Czy polscy lekarze są naprawdę dobrze opłacani, skoro są poniżej OECD
Komentarz redakcji
Dane Pekao wskazują, że polscy lekarze etatowi zarabiają 2,9 razy więcej niż wynosi przeciętne wynagrodzenie, co plasuje ich wysoko w europejskich rankingach. Lekarz Bartosz Fiałek skrytykował te zestawienia, argumentując, że w ujęciu absolutnym zarobki polskich lekarzy są poniżej średniej OECD. Spór o wynagrodzenia trwa, a od lipca 2026 roku wejdą w życie kolejne podwyżki minimalnych pensji.
Najważniejsze
•Polscy lekarze na etatach zarabiają średnio 2,9-krotność przeciętnego wynagrodzenia w kraju, co plasuje ich w europejskiej czołówce pod względem tego wskaźnika – wyprzedzają m.in. Norwegię (1,9) i Szwecję (2,2).
•Bartosz Fiałek nazywa te dane manipulacją, wskazując że w ujęciu absolutnym (wg parytetu siły nabywczej) polscy lekarze zarabiają ok. 19% poniżej średniej OECD i ok. 2 razy mniej niż w Niemczech czy Skandynawii.
•Ponad 70% lekarzy w Polsce pracuje na kontraktach B2B, których zarobki nie są uwzględniane w analizie Pekao – stawki kontraktowe są znacznie wyższe niż etatowe.
•Od 1 lipca 2026 r. wejdą w życie nowe minimalne wynagrodzenia: specjaliści – 12 910 zł brutto, lekarze bez specjalizacji – 10 595 zł brutto, stażyści – 8 458 zł brutto.
•Polska wydaje 8,1% PKB na ochronę zdrowia (poniżej średniej OECD 9,3%), a poziom cen w sektorze zdrowia to zaledwie 42 przy średniej OECD = 100 – system jest chronicznie niedofinansowany.
·
2 min
Najważniejsze
•Polscy lekarze na etatach zarabiają średnio 2,9-krotność przeciętnego wynagrodzenia w kraju, co plasuje ich w europejskiej czołówce pod względem tego wskaźnika – wyprzedzają m.in. Norwegię (1,9) i Szwecję (2,2).
•Bartosz Fiałek nazywa te dane manipulacją, wskazując że w ujęciu absolutnym (wg parytetu siły nabywczej) polscy lekarze zarabiają ok. 19% poniżej średniej OECD i ok. 2 razy mniej niż w Niemczech czy Skandynawii.
•Ponad 70% lekarzy w Polsce pracuje na kontraktach B2B, których zarobki nie są uwzględniane w analizie Pekao – stawki kontraktowe są znacznie wyższe niż etatowe.
•Od 1 lipca 2026 r. wejdą w życie nowe minimalne wynagrodzenia: specjaliści – 12 910 zł brutto, lekarze bez specjalizacji – 10 595 zł brutto, stażyści – 8 458 zł brutto.
•Polska wydaje 8,1% PKB na ochronę zdrowia (poniżej średniej OECD 9,3%), a poziom cen w sektorze zdrowia to zaledwie 42 przy średniej OECD = 100 – system jest chronicznie niedofinansowany.
Biuro Maklerskie Pekao opublikowało analizę, według której polscy lekarze zarabiają 2,9-krotność średniej krajowej, co Bartosz Fiałek nazwał manipulacją.
Relacja wynagrodzeń lekarzy do średniej krajowej w wybranych krajach Europy (wg danych OECD cytowanych przez BM Pekao)
Kraj
Relacja wynagrodzenia lekarzy do średniej krajowej
Polska
2,9
Niemcy
3,2
Holandia
3,3
Wielka Brytania
3,3
Irlandia
4,2
Węgry
4,8
Norwegia
1,9
Szwecja
2,2
Na podstawie analizy BM Pekao z wykorzystaniem danych OECD (2025).
