udostępnia scenariusze i broszury do kampanii antynikotynowej w szkołach

Ministerstwo Zdrowia, GIS i Gdański Uniwersytet Medyczny uruchomiły ogólnopolską kampanię profilaktyki nikotynowej w szkołach, udostępniając gotowe materiały dla nauczycieli i uczniów.

rynekzdrowia.pl
politykazdrowotna.com
+3
19 kwi

Gwałtowny wzrost popytu na plastry estrogenowe w USA. Tysiące kobiet ryzykują przerwanie terapii

Po zmianie zaleceń FDA w 2025 r. w USA gwałtownie wzrosło zużycie plastrów estrogenowych, co od początku 2026 r. przekłada się na coraz częściej zgłaszane problemy z ich dostępnością.

yournews.com
nbcnews.com
+3
11 maj
StartSzukaj