Chirurg z Florydy oskarżony o nieumyślne spowodowanie śmierci po usunięciu wątroby zamiast śledziony
Komentarz redakcji
44‑letni dr Thomas (Jacob) Shaknovsky został oskarżony o second‑degree manslaughter po śmierci Williama Bryana na stole operacyjnym w szpitalu Ascension Sacred Heart Emerald Coast na Florydzie w sierpniu 2024 r. Śledczy twierdzą, że chirurg w trakcie splenektomii usunął pacjentowi wątrobę, a następnie błędnie opisał narząd w dokumentacji, co miało doprowadzić do wykrwawienia i zgonu. Sam lekarz w depozycji tłumaczy błąd „chaosem” i tym, że był tak zdenerwowany, iż „nie potrafił odróżnić” wątroby od śledziony.
Najważniejsze
•Sprawa dr. Thomasa Shaknovsky’ego dotyczy skrajnie rzadkiego, uznawanego za „never event” błędu: usunięcia wątroby zamiast śledziony podczas planowej splenektomii, co doprowadziło do śmierci pacjenta z wykrwawienia.
•Grand jury w hrabstwie Walton uznała, że doszło do rażącego zaniedbania (culpable negligence) i postawiła chirurgowi zarzut nieumyślnego spowodowania śmierci drugiego stopnia, zagrożony karą do 15 lat więzienia.
•Z dokumentów Florida Department of Health oraz autopsji wynika, że śledziona pacjenta była w prawidłowym położeniu i nienaruszona, a biegli wskazali liczne „fatal errors”, w tym brak wezwania dodatkowego chirurga i błędne oznaczenie usuniętego narządu.
•Wdowa po pacjencie wytoczyła pozwy o wrongful death i medical malpractice przeciwko chirurgowi, jego praktyce i podmiotom powiązanym ze szpitalem, zarzucając m.in. forsowanie pilnej operacji i próbę tuszowania błędu.
•Sprawa może stać się ważnym punktem odniesienia w dyskusji o granicy między błędem medycznym a odpowiedzialnością karną chirurgów oraz o nadzorze nad lekarzami kontraktowymi w dużych sieciach szpitali.
·
3 min
Najważniejsze
•Sprawa dr. Thomasa Shaknovsky’ego dotyczy skrajnie rzadkiego, uznawanego za „never event” błędu: usunięcia wątroby zamiast śledziony podczas planowej splenektomii, co doprowadziło do śmierci pacjenta z wykrwawienia.
•Grand jury w hrabstwie Walton uznała, że doszło do rażącego zaniedbania (culpable negligence) i postawiła chirurgowi zarzut nieumyślnego spowodowania śmierci drugiego stopnia, zagrożony karą do 15 lat więzienia.
•Z dokumentów Florida Department of Health oraz autopsji wynika, że śledziona pacjenta była w prawidłowym położeniu i nienaruszona, a biegli wskazali liczne „fatal errors”, w tym brak wezwania dodatkowego chirurga i błędne oznaczenie usuniętego narządu.
•Wdowa po pacjencie wytoczyła pozwy o wrongful death i medical malpractice przeciwko chirurgowi, jego praktyce i podmiotom powiązanym ze szpitalem, zarzucając m.in. forsowanie pilnej operacji i próbę tuszowania błędu.
•Sprawa może stać się ważnym punktem odniesienia w dyskusji o granicy między błędem medycznym a odpowiedzialnością karną chirurgów oraz o nadzorze nad lekarzami kontraktowymi w dużych sieciach szpitali.
Chirurg z Florydy usłyszał zarzut nieumyślnego spowodowania śmierci po usunięciu wątroby zamiast śledziony podczas operacji 70‑latka.
Źródło zdjęcia: unsplash.com - by Bermix Studio
44‑letni chirurg z Florydy, dr Thomas (Jacob) Shaknovsky, został oskarżony o nieumyślne spowodowanie śmierci drugiego stopnia po tym, jak podczas operacji 21 sierpnia 2024 r. miał usunąć 70‑letniemu Williamowi Bryanowi wątrobę zamiast śledziony. Do zdarzenia doszło w szpitalu Ascension Sacred Heart Emerald Coast w Miramar Beach, gdzie Bryan trafił z bólem lewego boku podczas wakacji na Florydzie. Grand jury w hrabstwie Walton uznała, że doszło do rażącego zaniedbania („culpable negligence”); jeśli sąd uzna chirurga za winnego, grozi mu do 15 lat więzienia.
