Najważniejsze
- •Badanie RETREAT-FRAIL sugeruje, że u części bardzo starszych, osłabionych pacjentów można bezpiecznie zmniejszać dawki leków na nadciśnienie pod ścisłym nadzorem.
- •W badaniu z udziałem ponad 1.000 mieszkańców domów opieki nie stwierdzono po 3 latach różnic w umieralności ani w liczbie ciężkich powikłań sercowo-naczyniowych między strategią kontynuacji a redukcji leczenia.
- •Redukowano wyłącznie leki obniżające ciśnienie, które nie miały innego wskazania kardiologicznego, a zmiany wprowadzano według protokołu i z regularną kontrolą lekarzy.
- •Wyniki nie oznaczają zachęty do samodzielnego odstawiania terapii, lecz do częstszej, indywidualnej oceny bilansu korzyści i ryzyka u seniorów z kruchością.
- •W leczeniu nadciśnienia u osób w podeszłym wieku coraz większe znaczenie mają nie tylko wartości ciśnienia, ale też stan funkcjonalny, kruchość pacjenta i cele terapii.
Prof. Athanase Benetos przedstawi we wrześniu we Frankfurcie wyniki badania sugerującego, że u części starszych pacjentów można bezpiecznie ograniczać leczenie nadciśnienia.
Prof. Athanase Benetos przedstawi na kongresie Niemieckiego Towarzystwa Geriatrii oraz Niemieckiego Towarzystwa Gerontologii i Geriatrii, który odbędzie się w dniach 23–26 września 2026 roku we Frankfurcie, wyniki badań mogących zmienić podejście do leczenia nadciśnienia u osób w podeszłym wieku. Chodzi o analizę RETREAT-FRAIL, która sugeruje, że u części osłabionych pacjentów redukcja dawek leków może być bezpieczna.
W badaniu wzięło udział ponad 1000 mieszkańców domów opieki. Uczestników losowo przydzielono do dwóch strategii: jedna grupa kontynuowała dotychczasowe leczenie, a w drugiej leki zmniejszano stopniowo pod ścisłą kontrolą lekarzy. Po trzech latach nie stwierdzono różnic ani w umieralności, ani w liczbie ciężkich powikłań sercowo-naczyniowych.
Autorzy podkreślają jednak, że nie chodzi o proste odstawianie terapii. W badaniu redukowano tylko te leki obniżające ciśnienie, dla których pacjent nie miał innego wskazania kardiologicznego. Zmiany wprowadzano według określonego protokołu i przy regularnym nadzorze medycznym. Benetos zaznacza, że wyników nie należy traktować jako zachęty do całościowego ograniczania leczenia, lecz jako argument za częstszą oceną bilansu korzyści i ryzyka u konkretnych pacjentów.
Znaczenie wyników dla starszych pacjentów
Kontekst tych danych jest ważny, ponieważ nadciśnienie u osób starszych nie przebiega tak samo jak u młodszych chorych. W grupie badanej w RETREAT-FRAIL stwierdzono niskie skurczowe ciśnienie krwi, poniżej 130 mmHg, które według przytoczonych danych wiąże się u osób bardzo starszych z wyższą śmiertelnością. Autorzy badania wskazują też, że osoby z dużym stopniem kruchości mogą być bardziej narażone na działania niepożądane terapii przeciwnadciśnieniowej.
Benetos, profesor geriatrii i biologii starzenia w uniwersyteckim szpitalu Nancy-Lorraine, ma na koncie ponad 430 publikacji naukowych i od lat bada leczenie chorób sercowo-naczyniowych w wieku podeszłym. Jego wystąpienie może wzmocnić dyskusję o bardziej indywidualnym podejściu do leczenia starszych pacjentów, w którym nie tylko wartości ciśnienia, ale też stan funkcjonalny i cele terapii mają większe znaczenie. Dla praktyki oznacza to możliwy większy nacisk na regularny przegląd leków u mieszkańców domów opieki i pacjentów z kruchością.
RETREAT-FRAIL: najważniejsze wyniki badania
Na podstawie artykułu i opisu badania RETREAT-FRAIL.
Słownik pojęć
- RETREAT-FRAIL
- Randomizowane badanie oceniające, czy stopniowa redukcja leków przeciwnadciśnieniowych u osłabionych, bardzo starszych pacjentów może być bezpieczna.
- deprescribing
- Kontrolowane, zaplanowane zmniejszanie lub odstawianie leków, gdy korzyści z terapii stają się mniejsze niż ryzyko.
- kruchość (frailty)
- Stan zwiększonej podatności osoby starszej na pogorszenie zdrowia, upadki, działania niepożądane i utratę sprawności.
- skurczowe ciśnienie krwi (SBP)
- Górna wartość ciśnienia tętniczego; w badaniu mowa o wartości poniżej 130 mmHg.
- powikłania sercowo-naczyniowe
- Poważne zdarzenia dotyczące serca i naczyń, np. zawał, udar lub niewydolność serca.
- wskazanie kardiologiczne
- Inny medyczny powód stosowania leku, poza samym obniżaniem ciśnienia tętniczego.