Najważniejsze
- •DEA miała monitorować transporty fentanylu w Nowym Meksyku, ale w części przypadków nie przejmowała ich od razu, próbując zbudować większe sprawy przeciwko handlarzom.
- •Jedna z opisanych operacji w Albuquerque dotyczyła 74 tys. tabletek fentanylu obserwowanych podczas przekazania w czerwcu 2023 r.; kolejne transporty również nie zostały zajęte.
- •Były agent DEA David Howell twierdzi, że taka taktyka narażała mieszkańców na śmiertelne ryzyko, natomiast DEA utrzymuje, że działania były legalne i zgodne z wytycznymi Departamentu Sprawiedliwości.
- •Nowy Meksyk pozostaje jednym z epicentrów kryzysu fentanylowego w USA: podczas gdy w skali kraju zgony z przedawkowania spadły o 14 proc., w tym stanie wzrosły o 21 proc.
- •Sprawa podnosi szersze pytanie o granice strategii operacyjnych wobec fentanylu, który w bardzo małych dawkach może być śmiertelny.
DEA pozwoliła, by setki tysięcy tabletek fentanylu trafiły na ulice Nowego Meksyku w latach 2023–2025, wynika z dokumentów i relacji funkcjonariuszy.
Amerykańska DEA pozwoliła, by setki tysięcy tabletek fentanylu trafiły na ulice Nowego Meksyku między 2023 a 2025 rokiem, wynika z dokumentów i relacji obecnych oraz byłych agentów cytowanych przez Associated Press. Funkcjonariusze monitorowali transporty, ale nie przejmowali ich od razu, gdy prokuratorzy federalni próbowali zbudować większe sprawy przeciw handlarzom syntetycznego opioidu.
W części przypadków agenci mieli bardzo szczegółowe informacje o dostawach. W czerwcu 2023 roku obserwowali transakcję na terenie parku domków mobilnych w Albuquerque i, według 66-stronicowego raportu, śledzili przekazanie 74 tys. tabletek. Liczbę tę potwierdzili później federalni prokuratorzy w piśmie do sądu. Kilka dni wcześniej inny raport DEA opisywał, jak ci sami śledczy obserwowali dostawę, w której zapasowe koło samochodu skrywało kolejną podejrzaną przesyłkę fentanylu. Również ona nie została zajęta.
Były agent DEA David Howell, który złożył w 2023 roku oficjalną skargę sygnalisty, mówił AP, że działania te stanowiły ryzyko dla mieszkańców. Według jego relacji funkcjonariusze wiedzieli o transakcjach, ale czekali, by doprowadzić do większych spraw przeciwko organizatorom handlu narkotykami. Howell powiedział, że po późniejszym rozbiciu siatki dziś nie da się ustalić, co stało się z niezajętymi transportami.
DEA odpowiada, że decyzje śledcze były legalne, rozsądne w danych okolicznościach i zgodne z wytycznymi Departamentu Sprawiedliwości. Rzeczniczka Amanda Wozniak stwierdziła, że sugestie, jakoby agencja świadomie pozwalała fentanylowi trafiać do społeczności, są fałszywe i zniekształcają fakty. Dodała, że działania obejmowały sądowo zatwierdzone podsłuchy, bieżący monitoring i analizę operacyjną wymierzoną w większe grupy przestępcze.
Nowy Meksyk pozostaje jednym z epicentrów kryzysu fentanylowego w USA. Albuquerque, gdzie jedna z dzielnic nosi przydomek „War Zone”, zmaga się z wysoką liczbą przedawkowań. Dane rządowe pokazują, że podczas gdy w skali kraju liczba zgonów z przedawkowania spadła w ubiegłym roku o 14 proc., w Nowym Meksyku wzrosła o 21 proc.
Sprawa wpisuje się w szerszą debatę o metodach walki z fentanylem, którego śladowe ilości mogą być śmiertelne. W 2022 roku DEA odnotowała też największe przejęcie fentanylu w swojej historii w Albuquerque, choć bez podania szczegółowej liczby zabezpieczonych narkotyków. W praktyce oznacza to dalszy nacisk na rozbijanie większych struktur przestępczych, ale też utrzymanie pytań o granice działań operacyjnych, gdy chodzi o tak niebezpieczny narkotyk.
Kluczowe liczby ze sprawy DEA i kryzysu fentanylowego w Nowym Meksyku
| Wskaźnik / zdarzenie | Liczba / zmiana | Kontekst |
|---|---|---|
| Okres opisany w dokumentach | 2023–2025 | Transporty fentanylu obserwowane przez DEA |
| Przesyłka w Albuquerque (czerwiec 2023) | 74 000 tabletek | Przekazanie obserwowane przez agentów, nieprzejęte od razu |
| Spadek zgonów z przedawkowania w USA | 14% | Dane rządowe za ubiegły rok |
| Wzrost zgonów z przedawkowania w Nowym Meksyku | 21% | Dane rządowe za ubiegły rok |
| Największe przejęcie fentanylu DEA | 2022 | W Albuquerque, bez podania liczby zabezpieczonych narkotyków |
Źródło: tekst artykułu oraz przywołane w nim dane rządowe i relacje AP.
Jak działała kontrowersyjna taktyka DEA
Źródło: artykuł AP cytowany w materiale oraz relacje byłych i obecnych agentów DEA.
Słownik pojęć
- Fentanyl
- Syntetyczny opioid o bardzo silnym działaniu; nawet śladowe ilości mogą być śmiertelne.
- DEA
- U.S. Drug Enforcement Administration, federalna agencja USA zajmująca się zwalczaniem narkotyków.
- Podsłuch sądowy
- Środek operacyjny zatwierdzony przez sąd, umożliwiający legalne monitorowanie komunikacji.
- Whistleblower
- Sygnalista, czyli osoba ujawniająca nieprawidłowości w instytucji lub organizacji.
- Kontrolowana dostawa
- Taktyka śledcza polegająca na obserwowaniu przesyłki, aby dotrzeć do szerszej siatki przestępczej.
- Przedawkowanie
- Stan zagrażający życiu lub prowadzący do śmierci po przyjęciu zbyt dużej dawki substancji.
