Nawet niewielki niedobór snu sprzyja tyciu

Komentarz redakcji

Badanie Columbia University pokazuje, że nawet umiarkowany niedobór snu może wpływać na masę ciała i codzienne nawyki. Uczestnicy, którzy spali krócej, spędzali też więcej czasu w pozycji siedzącej. Autorzy ostrzegają, że taki wzorzec może w dłuższym czasie zwiększać ryzyko chorób związanych z otyłością.

Najważniejsze

  • Skrócenie snu o około 80 minut dziennie przez 6 tygodni wiązało się ze średnim przyrostem masy ciała o ok. 0,5 kg.
  • W tym samym czasie uczestnicy badania spędzali średnio o 17 minut dziennie więcej w pozycji siedzącej.
  • Badanie objęło 95 dorosłych zwykle śpiących 7–8 godzin na dobę i monitorowało sen, aktywność oraz wybrane parametry metaboliczne.
  • Autorzy podkreślają, że nawet umiarkowany, przewlekły niedobór snu może zwiększać ryzyko otyłości, cukrzycy typu 2 i chorób serca.
  • Sen może być ważnym elementem profilaktyki masy ciała i zdrowia metabolicznego, obok diety i aktywności fizycznej.
·
2 min

Naukowcy z Columbia University ustalili, że skrócenie snu o około 80 minut dziennie przez sześć tygodni wiązało się ze średnim wzrostem masy ciała o 0,5 kg.

Źródło zdjęcia: unsplash.com - by Solving Healthcare
Źródło zdjęcia: unsplash.com - by Solving Healthcare

Naukowcy z Columbia University wykazali, że ograniczenie snu o około 80 minut dziennie przez sześć tygodni prowadziło do średniego przyrostu masy ciała o 0,5 kg. W tym samym czasie uczestnicy badania spędzali średnio o 17 minut więcej dziennie w pozycji siedzącej niż wtedy, gdy spali wystarczająco długo.

Badanie objęło 95 dorosłych osób, które zwykle spały od 7 do 8 godzin na dobę. Uczestnikom polecono w jednej z faz badania opóźniać porę snu o 90 minut, a następnie wrócić do normalnego rytmu odpoczynku. Zespół naukowy monitorował długość snu i aktywność za pomocą urządzeń nadgarstkowych, a także sprawdzał zmiany masy ciała, obwodu talii, składu ciała oraz poziomu wybranych hormonów na czczo.

Autorzy zwracają uwagę, że wzrost masy ciała pojawił się mimo umiarkowanego, a nie skrajnego, ograniczenia snu. Wcześniejsze prace nad tym związkiem dotyczyły zwykle znacznie większego niedoboru odpoczynku, który trudno utrzymać przez dłuższy czas w warunkach codziennego życia. Według głównego autora badania, Farisa Zuraikata, wynik z sześciu tygodni może przełożyć się na istotniejszy przyrost w skali roku, jeśli podobny wzorzec snu utrzymuje się przewlekle.

Marie-Pierre St-Onge, która kierowała badaniem, powiedziała, że odpowiednia ilość snu może pomagać zmniejszać ryzyko przyrostu masy ciała oraz chorób związanych z otyłością, takich jak choroby serca i cukrzyca. Zespół wskazuje też, że samo zwiększenie aktywności fizycznej i poprawa diety mogą nie wystarczyć, jeśli problemem pozostaje długotrwały niedobór snu.

Kontekst tych wyników jest istotny, bo niedosypianie dotyczy dużej części dorosłych. Z szacunków przywoływanych przez badaczy wynika, że około 30 proc. dorosłych nie sypia wystarczająco długo. Krótszy sen wiąże się nie tylko z większą masą ciała, ale też z wyższym ryzykiem otyłości, cukrzycy typu 2 i chorób serca.

Autorzy badania chcą teraz lepiej zrozumieć mechanizmy stojące za tym zjawiskiem. Dla praktyki zdrowia publicznego oznacza to, że sen może być traktowany nie tylko jako element regeneracji, ale także jako ważny czynnik w profilaktyce otyłości i chorób metabolicznych.

Jak przebiegało badanie nad snem i przyrostem masy ciała?

1
Rekrutacja
Osoby zwykle śpiące 7–8 godzin na dobę.
2
Faza 1
Uczestnicy spali w swoim standardowym rytmie.
3
Faza 2
Pora snu była opóźniana o 90 minut przez 6 tygodni.
4
Pomiary
Sen i aktywność śledzono urządzeniami nadgarstkowymi.
5
Wynik
Mniej snu wiązało się z większą masą ciała i większą sedentarnością.

Na podstawie opisu badania Columbia University.

Najważniejsze liczby z badania Columbia University o skróceniu snu i masie ciała

WskaźnikWynik
Liczba uczestników95 dorosłych
Typowy czas snu przed badaniem7–8 godzin na dobę
Skrócenie snu w fazie interwencjiok. 80–90 minut dziennie
Czas trwania każdej fazy6 tygodni
Średni przyrost masy ciała0,5 kg (ok. 1 lb)
Dodatkowy czas siedzenia17 minut dziennie
Odsetek dorosłych z niedoborem snu (szacunek badaczy)ok. 30%

Na podstawie treści artykułu oraz materiałów Columbia University Irving Medical Center.

