Najważniejsze
- •W ciągu dwóch lat średnioroczne stężenie NO₂ w granicach warszawskiej SCT spadło o 18% (2023–2025), podczas gdy poza strefą o 5%.
- •Strefa Czystego Transportu w Warszawie działa od 1 lipca 2024 roku i była pierwszym takim rozwiązaniem w Polsce.
- •Największą poprawę jakości powietrza odnotowano w ścisłym centrum miasta, m.in. przy al. Solidarności i ul. Grochowskiej.
- •Na spadek NO₂ wpływa nie tylko SCT, ale też pogoda, natężenie ruchu, wymiana floty, transport publiczny i elektryfikacja autobusów.
- •Aby ocenić realny wpływ SCT, potrzebne są kolejne lata pomiarów i dalsza obserwacja trendu zanieczyszczeń.
Dwa lata po uruchomieniu warszawskiej Strefy Czystego Transportu średnioroczne stężenie NO₂ w jej granicach spadło o 18%, a poza nią o 5%.
Zmiana średniorocznego stężenia NO₂ w Warszawie po uruchomieniu SCT
| Obszar | Zmiana 2023–2025 |
|---|---|
| W granicach SCT | -18% |
| Poza strefą | -5% |
Dane Biura Ochrony Powietrza i Polityki Klimatycznej m.st. Warszawy cytowane przez Elektromobilni.pl i SmogLab.pl.
Dwa lata po uruchomieniu warszawskiej Strefy Czystego Transportu średnioroczne stężenie dwutlenku azotu w jej granicach zmniejszyło się o 18% w latach 2023–2025. Poza strefą spadek wyniósł 5% – wynika z danych Biura Ochrony Powietrza i Polityki Klimatycznej m.st. Warszawy, przytaczanych przez serwisy Elektromobilni.pl i SmogLab.pl.
Warszawska SCT weszła w życie 1 lipca 2024 roku jako pierwsze takie rozwiązanie w Polsce. Ograniczenia objęły najbardziej emisyjne pojazdy, w tym starsze samochody spalinowe. Jednocześnie przepisy przewidziały wyjątki, między innymi dla mieszkańców Warszawy, seniorów oraz osób z niepełnosprawnościami.
Największą poprawę jakości powietrza odnotowano w ścisłym centrum stolicy, między innymi przy al. Solidarności i ul. Grochowskiej. To właśnie tam różnica między obszarem strefy a terenami poza nią była najbardziej widoczna. Dwutlenek azotu jest jednym z głównych zanieczyszczeń pochodzących z ruchu drogowego, dlatego jego pomiar służy jako ważny wskaźnik skuteczności stref ograniczających wjazd najbardziej emisyjnych aut.
Dane nie pozwalają jednak przypisać całej poprawy wyłącznie Strefie Czystego Transportu. Na poziom NO₂ wpływają także warunki pogodowe, natężenie ruchu, wymiana floty samochodowej na nowszą, rozwój transportu publicznego, elektryfikacja autobusów i zmiany w organizacji ruchu. W publikacjach cytowanych przez SmogLab.pl i Elektromobilni.pl eksperci podkreślają, że potrzebne są kolejne lata pomiarów, by ocenić, jak duży jest udział samej SCT w spadku zanieczyszczeń.
Warszawa od lat zmaga się z wysokim poziomem zanieczyszczeń powietrza, a transport drogowy pozostaje jednym z głównych źródeł problemu. Strefa Czystego Transportu miała być odpowiedzią na ten kłopot i pierwszym w kraju narzędziem ograniczającym wjazd najbardziej emisyjnych pojazdów do centrum miasta. W tym kontekście NO₂ pozostaje jednym z najważniejszych wskaźników, bo wiąże się z ruchem samochodowym i ma znaczenie zdrowotne.
Jeśli obecne różnice między obszarem SCT a resztą miasta utrzymają się w kolejnych latach, Warszawa będzie miała mocniejszy argument za dalszym zaostrzaniem zasad wjazdu. Na razie dane pokazują przede wszystkim, że w strefie spadek stężenia NO₂ przebiega szybciej niż poza nią.
Jak interpretować spadek NO₂ po uruchomieniu SCT?
Opracowanie na podstawie danych i komentarzy cytowanych w artykule.
Słownik pojęć
- SCT (Strefa Czystego Transportu)
- Obszar, do którego wjazd jest ograniczany dla najbardziej emisyjnych pojazdów, zwykle w celu poprawy jakości powietrza.
- dwutlenek azotu (NO₂)
- Zanieczyszczenie powietrza związane głównie z ruchem drogowym i spalaniem paliw; ważny wskaźnik wpływu transportu na jakość powietrza.
- średnioroczne stężenie
- Uśredniony poziom zanieczyszczenia mierzony w skali całego roku, pozwalający porównywać trendy między latami.
- emisyjność pojazdu
- Ilość zanieczyszczeń emitowanych przez pojazd podczas jazdy; starsze auta zwykle emitują ich więcej.
- elektryfikacja autobusów
- Zastępowanie autobusów spalinowych pojazdami elektrycznymi, co zmniejsza lokalne emisje z transportu.