Z pozwu wdowy, Beverly Bryan, wynika, że lekarze rozpoznali u pacjenta nieprawidłowość w obrębie śledziony i zaplanowali planową laparoscopic splenectomy. Zabieg rozpoczął się laparoskopowo, jednak – jak wynika z dokumentów Florida Department of Health – Shaknovsky zdecydował o przejściu na operację otwartą z powodu złej widoczności w zalanej krwią jamie brzusznej oraz powiększonej okrężnicy. W trakcie operacji doszło do masywnego krwawienia i zatrzymania krążenia. Zespół rozpoczął resuscytację krążeniowo‑oddechową.
W tym chaosie, jak opisywał Shaknovsky w 8‑godzinnej, listopadowej depozycji cywilnej, chirurg usunął narząd, który uznał za śledzionę. „Nie potrafiłem odróżnić wątroby od śledziony, byłem tak zdenerwowany” – zeznał, cytowany przez NBC News i brytyjskie media. Jednocześnie polecił pielęgniarce opisać usunięty organ jako „spleen” i tak go wpisał w notatce pooperacyjnej. Po śmierci pacjenta miał powiedzieć rodzinie, że śledziona była czterokrotnie powiększona, bardzo chora i „przemieszczona” na drugą stronę ciała, co – według pozwu – miało tłumaczyć trudności podczas zabiegu.
Autopsja i opinia biegłego przeczą tej wersji. Zgodnie z raportami cytowanymi przez NBC News i „The Guardian” śledziona Bryana była anatomicznie w prawidłowym położeniu, „nietknięta”, a przyczyną zgonu była „exsanguination”, czyli wykrwawienie, w związku z chirurgicznym usunięciem wątroby i uszkodzeniem dużych naczyń żylnych. Biegli nie stwierdzili też tętniaka tętnicy śledzionowej ani „migracji” śledziony, o których mówił chirurg.
Florida Department of Health w swoim raporcie wskazał szereg „fatal errors” po stronie Shaknovsky’ego, w tym niewłaściwe postępowanie w okolicy wątroby, brak wezwania dodatkowego chirurga i błędne oznaczenie organu. Około miesiąc po zdarzeniu stanowa rada lekarzy osteopatów zawiesiła jego licencję, a kolejne stany – Alabama i Nowy Jork – cofnęły mu uprawnienia. Według materiałów procesowych część personelu sali operacyjnej wcześniej wyrażała obawy dotyczące jego umiejętności w zakresie splenektomii.
Wdowa po pacjencie wniosła pozew o wrongful death i medical malpractice przeciwko Shaknovsky’emu, jego praktyce oraz podmiotom związanym z systemem Ascension. Zarzuca m.in. forsowanie pilnej operacji zamiast umożliwienia powrotu do lekarza w Alabamie, rażące odstępstwa od standardów oraz próbę tuszowania błędu. Szpital podkreśla w oświadczeniach, że chirurg nie był jego etatowym pracownikiem, a jedynie posiadał przywileje operacyjne, i zapewnia, że bezpieczeństwo pacjentów jest jego priorytetem.
Sprawa ma wyjątkowy charakter, bo operacja niewłaściwego narządu należy do tzw. „never events” – zdarzeń, którym system ma zapobiegać dzięki checklistom i procedurze „time out”. Typowa laparoscopic splenectomy obarczona jest istotnym, lecz zwykle jednocyfrowym ryzykiem zgonu; pomylenie śledziony z wątrobą i całkowite usunięcie tego narządu znacząco wykracza poza katalog typowych powikłań i rzadko bywa przedmiotem postępowań karnych.
