Najważniejsze
- •Ocieplenie klimatu może zwiększać ryzyko lokalnych przypadków dengi w Kalifornii, zwłaszcza w Central Valley i południowej części stanu.
- •Badacze ocenili, że już teraz 18,2 mln mieszkańców Kalifornii żyje na obszarach spełniających warunki do miejscowej transmisji dengi — to 46 proc. populacji stanu.
- •Komar Aedes aegypti, główny wektor dengi, rozprzestrzenił się w Kalifornii od 2013 roku i w ciągu dekady wykryto go w ponad połowie hrabstw.
- •Kalifornia nie jest jeszcze obszarem endemicznym dla dengi, ale pierwsze potwierdzone lokalne zakażenia w Pasadenie w 2023 roku pokazały, że transmisja na miejscu jest już możliwa.
- •Ocieplenie może wydłużać sezon zagrożenia i zwiększać ryzyko także innych chorób przenoszonych przez te same komary, takich jak chikungunya i zika.
Nowe badania pokazują, że ocieplający się klimat może zwiększyć liczbę lokalnych przypadków dengi w Kalifornii.
Nowe badania opublikowane 10 czerwca 2026 roku pokazują, że ocieplający się klimat może zwiększyć liczbę lokalnych przypadków dengi w Kalifornii. Zespół z UC Berkeley, UC Santa Barbara, Stanford University, Arizona State University oraz hrabstw Santa Clara i Los Angeles opracował model, który wskazuje na rosnącą podatność części stanu na chorobę przenoszoną przez komary Aedes aegypti.
Autorzy pracy podkreślają, że Kalifornia dotąd nie była uznawana za obszar endemiczny dla dengi. Do tej pory wykryto tam około 20 przypadków lokalnej transmisji, a większość zakażeń nadal dotyczy osób, które wróciły z regionów, gdzie wirus krąży na stałe. Przełom nastąpił w 2023 roku, gdy w Pasadenie hospitalizowano osobę chorą na dengę, a badania prowadzone w okolicy wykazały jeszcze jeden dodatni przypadek u osoby bez objawów. Żadna z tych osób nie podróżowała wcześniej za granicę, co pozwoliło uznać zakażenie za miejscowe.
Badacze przeanalizowali trzy elementy potrzebne do lokalnej transmisji: obecność komarów-gospodarzy, napływ ludzi z obszarów endemicznych oraz temperaturę wystarczającą do rozwoju wirusa. Ich zdaniem już teraz część Central Valley i Południowej Kalifornii ma warunki sprzyjające szerzeniu się dengi. Według modelu 18,2 miliona osób mieszka dziś na obszarach spełniających te kryteria, co odpowiada 46 proc. populacji stanu według danych z 2020 roku. Naukowcy szacują też, że w przyszłości liczba ta może wzrosnąć o ponad 4 miliony.
Lisa I. Couper z UC Berkeley zaznaczyła, że Kalifornia znajduje się na granicy temperatur sprzyjających dengi. Optymalna temperatura dla namnażania się wirusa wynosi około 29 stopni Celsjusza. Przez większą część roku wiele części stanu pozostaje poniżej tego poziomu, ale wraz z ociepleniem warunki stają się coraz bardziej korzystne. Andy MacDonald z UC Santa Barbara dodał, że ryzyko może rosnąć geograficznie i utrzymywać się dłużej w ciągu roku.
Komary Aedes aegypti po raz pierwszy potwierdzono w Kalifornii w 2013 roku. W ciągu dekady owad pojawił się w ponad połowie hrabstw stanu. Badacze zwracają uwagę, że podobny mechanizm może zwiększać też ryzyko innych chorób przenoszonych przez te same komary, w tym chikungunyi i ziki. W praktyce oznacza to, że zdrowie publiczne w Kalifornii będzie musiało uwzględniać nie tylko pojedyncze ogniska zakażeń, ale także dłuższy sezon i szerszy zasięg zagrożenia.
Jak ocieplenie zwiększa ryzyko dengi w Kalifornii
Na podstawie badania opisanego w artykule oraz danych z 2020 r. o populacji Kalifornii.
Słownik pojęć
- Denga
- Choroba wirusowa przenoszona przez komary Aedes, mogąca powodować gorączkę, bóle mięśni i stawów, a w ciężkich przypadkach krwawienia i wstrząs.
- Aedes aegypti
- Gatunek komara szczególnie dobrze przystosowany do środowisk miejskich; główny wektor dengi, chikungunyi i ziki.
- Transmisja lokalna
- Sytuacja, w której zakażenie następuje na miejscu, a nie po podróży do innego kraju lub regionu.
- Obszar endemiczny
- Region, w którym dana choroba jest stale i regularnie obecna w populacji.
- Wektor
- Organizm przenoszący patogen z jednego gospodarza na drugiego, np. komar przenoszący wirusa.
- Chikungunya
- Wirusowa choroba odkleszczowa/przenoszona przez komary, dająca gorączkę i silne bóle stawów.
- Zika
- Wirus przenoszony głównie przez komary Aedes, groźny zwłaszcza w ciąży ze względu na ryzyko wad rozwojowych płodu.
