Wpływ palenia i wapowania na młodych dorosłych: co mówią najnowsze badania?

Komentarz redakcji

Naukowcy przebadali 75 osób w wieku 18–30 lat i stwierdzili, że zarówno palacze, jak i użytkownicy e-papierosów osiągali gorsze wyniki wysiłkowe niż osoby niekorzystające z nikotyny. W obu grupach wykryto też oznaki stanu zapalnego w naczyniach krwionośnych. Wyniki opublikowano 14 lipca 2026 roku w ERJ Open Research.

Najważniejsze

  • Badanie Manchester Metropolitan University objęło 75 osób w wieku 18–30 lat i wykazało, że palenie oraz wapowanie obniżają sprawność wysiłkową o około 15 proc. względem osób, które nigdy nie używały nikotyny.
  • U palaczy i osób wapujących szybciej narastał poziom kwasu mlekowego, co wiązało się z większą dusznością, szybszym zmęczeniem i dyskomfortem nóg podczas wysiłku.
  • W obu grupach stwierdzono oznaki stanu zapalnego w naczyniach krwionośnych, co może sugerować wczesny wpływ na układ sercowo-naczyniowy.
  • Wyniki podważają przekonanie, że e-papierosy są dla młodych dorosłych wyraźnie bezpieczniejszą alternatywą dla tradycyjnych papierosów.
  • Autorzy zapowiadają dalsze badania z użyciem rezonansu magnetycznego, aby lepiej ocenić wpływ wapowania na serce, płuca i mięśnie.
·
2 min

Badanie przeprowadzone przez Manchester Metropolitan University wykazało, że palenie papierosów i wapowanie obniżają sprawność fizyczną młodych dorosłych o około 15 proc.

Najważniejsze dane z badania Manchester Metropolitan University

ParametrWartość
Liczba uczestników75
Wiek badanych18–30 lat
Grupy badanenigdy niepalący / palacze / osoby wapujące
Czas regularnego wapowaniaokoło 3 lata
Spadek sprawności wysiłkowejokoło 15 proc.
Publikacja14 lipca 2026
CzasopismoERJ Open Research

Na podstawie tekstu artykułu i opisu badania Manchester Metropolitan University.

Źródło zdjęcia: pexels.com - by Boys in Bristol Photography
Źródło zdjęcia: pexels.com - by Boys in Bristol Photography

Badanie przeprowadzone przez naukowców z Manchester Metropolitan University wykazało, że zarówno palenie papierosów, jak i wapowanie obniżają sprawność fizyczną młodych dorosłych o około 15 proc. W eksperymencie wzięło udział 75 osób w wieku od 18 do 30 lat, a wyniki opublikowano 14 lipca 2026 roku w czasopiśmie ERJ Open Research.

Uczestników podzielono na trzy grupy: osoby, które nigdy nie paliły ani nie wapowały, palaczy tradycyjnych papierosów oraz osoby regularnie korzystające z e-papierosów od około trzech lat. Badacze podkreślili, że wszyscy badani byli zdrowi, mieli prawidłową czynność płuc w spoczynku i podobny styl życia, co miało ograniczyć wpływ czynników zakłócających. Następnie każdy z nich przeszedł maksymalny test wysiłkowy na rowerze stacjonarnym.

Podczas próby naukowcy mierzyli tętno, częstość oddechów, pobór tlenu i stężenie mleczanu we krwi. Na podstawie tych danych ustalili, że palacze i osoby wapujące osiągali około 15 proc. niższą wydolność wysiłkową niż osoby z grupy kontrolnej. W obu grupach szybciej narastało też stężenie kwasu mlekowego, co wiązało się z większą dusznością, szybszym zmęczeniem i dyskomfortem mięśni nóg.