Słownik pojęć

sedentary behavior
Długi czas spędzany w pozycji siedzącej lub z bardzo niską aktywnością fizyczną.
obwód talii
Miara pomagająca ocenić rozmieszczenie tkanki tłuszczowej, szczególnie w okolicy brzucha.
skład ciała
Udział poszczególnych tkanek w organizmie, np. tłuszczu i masy mięśniowej.
hormony na czczo
Hormony oznaczane po okresie bez jedzenia, co pozwala lepiej ocenić ich wyjściowy poziom.
otyłość metaboliczna
Stan, w którym nadmierna masa ciała wiąże się z większym ryzykiem zaburzeń metabolicznych, takich jak cukrzyca typu 2.
cukrzyca typu 2
Przewlekła choroba charakteryzująca się insulinoopornością i podwyższonym poziomem glukozy we krwi.

Najczęstsze pytania

Ile snu może zwiększać ryzyko tycia?
W opisywanym badaniu skrócenie snu o około 80 minut dziennie przez 6 tygodni wiązało się ze wzrostem masy ciała o średnio 0,5 kg.
Czy sam sen wystarczy, by kontrolować masę ciała?
Nie. Autorzy podkreślają, że dieta i aktywność fizyczna są ważne, ale przewlekły niedobór snu może utrudniać utrzymanie prawidłowej masy ciała.
Dlaczego krótszy sen może sprzyjać przyrostowi masy ciała?
Badacze podejrzewają wpływ na aktywność w ciągu dnia, hormony związane z apetytem i ogólną równowagę energetyczną, ale mechanizmy wciąż są badane.
Czy te wyniki dotyczą tylko osób z otyłością?
Nie. W badaniu uczestniczyli dorośli, którzy zwykle spali 7–8 godzin na dobę; efekt zaobserwowano po umiarkowanym skróceniu snu.
Co z tego wynika dla codziennego życia?
Regularny, odpowiednio długi sen warto traktować jako ważny element profilaktyki otyłości i chorób metabolicznych, nie tylko jako sposób na odpoczynek.

Pierwsi napisali na ten temat

Komentarze (0)

0/2000

Powiązane artykuły

Amerykańskie badanie: Wydłużenie snu o 19 minut podnosi oceny studentów

Badanie zespołu Osei Giuntelli z Uniwersytetu w Pittsburghu wykazało, że niewielkie zachęty finansowe mogą wydłużyć sen studentów i przełożyć się na lepsze oceny. Efekt był szczególnie wyraźny wśród studentów pierwszego roku oraz na kierunkach ścisłych.

8 sierpnia 2026

Nocny marek czy ranny ptaszek? Twój profil snu może zwiększać ryzyko cukrzycy

Metaanaliza obejmująca 73 badania obserwacyjne wykazuje zależność w kształcie litery U między długością snu a ryzykiem wystąpienia cukrzycy typu 2 – przedział optymalny to 7–8 godzin. Istotny wzrost ryzyka odnotowano również w przypadku niskiej jakości snu, wieczornego chronotypu oraz długich drzemek. Autorzy podkreślają potrzebę uwzględnienia oceny snu w profilaktyce zaburzeń metabolicznych.

8 września 2026

Nature: zbyt krótki i zbyt długi sen wiązano z szybszym starzeniem

Analiza opublikowana 13 maja 2026 r. w „Nature” wskazuje na U-kształtną zależność między długością snu a biologicznym starzeniem organizmu. Najmniejsze „luki starzenia” obserwowano przeciętnie przy śnie trwającym ok. 6,4–7,8 godziny na dobę, ale autorzy zaznaczają, że było to badanie obserwacyjne i nie dowodzi ono związku przyczynowo-skutkowego.

31 maja 2026

Niedobór snu zwiększa apetyt na słodycze 

Dr Wojciech Kuczyński, specjalista medycyny snu, wyjaśnia, że brak snu szybko odbija się na codziennym funkcjonowaniu i wyborach żywieniowych. Ekspert przypomina też, że przewlekłe niedosypianie wiąże się z poważnymi konsekwencjami zdrowotnymi, w tym z otyłością i zaburzeniami psychicznymi.

7 czerwca 2026

Badanie: długość snu ma wpływ na ryzyko cukrzycy typu 2

Systematyczny przegląd i meta-analiza opublikowane 3 sierpnia 2026 roku objęły 73 badania obserwacyjne z baz PubMed, Embase, Web of Science i Scopus. Najmniejsze ryzyko cukrzycy typu 2 autorzy odnotowali przy nocnym śnie trwającym 7–8 godzin.

3 sierpnia 2026

Czy sen wpływa na twoją wagę? Badanie ujawnia zaskakujące wyniki!

Naukowcy z Columbia University sprawdzili, jak umiarkowane skrócenie snu wpływa na masę ciała i aktywność dorosłych, którzy zwykle śpią 7–8 godzin na dobę. Po sześciu tygodniach krótszego snu uczestnicy średnio przytyli i spędzali więcej czasu w bezruchu.

10 lipca 2026

StartSzukaj