Najważniejsze
- •W 2024 r. kraje raportujące do ECDC odnotowały rekordowe od ponad dekady liczby gonorei i syfilisu, co potwierdza utrzymujący się co najmniej 10-letni trend wzrostowy bakteryjnych STI.
- •Liczba przypadków gonorei sięgnęła 106 331, syfilisu 45 577, chlamydii 213 443, a LGV 3 490; szczególnie niepokoi niemal podwojenie liczby kiły wrodzonej z 78 do 140 przypadków w 14 krajach.
- •ECDC wskazuje, że za wzrost odpowiadają nie tylko transmisja zakażeń, ale też luki systemowe: ograniczony dostęp do testów, opłaty za badania w części krajów oraz niedostateczna profilaktyka prenatalna.
- •Wzrost kiły wrodzonej sugeruje problemy z wczesnym wykrywaniem i leczeniem zakażenia w ciąży, w tym braki w follow-upie, powtórnych testach i odpowiednim leczeniu.
- •ECDC apeluje o pilną poprawę dostępu do diagnostyki, leczenia i badań prenatalnych oraz o aktualizację krajowych strategii profilaktyki, by szybciej przerywać transmisję zakażeń.
ECDC podało, że w krajach raportujących w 2024 r. liczba zgłoszonych przypadków gonorei i syfilisu była najwyższa od ponad dekady, a liczba przypadków kiły wrodzonej niemal się podwoiła.
Europejskie Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób poinformowało 21 maja 2026 r., że w krajach raportujących do tej instytucji liczba zgłoszonych przypadków gonorei i syfilisu w 2024 r. osiągnęła najwyższe poziomy od ponad dekady. ECDC podało też, że liczba przypadków kiły wrodzonej wzrosła z 78 w 2023 r. do 140 w 2024 r. w 14 krajach raportujących.
Z opublikowanych danych wynika, że w 2024 r. zgłoszono 106 331 przypadków gonorei, co według ECDC oznacza wzrost o 303 proc. względem 2015 r. Liczba zgłoszonych przypadków syfilisu sięgnęła 45 577. ECDC podało także 213 443 przypadki chlamydii oraz 3 490 przypadków lymphogranuloma venereum (LGV). Najwyższe liczby bezwzględne zgłoszonych przypadków gonorei i syfilisu odnotowano w Hiszpanii — odpowiednio 37 169 i 11 556.
Przyczyny wzrostu i luki w systemie
ECDC wskazało, że wzrost liczby zakażeń wiąże się z utrzymującą się transmisją w wielu krajach oraz problemami dotyczącymi testowania i profilaktyki. Instytucja wymieniła luki w badaniach prenatalnych, brak odpowiedniej obserwacji po badaniu, powtórnych testów oraz leczenia. Według ECDC 13 z 29 raportujących krajów nadal wymaga ponoszenia kosztów podstawowych testów STI z własnej kieszeni. „Zakażenia przenoszone drogą płciową rosną od 10 lat i w 2024 roku osiągnęły rekordowe poziomy” — powiedział Bruno Ciancio, szef jednostki ds. chorób przenoszonych bezpośrednio i możliwych do zapobiegania dzięki szczepieniom w ECDC.
Centrum zwróciło również uwagę, że wzrost liczby przypadków kiły wrodzonej wskazuje nie tylko na utrzymującą się transmisję zakażeń, ale także na problemy z ich wczesnym wykrywaniem i leczeniem w ciąży. Dane ECDC obejmują kraje raportujące do tej instytucji, a nie całą Europę w sensie geograficznym. Nie należy ich także łączyć z odrębnymi statystykami publikowanymi osobno przez Wielką Brytanię.
Trend wieloletni
Nie jest to jednorazowy wzrost, lecz część co najmniej 10-letniego trendu wzrostowego bakteryjnych zakażeń przenoszonych drogą płciową w krajach raportujących do ECDC. Sama liczba zgłoszeń może odzwierciedlać zarówno większą transmisję, jak i częstsze testowanie oraz lepsze wykrywanie. ECDC podkreśla jednak, że nadal utrzymują się luki systemowe, zwłaszcza w profilaktyce prenatalnej i dostępie do badań.
ECDC wezwało kraje do poprawy dostępu do testów, leczenia i badań prenatalnych oraz do aktualizacji krajowych strategii profilaktyki. Dla systemów ochrony zdrowia oznacza to większą presję na skuteczniejsze wykrywanie zakażeń i szybsze przerywanie transmisji.
Najważniejsze dane ECDC dotyczące bakteryjnych STI w krajach raportujących za 2024 r.
| Wskaźnik / zakażenie | Wartość | Dodatkowy kontekst |
|---|---|---|
| Gonorea | 106 331 przypadków | wzrost o 303 proc. względem 2015 r. |
| Syfilis | 45 577 przypadków | rekordowy poziom od ponad dekady |
| Chlamydia | 213 443 przypadki | najczęściej zgłaszane bakteryjne STI |
| LGV | 3 490 przypadków | utrzymująca się transmisja |
| Kiła wrodzona | 140 przypadków | wzrost z 78 w 2023 r. w 14 krajach raportujących |
| Kraje z opłatami za podstawowe testy STI | 13 z 29 | bariera w dostępie do diagnostyki |
| Hiszpania – gonorea | 37 169 przypadków | najwyższa liczba bezwzględna |
| Hiszpania – syfilis | 11 556 przypadków | najwyższa liczba bezwzględna |
Źródło: dane ECDC przytoczone w artykule i materiale źródłowym z 21.05.2026.
Dlaczego ECDC alarmuje ws. wzrostu STI?
Na podstawie komunikatu ECDC i danych opisanych w artykule.
Słownik pojęć
- STI
- Zakażenia przenoszone drogą płciową, obejmujące m.in. chlamydię, gonoreę i syfilis.
- Gonorea
- Bakteryjne zakażenie przenoszone drogą płciową wywoływane przez Neisseria gonorrhoeae, mogące przebiegać także bezobjawowo.
- Syfilis
- Kiła; bakteryjna choroba przenoszona drogą płciową, która nieleczona może prowadzić do poważnych powikłań narządowych.
- Kiła wrodzona
- Zakażenie kiłą przekazane z osoby ciężarnej na płód lub noworodka, mogące powodować ciężkie, długotrwałe następstwa zdrowotne.
- LGV
- Lymphogranuloma venereum, rzadsza bakteryjna infekcja przenoszona drogą płciową wywoływana przez określone typy Chlamydia trachomatis.
- Badania prenatalne
- Badania wykonywane w ciąży w celu wczesnego wykrywania zagrożeń zdrowotnych dla osoby ciężarnej i płodu, w tym zakażeń takich jak syfilis.