Badacze wykonali również badania ultrasonograficzne naczyń krwionośnych oraz analizy krwi. W obu grupach, zarówno u palaczy, jak i osób wapujących, stwierdzili oznaki stanu zapalnego w naczyniach. Według autorów badania może to wskazywać na wczesne zmiany wpływające na układ sercowo-naczyniowy, mimo że uczestnicy nie mieli wcześniej rozpoznanych chorób płuc.

Wyniki wpisują się w szerszą dyskusję o rosnącej popularności e-papierosów wśród młodych ludzi. Przez lata były one postrzegane jako mniej szkodliwa alternatywa dla tradycyjnych papierosów, jednak kolejne badania pokazują, że wapowanie również nie pozostaje obojętne dla organizmu. Autorzy badania zwracają uwagę, że szczególnie istotne jest to w grupie młodych dorosłych, którzy nigdy nie palili, a mimo to sięgają po produkty nikotynowe.

Z punktu widzenia zdrowia publicznego wyniki mogą mieć znaczenie dla przyszłych regulacji dotyczących sprzedaży i używania e-papierosów. Zespół z Manchesteru planuje kolejne badania, tym razem z wykorzystaniem rezonansu magnetycznego, aby dokładniej ocenić wpływ wapowania na serce, płuca i mięśnie.

Jak badacze oceniali wpływ palenia i wapowania?

1
Podział uczestników
Naukowcy porównali osoby nigdy niepalące, palaczy i osoby regularnie wapujące.
2
Test wysiłkowy
Każdy uczestnik wykonywał maksymalny, stopniowo narastający test wysiłkowy.
3
Pomiar reakcji organizmu
Rejestrowano parametry wydolności i metabolizmu podczas wysiłku.
4
Ocena naczyń
Sprawdzano funkcjonowanie naczyń krwionośnych i oznaki stanu zapalnego.
5
Wniosek
Palacze i wapujący osiągali wyraźnie gorsze wyniki niż grupa kontrolna.

Na podstawie badania Manchester Metropolitan University opisanego w artykule.

Słownik pojęć

Wapowanie
Inhalowanie aerozolu wytwarzanego przez e-papieros lub podobne urządzenie, zwykle zawierającego nikotynę i inne substancje.
Sprawność wysiłkowa
Zdolność organizmu do wykonywania intensywnego wysiłku fizycznego i utrzymania wydolności.
Kwas mlekowy (mleczan)
Produkt przemiany materii, którego szybkie narastanie podczas wysiłku może wiązać się ze zmęczeniem i dusznością.
Układ sercowo-naczyniowy
Układ obejmujący serce i naczynia krwionośne, odpowiedzialny za transport krwi w organizmie.
Stan zapalny
Reakcja obronna organizmu, która może uszkadzać tkanki i wpływać na funkcjonowanie naczyń krwionośnych.
Rezonans magnetyczny (MRI)
Badanie obrazowe wykorzystujące pole magnetyczne i fale radiowe do oceny narządów i tkanek.

Najczęstsze pytania

Czy e-papierosy są bezpieczniejsze od tradycyjnych papierosów?
Nie można ich uznać za całkowicie bezpieczne. W opisywanym badaniu zarówno wapowanie, jak i palenie wiązały się z podobnym spadkiem wydolności oraz oznakami stanu zapalnego w naczyniach.
Kto wziął udział w badaniu?
Badacze przebadali 75 zdrowych osób w wieku 18–30 lat, podzielonych na trzy grupy: nigdy niepalących, palaczy i regularnie wapujących.
Jak sprawdzano wpływ palenia i wapowania na organizm?
Uczestnicy wykonywali maksymalny test wysiłkowy na rowerze stacjonarnym, a naukowcy mierzyli m.in. tętno, oddech, pobór tlenu i poziom mleczanu we krwi.
Co oznacza szybsze narastanie kwasu mlekowego?
Może to świadczyć o tym, że organizm szybciej przechodzi w stan większego zmęczenia podczas wysiłku, co przekłada się na duszność, dyskomfort nóg i niższą wydolność.
Dlaczego wyniki są ważne dla zdrowia publicznego?
Ponieważ sugerują, że e-papierosy mogą wpływać na organizm podobnie jak tradycyjne papierosy, co ma znaczenie dla edukacji zdrowotnej i ewentualnych regulacji rynku.

