Najważniejsze
- •Obecny model finansowania dziennych oddziałów psychiatrycznych dla dzieci i młodzieży nie uwzględnia w pełni ich stałych kosztów funkcjonowania.
- •Przychody placówek zależą głównie od bieżącej obecności pacjentów, choć oddziały muszą utrzymywać personel, infrastrukturę i gotowość do udzielania świadczeń.
- •RPO poprosił Ministerstwo Zdrowia o stanowisko w sprawie finansowania koordynacji leczenia, współpracy specjalistów, superwizji oraz innych zadań zespołów terapeutycznych.
- •Wśród zgłoszonych problemów znalazły się także limity porad diagnostycznych, ciągłość opieki nad pacjentami w wieku 18–21 lat oraz funkcjonowanie placówek łączących terapię z realizacją obowiązku szkolnego.
- •W chwili publikacji materiałów nie było odpowiedzi Ministerstwa Zdrowia ani stanowiska Narodowego Funduszu Zdrowia.
Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił się do Ministerstwa Zdrowia o stanowisko w sprawie finansowania dziennych oddziałów psychiatrycznych rehabilitacyjnych dla dzieci i młodzieży na II poziomie referencyjnym. Sprawę opisano w materiałach opublikowanych 20 października 2026 r.; nie podano dokładnej daty wystąpienia RPO.
Do RPO zwrócili się kierownicy tych oddziałów oraz konsultantka krajowa w dziedzinie psychiatrii dzieci i młodzieży. Wskazali na problemy związane z rozliczaniem stałych kosztów funkcjonowania placówek, w tym utrzymaniem personelu, infrastruktury i zaplecza administracyjnego. Ich zdaniem przychody zależą głównie od bieżącej obecności pacjentów, podczas gdy koszty pozostają w dużej mierze stałe. Materiały nie zawierają danych, które pozwalałyby ocenić skalę tego problemu.
Wystąpienie przygotował Piotr Mierzejewski, dyrektor Zespołu Prawa Administracyjnego i Gospodarczego Biura RPO. Pismo trafiło do dyrektor Departamentu Zdrowia Publicznego Ministerstwa Zdrowia. Autorzy zgłosili także kwestie finansowania koordynacji leczenia, współpracy specjalistów, konsyliów, kontaktów z rodziną i szkołą oraz superwizji zespołów terapeutycznych. Nie przedstawiono szczegółowych zasad rozliczania tych czynności ani informacji, które z nich są obecnie finansowane częściowo, a które nie mają odrębnego finansowania.
W piśmie wskazano również na limity porad diagnostycznych oraz problemy z zapewnieniem ciągłości opieki pacjentom w wieku 18–21 lat. Osobno opisano sytuację placówek, które łączą leczenie psychiatryczne z realizacją obowiązku szkolnego. Źródła nie podają wysokości limitów, liczby takich placówek ani zasad ich finansowania. Nie wiadomo także, ilu oddziałów i pacjentów dotyczy sprawa.
II poziom referencyjny ma łączyć opiekę środowiskową z leczeniem szpitalnym. Oddział dzienny zapewnia intensywniejszą terapię niż poradnia, ale nie wymaga całodobowego pobytu pacjenta. Według autorów pisma placówka musi utrzymywać zespół i zaplecze również wtedy, gdy zmienia się liczba obecnych pacjentów.
Jak podaje Prawo.pl, w chwili publikacji materiału Ministerstwo Zdrowia nie odpowiedziało RPO. W przekazanych materiałach nie ma także stanowiska resortu ani Narodowego Funduszu Zdrowia. Sprawa pozostaje zatem na etapie oczekiwania na odpowiedź i ewentualne wyjaśnienia dotyczące zasad finansowania.
Najczęstsze pytania
Czego dotyczyła interwencja Rzecznika Praw Obywatelskich?▼
Dlaczego oddziały dzienne mają problemy finansowe?▼
Jakie dodatkowe działania wymagają wyjaśnienia zasad finansowania?▼
Na jakim etapie jest sprawa?▼
Słownik pojęć
- II poziom referencyjny
- Poziom opieki psychiatrycznej, który ma łączyć opiekę środowiskową z bardziej intensywnym leczeniem, w tym leczeniem w oddziale dziennym.
- Oddział dzienny psychiatryczny rehabilitacyjny
- Forma intensywnej terapii psychiatrycznej, w której pacjent uczestniczy w leczeniu bez całodobowego pobytu w placówce.
- Koszty stałe
- Wydatki, które pozostają w dużej mierze niezależne od bieżącej liczby obecnych pacjentów, na przykład koszty personelu, infrastruktury i administracji.
- Superwizja
- Profesjonalne omawianie pracy zespołu terapeutycznego, służące poprawie jakości i bezpieczeństwa prowadzonego leczenia.
- Koordynacja leczenia
- Organizowanie i łączenie działań różnych specjalistów oraz kontaktów z pacjentem, rodziną i szkołą w ramach procesu terapeutycznego.
Problemy wskazane w wystąpieniu do Ministerstwa Zdrowia
| Obszar | Na czym polega problem | Informacje dostępne w materiałach |
|---|---|---|
| Model finansowania | Przychody zależą od obecności pacjentów, a koszty placówki są w dużej mierze stałe. | Nie podano danych o skali problemu. |
| Koordynacja leczenia | Brak jasności co do finansowania współpracy specjalistów, konsyliów, kontaktów z rodziną i szkołą oraz superwizji. | Nie przedstawiono szczegółowych zasad rozliczeń. |
| Porady diagnostyczne | Wskazano na istnienie limitów porad diagnostycznych. | Nie podano wysokości limitów. |
| Pacjenci w wieku 18–21 lat | Zgłoszono problemy z zapewnieniem ciągłości opieki. | Nie podano liczby pacjentów, których dotyczy problem. |
| Obowiązek szkolny | Osobno wskazano na sytuację placówek łączących leczenie psychiatryczne z nauką. | Nie opisano szczegółowych zasad finansowania. |
Formy opieki psychiatrycznej a intensywność leczenia
Poradnia
Oddział dzienny
Leczenie szpitalne
Dlaczego oddziały dzienne zwróciły się o zmianę podejścia do finansowania?
Opracowano na podstawie materiałów Medexpress, Prawo.pl i Alert Medyczny przekazanych w artykule.
Kryzys psychiczny i otyłość wśród dzieci. "Brakuje ośrodków z opieką skoordynowaną"
Polska młodzież w kryzysie. Słyszą: „Nie wydziwiaj, jesteśmy porządną rodziną”