Źródło zdjęcia: unsplash.com - by Nappy
Biuro Maklerskie Pekao opublikowało 5 maja 2026 roku analizę danych OECD, z której wynika, że polscy lekarze zatrudnieni na etatach zarabiają średnio 2,9-krotność przeciętnego wynagrodzenia w kraju. To plasuje ich w ścisłej czołówce europejskiej pod względem tego wskaźnika. Wyższe relacje odnotowano m.in. w Niemczech (3,2), Holandii (3,3) i na Węgrzech (4,8).
Lekarz i publicysta Bartosz Fiałek ostro skrytykował publikację. Na platformie X napisał, że jest to „bardzo brzydka manipulacja”. Jego zdaniem w ujęciu absolutnym – w dolarach według parytetu siły nabywczej – polscy lekarze zarabiają około 19 proc. poniżej średniej OECD i około dwa razy mniej niż większość kolegów z Niemiec czy Skandynawii. Fiałek wskazał, że niska średnia krajowa w Polsce (ok. 8,5–9 tys. zł brutto w 2025 r.) zawyża tę relację.
Według szacunków BM Pekao ponad 70 proc. lekarzy w Polsce pracuje na kontraktach B2B, a nie na etatach. Dane o ich zarobkach nie zostały ujęte w analizie. Ministerstwo Zdrowia planuje to zmienić – chce gromadzić informacje o wynagrodzeniach medyków z przypisaniem do numeru PESEL i prawa wykonywania zawodu. Projekt budzi sprzeciw Naczelnej Izby Lekarskiej, która obawia się wycieku danych osobowych.
Od 1 lipca 2026 roku wejdą w życie nowe minimalne wynagrodzenia dla lekarzy na etatach. Specjaliści otrzymają co najmniej 12 910,16 zł brutto (wzrost o 1046,67 zł), lekarze bez specjalizacji – 10 595,24 zł brutto, a stażyści – 8458,38 zł brutto. Koszt tych podwyżek dla NFZ przekroczy 70 mld zł.
Kontekstem dla sporu są niskie nakłady na zdrowie w Polsce. Kraj wydaje 8,1 proc. PKB na ochronę zdrowia, poniżej średniej OECD wynoszącej 9,3 proc. Poziom cen w sektorze zdrowia to 42 przy średniej OECD równej 100. System jest chronicznie niedofinansowany, co wpływa na realną wartość wynagrodzeń.
Spór o adekwatność zarobków lekarzy będzie kontynuowany. Rząd może używać wskaźnika Pekao jako argumentu przeciwko dalszym podwyżkom, podczas gdy środowisko lekarskie odwołuje się do danych absolutnych. Projekt monitorowania wynagrodzeń z wykorzystaniem numeru PESEL trafi wkrótce do Stałego Komitetu Rady Ministrów, gdzie możliwe są modyfikacje w kierunku większej agregacji danych.
Dwa sposoby patrzenia na zarobki lekarzy w Polsce
Wskaźnik relacji do średniej krajowej (2,9x)
+Pokazuje pozycję lekarzy względem przeciętnego wynagrodzenia w Polsce.
+Ułatwia porównanie nierówności płacowych między zawodami i krajami.
+Dane są łatwo dostępne i regularnie aktualizowane przez OECD.
−Nie mówi, ile lekarz realnie ma w portfelu w porównaniu z kolegą po fachu za granicą.
−Może być zawyżony przez niską średnią krajową w Polsce.
−Nie obejmuje większości lekarzy pracujących na kontraktach B2B.
Wynagrodzenia w ujęciu absolutnym (PPP, USD)
+Pozwalają porównać realną siłę nabywczą dochodów lekarzy między krajami.
+Uwzględniają poziom cen i koszt życia (parytet siły nabywczej).
+Pokazują, że polscy lekarze zarabiają ok. 19% poniżej średniej OECD.
−Mniej intuicyjne dla opinii publicznej niż porównanie do krajowej średniej.
−Wymagają bardziej złożonych danych i przeliczeń.
−Mogą być trudniejsze do wykorzystania w debacie publicznej i negocjacjach płacowych.
Minimalne wynagrodzenia lekarzy na etatach od 1 lipca 2026 r.
1
Lekarz specjalista
Wzrost o 1046,67 zł względem poprzedniego minimum.
