Najważniejsze
- •W Kielcach przeprowadzono bezpłatne, nieinwazyjne badania densytometryczne (DXA) kręgosłupa i szyjki kości udowej pod kątem osteoporozy.
- •Szczytowa masa kostna osiągana jest między 25. a 30. rokiem życia, po czym fizjologicznie ubywa 0,5–1% masy kostnej rocznie.
- •W Polsce na osteoporozę choruje ok. 2,1 mln osób (w tym 1,56 mln kobiet powyżej 50. roku życia), lecz większość nie ma oficjalnej diagnozy.
- •Roczne koszty leczenia złamań niskoenergetycznych i powikłań osteoporozy przekraczają w Polsce 1,5 miliarda złotych.
- •W ramach NFZ badanie densytometryczne wymaga skierowania od lekarza POZ, dlatego mobilne akcje stanowią ważny element profilaktyki przesiewowej.
Mieszkańcy Kielc skorzystali z bezpłatnych badań densytometrycznych kręgosłupa i szyjki kości udowej, zorganizowanych w celu wczesnego wykrywania osteoporozy.
Mieszkańcy Kielc wzięli udział w bezpłatnych, nieinwazyjnych badaniach densytometrycznych kręgosłupa lędźwiowego oraz szyjki kości udowej. Profilaktyczną akcję ukierunkowano na wczesne wykrywanie osteoporozy i skierowano ją przede wszystkim do seniorów oraz osób z grup podwyższonego ryzyka.
Badania wykonano metodą densytometrii DXA, która pozwala na dokładną ocenę gęstości mineralnej kości oraz wczesne rozpoznanie ubytków tkankowych. Diagnostyka tego typu umożliwia identyfikację zagrożenia złamaniami, zanim wystąpią pierwsze objawy chorobowe. W badaniu uczestniczył m.in. pan Andrzej, ponad siedemdziesięcioletni kielczanin, który w przeszłości doznał już siedmiu złamań – w tym kości udowych, nadgarstka i łokcia.
Fizjologiczny ubytek masy kostnej
Ortopeda dr n. med. Arkadiusz Granek przypomina, że człowiek osiąga szczytową masę kostną między 25. a 30. rokiem życia. W kolejnych latach następuje jej stopniowa utrata. Fizjologiczny ubytek wynosi średnio od 0,5% do 1% masy kostnej rocznie. Proces ten wiąże się ze zmniejszeniem stężenia wapnia we krwi oraz spadkiem aktywności enzymów uczestniczących w metabolizmie witaminy D, co prowadzi do zmian w strukturze i składzie chemicznym tkanki kostnej.
Skala problemu i utrudniony dostęp do diagnostyki
Z raportu Narodowego Funduszu Zdrowia „NFZ o zdrowiu. Osteoporoza” wynika, że na to schorzenie cierpi w Polsce około 2,1 miliona osób, z czego 1,56 miliona stanowią kobiety po 50. roku życia. Większość pacjentów nadal nie ma jednak postawionej diagnozy. Tymczasem roczne koszty hospitalizacji i leczenia powikłań po złamaniach niskoenergetycznych przekraczają w Polsce 1,5 miliarda złotych.
Bezpłatne badania densytometryczne bez skierowania nie są standardem w publicznej ochronie zdrowia. Aby wykonać procedurę w ramach NFZ, pacjent potrzebuje skierowania od lekarza podstawowej opieki zdrowotnej (POZ), po czym musi oczekiwać na wizytę w poradni specjalistycznej. Z tego powodu mobilne akcje profilaktyczne stanowią dla seniorów jedno z głównych źródeł szybkiej diagnostyki przesiewowej.
Osoby, u których wykryto ubytki masy kostnej, powinny udać się do lekarza POZ po skierowanie do poradni leczenia osteoporozy. Dokładny adres przeprowadzenia badań oraz nazwa organizatora akcji nie zostały podane w depeszy źródłowej.
Osteoporoza po 50: fakty, mity i profilaktyka
Ścieżka pacjenta w diagnostyce osteoporozy
Ścieżka diagnostyczno-terapeutyczna w profilaktyce osteoporozy
Statystyki dotyczące osteoporozy w Polsce (dane NFZ)
| Wskaźnik / Parametr | Wartość / Dane |
|---|---|
| Liczba chorujących w Polsce | ok. 2,1 mln osób |
| Kobiety powyżej 50. roku życia z osteoporozą | 1,56 mln osób |
| Roczna fizjologiczna utrata masy kostnej (po 30. r.ż.) | 0,5% – 1,0% |
| Roczne koszty leczenia złamań niskoenergetycznych w PL | ponad 1,5 mld PLN |
NFZ o zdrowiu. Osteoporoza
Słownik pojęć
- Densytometria (DXA)
- Nieinwazyjne badanie diagnostyczne wykorzystujące niską dawkę promieniowania rentgenowskiego do dokładnego pomiaru gęstości mineralnej kości (BMD).
- Osteoporoza
- Przewlekła choroba układowa kośćca, charakteryzująca się obniżeniem gęstości mineralnej kości i zaburzeniami ich mikroarchitektury, co prowadzi do zwiększonej podatności na złamania.
- Złamanie niskoenergetyczne
- Złamanie powstające w wyniku zadziałania niewielkiej siły (np. upadek z własnej wysokości), która u zdrowego człowieka nie spowodowałaby uszkodzenia kości.
- Szczytowa masa kostna
- Maksymalna gęstość i gęstość mineralna kości osiągana przez człowieka w okresie dojrzałości fizjologicznej (zwykle między 25. a 30. rokiem życia).
