Niższy poziom witaminy C wiąże się ze zmianami w mózgu u starszych dorosłych

Naukowcy z Uniwersytetu Hirosaki w Japonii opisali związek między niższym poziomem witaminy C we krwi a zmianami w strukturze mózgu u starszych dorosłych. W badaniu opublikowanym 10 czerwca 2026 roku przeanalizowano dane 2044 Japończyków w wieku powyżej 64 lat. Osoby z niższym stężeniem witaminy C w osoczu częściej miały mniejszą objętość szarej materii oraz słabszą łączność w sieci mózgowej związanej z pamięcią i uwagą.

Badanie prowadziła Haruka Nagaya wraz z zespołem z Hirosaki University. Uczestnikom wykonano rezonans magnetyczny i pobrano próbki osocza, aby ocenić poziom witaminy C oraz parametry mózgu. Analiza obejmowała zarówno objętość istoty szarej i białej, jak i łączność w tzw. default mode network, czyli sieci obszarów mózgu zaangażowanych m.in. w pamięć autobiograficzną, uwagę i procesy związane z myśleniem o sobie.

Po uwzględnieniu wieku, poziomu wykształcenia i aktywności fizycznej badacze nadal obserwowali ten sam wzór. Uczestnicy z niższym poziomem witaminy C mieli przeciętnie gorsze wyniki w zakresie objętości szarej materii oraz słabszą łączność wewnątrz tej sieci. Autorzy podkreślają jednak, że badanie ma charakter obserwacyjny. Oznacza to, że pokazuje związek statystyczny, ale nie potwierdza, że to właśnie witamina C bezpośrednio wpływa na zmiany w mózgu.

Wyniki wpisują się w szerszy nurt badań nad dietą i starzeniem się mózgu. Wcześniejsze prace sugerowały, że diety bogatsze w witaminę C mogą wiązać się z mniejszym ryzykiem zaburzeń poznawczych u osób starszych. Nowa analiza idzie krok dalej, bo opiera się na pomiarze witaminy C we krwi, a nie tylko na deklaracjach dotyczących sposobu odżywiania.

Szara materia zawiera ciała komórek nerwowych odpowiedzialnych za pamięć, uwagę, język i podejmowanie decyzji. Jej ubytek bywa naturalny wraz z wiekiem, ale szybsza niż oczekiwana utrata łączona jest z łagodnymi zaburzeniami poznawczymi, chorobą Alzheimera i innymi otępieniami. Sieć domyślna mózgu należy z kolei do kluczowych układów komunikacyjnych i jest jedną z pierwszych, które ulegają zaburzeniu w chorobie Alzheimera.

Autorzy badania wskazują, że kolejne prace powinny śledzić poziom witaminy C w czasie, uwzględniać więcej czynników związanych ze stylem życia oraz badać bardziej zróżnicowane grupy uczestników. Na razie wyniki wzmacniają argument, że składniki odżywcze mogą mieć znaczenie dla utrzymania zdrowia mózgu w starszym wieku.