Pierwsi napisali na ten temat

Komentarze (0)

0/2000
Następny artykuł

Nie tylko papierosy. WHO przesuwa uwagę na e-papierosy i saszetki

Przed Światowym Dniem Bez Tytoniu Światowa Organizacja Zdrowia zaapelowała o ostrzejsze regulacje dotyczące wyrobów tytoniowych i nikotynowych, zwłaszcza e-papierosów i saszetek nikotynowych. WHO domaga się m.in. zakazu smaków, ograniczenia reklamy oraz rozszerzenia stref wolnych od dymu i vapingu.

Czytaj dalej

Powiązane artykuły

Nie tylko papierosy. WHO przesuwa uwagę na e-papierosy i saszetki

Przed Światowym Dniem Bez Tytoniu Światowa Organizacja Zdrowia zaapelowała o ostrzejsze regulacje dotyczące wyrobów tytoniowych i nikotynowych, zwłaszcza e-papierosów i saszetek nikotynowych. WHO domaga się m.in. zakazu smaków, ograniczenia reklamy oraz rozszerzenia stref wolnych od dymu i vapingu.

31 maja 2026

81 badań potwierdza szkodliwość wapowania. Lekarze chcą zakazu smaków

Apel pediatrów opiera się na analizie 81 badań naukowych wykazujących szkodliwy wpływ wapowania na zdrowie dzieci i płodów. W Wielkiej Brytanii po e-papierosy sięga blisko jedna piąta nastolatków. Rząd zapowiedział już wdrożenie ograniczeń dotyczących reklamy i opakowań tych produktów.

20 sierpnia 2026

Akcja dla uczniów przeciw e-papierosom i paleniu

W Zespole Szkół Sportowych przy ul. Małopolskiej w Szczecinie zaplanowano finał kampanii pod hasłem „Lepsze bieganie niż wapowanie”. Organizatorzy chcą pokazać młodzieży, że aktywność fizyczna może być wyborem zamiast sięgania po papierosy elektroniczne. Sanepid przypomina, że problem palenia dotyczy także biernych palaczy i najmłodszych. Według przywołanych danych każdego dnia około 500 nieletnich sięga po pierwszego papierosa.

11 czerwca 2026

Chłodzące dodatki do e-papierosów mogą zaburzać rytm serca. Nowe badanie z Louisville

Naukowcy z Uniwersytetu w Louisville opisali wpływ syntetycznych środków chłodzących stosowanych w e-papierosach na serce. W eksperymentach na myszach i ludzkich komórkach serca związki WS-3 i WS-23 wiązano z arytmią oraz większym ryzykiem poważnych incydentów sercowo-naczyniowych. Badanie ukazało się w „Circulation: Arrhythmia and Electrophysiology”.

16 czerwca 2026

E-papierosy zwiększają ryzyko POChP

Systematyczny przegląd i metaanaliza 17 badań objęły łącznie 1087 osób i wykazały wyższe ryzyko przewlekłej obturacyjnej choroby płuc wśród użytkowników e-papierosów. Autorzy podają, że ryzyko było podwyższone zarówno u osób obecnie korzystających z e-papierosów, jak i u tych, które już z nich zrezygnowały.

15 czerwca 2026

E-papierosy z nikotyną pod lupą. Naukowcy ostrzegają przed ryzykiem nowotworów

Australijscy badacze opublikowani w „Carcinogenesis” przeanalizowali wyniki badań klinicznych, laboratoryjnych i na zwierzętach dotyczące e-papierosów. Ich zdaniem zebrane dowody wskazują na możliwy związek wapowania z nowotworami, a szczególnie niepokojące są dane o „podwójnym paleniu”.

28 czerwca 2026

StartSzukaj