Najważniejsze
- •Latem regularnie spada liczba dawców krwi, bo wielu z nich wyjeżdża na urlopy, a szpitale potrzebują krwi tak samo jak przez cały rok.
- •Największe braki dotyczą wybranych grup krwi, m.in. 0 RhD-, A RhD-, B RhD- oraz 0 Rh-, A Rh- i A Rh+ zależnie od regionu.
- •Wzrost liczby wypadków drogowych i rolniczych zwiększa zapotrzebowanie na krew, często w dużych ilościach dla jednego pacjenta.
- •Krew jest produktem, którego nie da się sztucznie wytworzyć ani długo przechowywać, dlatego zapasy trzeba stale uzupełniać.
- •Dawcą może zostać zdrowa osoba w wieku 18–65 lat, ważąca co najmniej 50 kg, a centra zachęcają do oddawania krwi także przed urlopem.
Regionalne centra krwiodawstwa w Polsce apelują latem o oddawanie krwi, ponieważ rośnie zapotrzebowanie, a liczba dawców spada.
Regionalne Centra Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa w Polsce prowadzą w lipcu kampanie zachęcające do oddawania krwi. Powodem są wakacyjne braki w zapasach oraz większe zapotrzebowanie szpitali wynikające z liczby wypadków drogowych i rolniczych.
W Gdańskim Centrum Krwiodawstwa stwierdzono bardzo niski stan krwi grup 0 RhD-, A RhD-, B RhD- oraz AB RhD-. Kierowniczka Działu Dawców i Pobierania Regionalnego Centrum Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa w Gdańsku Anna Rychłowska powiedziała Radiu Gdańsk, że w roku szkolnym organizowanych jest wiele akcji wyjazdowych na uczelniach, a latem stali dawcy częściej wyjeżdżają na urlopy.
Podobne sygnały płyną z Lublina. Tam najbardziej potrzebna jest krew grup 0 Rh-, A Rh- oraz A Rh+. Lekarka i kierowniczka działu ekspedycji RCCiK w Lublinie Izabela Kloc podkreśliła, że pacjenci w szpitalach potrzebują krwi stale, także przy planowych operacjach i ciężkich urazach. Jak dodała, jeden poważny wypadek może oznaczać konieczność wydania nawet kilku lub kilkunastu jednostek krwi jednemu pacjentowi.
Regionalne centra przypominają też, że oddawanie krwi jest możliwe tylko dla osób zdrowych. Dawcą może zostać osoba w wieku od 18 do 65 lat, która waży co najmniej 50 kg. W praktyce oznacza to, że wakacyjny wyjazd nie powinien być jedynym momentem, w którym ktoś myśli o donacji. W Lublinie w ubiegłym roku krew oddało ponad 32 tysiące osób, ale centrum zachęca do dołączania nowych dawców, zwłaszcza młodych.
Sezonowy spadek liczby dawców to stały problem systemu krwiodawstwa w Polsce. Latem wiele osób wyjeżdża, część wraca z zagranicy i przez pewien czas nie może oddać krwi z powodu obowiązujących ograniczeń. Jednocześnie rośnie liczba wypadków, a krew pozostaje produktem, którego nie da się wytworzyć sztucznie ani długo przechowywać.
W praktyce centra liczą na to, że część osób odda krew jeszcze przed urlopem. To właśnie teraz zapasy są najbardziej potrzebne, bo szpitale muszą zabezpieczyć leczenie pacjentów urazowych, operacyjnych i wymagających transfuzji niezależnie od sezonu. Jeśli wakacyjne niedobory się pogłębią, centra będą musiały częściej sięgać po akcje wyjazdowe i kolejne apele o pilne donacje.
Najważniejsze grupy krwi i potrzeby regionalnych centrów krwiodawstwa
| Centrum / region | Pilnie potrzebne grupy krwi | Dodatkowe uwagi |
|---|---|---|
| Gdańsk | 0 RhD-, A RhD-, B RhD-, AB RhD- | bardzo niski stan tych grup |
| Lublin | 0 Rh-, A Rh-, A Rh+ | latem spada liczba dawców |
| Wałbrzych | A Rh-, B Rh-, 0 Rh- | lokalne braki według stanu z 8 lipca 2026 |
| Ogólnopolsko | grupy z ujemnym Rh | najczęściej wyczerpują się jako pierwsze |
Na podstawie treści artykułu oraz uzupełniających materiałów z Researchera.
Dlaczego latem brakuje krwi?
Na podstawie artykułu i materiałów źródłowych dotyczących sezonowych braków krwi.
Słownik pojęć
- RhD
- czynnik krwi określający obecność antygenu D; jego brak oznacza grupę RhD-
- koncentrat krwinek czerwonych
- preparat krwi stosowany m.in. w leczeniu niedokrwistości i krwotoków; ma ograniczony czas przechowywania
- osocze
- płynna część krwi wykorzystywana w leczeniu i produkcji niektórych preparatów
- donacja
- oddanie krwi lub jej składników przez dawcę
- akcja wyjazdowa
- mobilny pobór krwi organizowany poza siedzibą centrum krwiodawstwa
