Najważniejsze
- •Projekt nowelizacji ustawy o prawach pacjenta ma przyznać pacjentom hospicjów stacjonarnych i oddziałów medycyny paliatywnej prawo do kontaktu ze zwierzętami domowymi.
- •Prawo nie będzie bezwzględne — kierownik placówki lub upoważniony lekarz będą mogli odmówić wizyty zwierzęcia z powodów epidemicznych, zdrowotnych lub organizacyjnych.
- •Autorzy projektu powołują się na badania wskazujące, że kontakt ze zwierzętami może obniżać stres, poprawiać nastrój, zmniejszać samotność i wspierać rehabilitację.
- •W Polsce brakuje dziś ogólnych przepisów regulujących obecność zwierząt w szpitalach, więc decyzje podejmowane są głównie przez wewnętrzne regulaminy placówek.
- •Impulsem do zmian były m.in. doświadczenia Kliniki Medycyny Paliatywnej WUM i opracowana tam „Karta praw pacjenta do kontaktu ze zwierzęciem towarzyszącym”.
Do 18 czerwca trwają konsultacje projektu, który ma przyznać pacjentom hospicjów i oddziałów paliatywnych prawo do kontaktu ze zwierzętami domowymi.
Kluczowe informacje o projekcie nowelizacji
| Element | Treść |
|---|---|
| Przedmiot projektu | Prawo pacjentów hospicjów stacjonarnych i oddziałów medycyny paliatywnej do kontaktu ze zwierzętami domowymi |
| Data wpłynięcia do Sejmu | 19 maja 2026 r. |
| Konsultacje społeczne do | 18 czerwca 2026 r. |
| Zakres zwierząt | Zwierzęta domowe w rozumieniu ustawy o ochronie zwierząt |
| Możliwość odmowy | Tak — ze względów epidemiologicznych, zdrowotnych lub organizacyjnych |
| Wejście w życie | Po upływie 3 miesięcy od ogłoszenia ustawy |
Opracowanie własne na podstawie treści artykułu i materiałów źródłowych.
Do 18 czerwca 2026 roku trwają konsultacje społeczne projektu nowelizacji ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, który ma przyznać pacjentom hospicjów stacjonarnych i oddziałów medycyny paliatywnej prawo do kontaktu ze zwierzętami domowymi. Projekt przygotowała posłanka Katarzyna Piekarska, a do Sejmu wpłynął 19 maja 2026 roku.
Proponowane przepisy mają objąć zwierzęta domowe w rozumieniu ustawy o ochronie zwierząt. Chodzi o zwierzęta tradycyjnie utrzymywane przez człowieka jako towarzysze. Autorzy projektu wskazują, że pacjent w placówce medycznej powinien mieć możliwość spotkania ze swoim pupilem, jeśli pozwalają na to warunki organizacyjne i sanitarne.
W uzasadnieniu nowelizacji przywołano liczne publikacje naukowe. Wynika z nich, że kontakt ze zwierzętami może obniżać poziom stresu, poprawiać nastrój, zmniejszać poczucie osamotnienia i wspierać rehabilitację. Projektodawcy zwracają uwagę, że korzyści obserwowano u pacjentów onkologicznych, dzieci, seniorów, osób z zaburzeniami lękowymi i depresyjnymi oraz u chorych objętych opieką paliatywną. Przytoczono też badania, w których aktywności z udziałem zwierząt podczas chemioterapii wiązały się z łagodzeniem objawów depresyjnych i poprawą wysycenia krwi tlenem.
Projekt nie tworzy jednak prawa bezwzględnego. Kierownik podmiotu leczniczego albo upoważniony lekarz będą mogli odmówić kontaktu pacjenta ze zwierzęciem, jeśli pojawi się zagrożenie epidemiczne, ryzyko dla bezpieczeństwa zdrowotnego innych chorych albo przeszkody organizacyjne. Placówki mają też nadal przestrzegać wymogów sanitarnych i zasad zapobiegania zakażeniom szpitalnym.
W Polsce nie ma obecnie ogólnych przepisów, które regulowałyby obecność zwierząt w szpitalach. W praktyce decyzje należą więc do regulaminów wewnętrznych placówek. Wiele hospicjów nie dopuszcza takich wizyt z obawy o bezpieczeństwo sanitarno-epidemiologiczne, mimo że część środowiska medycyny paliatywnej od lat zabiega o formalne uregulowanie tej kwestii.
Impuls do zmian wyszedł m.in. z Kliniki Medycyny Paliatywnej Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. To tam opracowano i wdrożono „Kartę praw pacjenta do kontaktu ze zwierzęciem towarzyszącym”, która określa zasady spotkań pacjentów z ich zwierzętami podczas pobytu w placówce. Po zakończeniu konsultacji projekt ma trafić do dalszych prac w komisji sejmowej. Jeśli przejdzie cały proces legislacyjny, nowe przepisy wejdą w życie po upływie trzech miesięcy od ogłoszenia ustawy.
Jak ma działać nowe prawo?
Na podstawie projektu nowelizacji opisanego w artykule.
Weterynarz też leczy rodzinę. „Dziś zwierzęta są pełnoprawnymi domownikami”
Słownik pojęć
- hospicjum stacjonarne
- Placówka zapewniająca całodobową opiekę osobom nieuleczalnie chorym, nastawioną na łagodzenie bólu i poprawę komfortu życia.
- oddział medycyny paliatywnej
- Wydzielony oddział szpitalny lub placówka udzielająca specjalistycznej opieki paliatywnej pacjentom z ciężkimi, postępującymi chorobami.
- zooterapia
- Forma wspomagania terapii, w której wykorzystuje się kontakt ze zwierzętami do poprawy samopoczucia i funkcjonowania pacjenta.
- zagrożenie epidemiczne
- Sytuacja, w której istnieje zwiększone ryzyko szerzenia się choroby zakaźnej i trzeba ograniczać kontakty mogące sprzyjać transmisji patogenów.
- ustawa o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta
- Podstawowy akt prawny określający prawa osób korzystających ze świadczeń zdrowotnych oraz zadania Rzecznika Praw Pacjenta.
- procedury sanitarne
- Zasady i działania mające ograniczać ryzyko zakażeń oraz zapewniać bezpieczeństwo epidemiologiczne w placówkach medycznych.