2
Lekarz bez specjalizacji
Minimalna płaca zasadnicza na etacie.
3
Lekarz stażysta
Minimalne wynagrodzenie na początku kariery.
4
Szacunkowy koszt dla NFZ
Łączny koszt podwyżek w skali systemu.
Kwoty wg zapowiadanych minimalnych wynagrodzeń od 1.07.2026 r. w publicznej ochronie zdrowia.
Słownik pojęć
OECD
Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju – międzynarodowa organizacja skupiająca głównie państwa rozwinięte, publikująca m.in. porównawcze statystyki gospodarcze i zdrowotne (w tym o wynagrodzeniach lekarzy i nakładach na zdrowie).
Parytet siły nabywczej (PPP)
Metoda przeliczania dochodów i cen między krajami, która uwzględnia różnice w poziomie cen. Pozwala porównywać realną siłę nabywczą wynagrodzeń, a nie tylko ich nominalną wysokość w walucie.
Kontrakt B2B
Forma współpracy, w której lekarz prowadzi działalność gospodarczą i świadczy usługi na rzecz szpitala lub przychodni jako przedsiębiorca. Zwykle oznacza wyższe stawki godzinowe, ale brak płatnego urlopu i samodzielne opłacanie składek.
Minimalne wynagrodzenie w ochronie zdrowia
Ustawowo określona najniższa płaca zasadnicza na danym stanowisku medycznym w publicznej ochronie zdrowia. Jest corocznie waloryzowana i różni się w zależności od wykształcenia oraz specjalizacji.
Nakłady na zdrowie (jako % PKB)
Udział wszystkich wydatków na ochronę zdrowia w produkcie krajowym brutto danego kraju. Umożliwia porównanie, jaką część swojego bogactwa państwa przeznaczają na finansowanie systemu zdrowotnego.
Najczęstsze pytania
Dlaczego wskaźnik 2,9-krotności średniej krajowej nie mówi wszystkiego o zarobkach lekarzy?▼
Bo pokazuje tylko, jak wynagrodzenia lekarzy wypadają względem przeciętnej pensji w Polsce, a nie ile lekarz realnie zarabia w porównaniu z lekarzami w innych krajach. Polska ma relatywnie niską średnią krajową, co „zawyża” ten wskaźnik. W ujęciu absolutnym (PPP) polscy lekarze zarabiają ok. 19% poniżej średniej OECD.
Czy większość lekarzy w Polsce pracuje na etacie?▼
Nie. Według szacunków BM Pekao ponad 70% lekarzy pracuje na kontraktach B2B, a nie na etatach. Oznacza to, że dane OECD przytoczone w analizie obejmują mniejszość środowiska i nie oddają w pełni rzeczywistej struktury zarobków.
Jakie będą minimalne wynagrodzenia lekarzy od 1 lipca 2026 r.?▼
Lekarz specjalista ma zarabiać co najmniej 12 910,16 zł brutto (o 1046,67 zł więcej niż dotychczas), lekarz bez specjalizacji – 10 595,24 zł brutto, a lekarz stażysta – 8 458,38 zł brutto. To stawki minimalne dla zatrudnionych na etatach.
Po co Ministerstwo Zdrowia chce zbierać dane o zarobkach lekarzy z PESEL-em?▼
Resort argumentuje, że potrzebuje pełnych danych, aby lepiej kształtować politykę płacową i taryfy NFZ oraz wiedzieć, jak faktycznie kształtują się zarobki, zwłaszcza przy wielu miejscach pracy jednego lekarza. Środowisko lekarskie obawia się jednak ryzyka naruszenia prywatności i wycieków danych.
Jak niskie nakłady na zdrowie wpływają na dyskusję o pensjach lekarzy?▼
Polska wydaje 8,1% PKB na zdrowie, poniżej średniej OECD 9,3%, a poziom cen w sektorze zdrowia jest jednym z najniższych w zestawieniu. To oznacza „tani” i chronicznie niedofinansowany system, w którym presja na ograniczanie kosztów – w tym płac – jest duża. Spór o zarobki lekarzy jest więc częścią szerszego problemu finansowania ochrony zdrowia.