Shaknovsky w postępowaniu karnym nie przyznaje się do winy. Został zatrzymany 13 kwietnia 2026 r. w Miramar Beach, podczas kursu jako kierowca Lyft, na podstawie nakazu aresztowania po akcie oskarżenia. Arraignment, czyli formalne postawienie zarzutów i odpowiedź oskarżonego, wyznaczono na 19 maja. Równolegle toczą się sprawy cywilne, a ich wynik oraz decyzja sądu karnego mogą mieć znaczenie dla dalszych debat o granicy między błędem medycznym a odpowiedzialnością karną chirurgów oraz nadzorze nad lekarzami kontraktowymi w dużych sieciach szpitalnych.
Kluczowe elementy sprawy Williama Bryana i dr. Thomasa Shaknovsky’ego
Parametr
Wartość
Wiek pacjenta
70 lat
Wiek chirurga
44 lata
Planowany zabieg
Laparoscopic splenectomy (usunięcie śledziony)
Rzeczywiście usunięty narząd
Wątroba
Przyczyna zgonu wg autopsji
Exsanguination (wykrwawienie) w związku z chirurgicznym usunięciem wątroby i uszkodzeniem dużych naczyń żylnych
Rodzaj zarzutu karnego
Second-degree manslaughter (nieumyślne spowodowanie śmierci drugiego stopnia)
Maksymalna kara
Do 15 lat więzienia (plus możliwa grzywna)
Charakter zdarzenia
„Never event” – zdarzenie, któremu system ma zapobiec dzięki checklistom i procedurze „time out”
Dane z artykułu oraz doniesień NBC News i The Guardian
Planowa laparoscopic splenectomy vs. przebieg operacji w sprawie Bryana
Typowa laparoscopic splenectomy
+Małoinwazyjna technika z użyciem laparoskopu
+Zwykle jednocyfrowe ryzyko zgonu przy prawidłowym przebiegu
+Standardowe ryzyka powikłań znane i omawiane w świadomej zgodzie
−Ryzyko krwawienia, uszkodzenia sąsiednich struktur, konieczność konwersji do laparotomii
−Wymaga dobrej widoczności pola operacyjnego i doświadczenia zespołu
+Teoretycznie uzasadniona konwersja do otwartej operacji przy złej widoczności
−Usunięcie niewłaściwego narządu (wątroby) – zdarzenie typu „never event”
−Masywne krwawienie, zatrzymanie krążenia, zgon z wykrwawienia
−Brak wezwania dodatkowego chirurga mimo trudnej sytuacji śródoperacyjnej
−Błędne oznaczenie usuniętego narządu w dokumentacji i w informacji dla rodziny
Błąd chirurgiczny typu "never event" w sprawie dr. Shaknovsky’ego – kluczowe fakty
Sierpień 2024
Planowa laparoscopic splenectomy u 70‑letniego Williama Bryana w Ascension Sacred Heart Emerald Coast; w trakcie operacji dochodzi do masywnego krwawienia, konwersji do laparotomii i usunięcia wątroby zamiast śledziony.
Po operacji
Zgon pacjenta z powodu exsanguination po chirurgicznym usunięciu wątroby; w dokumentacji narząd opisany jako „spleen”, rodzinie przekazano informację o rzekomo powiększonej, przemieszczonej śledzionie.
Jesień 2024
Autopsja i opinie biegłych potwierdzają nienaruszoną, prawidłowo położoną śledzionę; Florida Department of Health wskazuje liczne „fatal errors” i zawiesza licencję chirurga.
2025–2026
Wdowa składa pozwy o wrongful death i medical malpractice; kolejne stany (Alabama, Nowy Jork) cofają uprawnienia; personel zgłasza wcześniejsze obawy co do umiejętności chirurga.
Kwiecień–maj 2026
Grand jury w hrabstwie Walton stawia zarzut nieumyślnego spowodowania śmierci drugiego stopnia; chirurg zostaje aresztowany, a arraignment wyznaczony na 19 maja.
Na podstawie relacji NBC News, The Guardian oraz dokumentów Florida Department of Health
Słownik pojęć
Never event
Kategoria ciężkich, możliwych do uniknięcia zdarzeń niepożądanych w ochronie zdrowia (np. operacja niewłaściwego narządu, pozostawienie narzędzia w polu operacyjnym), które w założeniu nie powinny się zdarzyć, jeśli przestrzegane są standardowe procedury bezpieczeństwa.
Laparoscopic splenectomy
Małoinwazyjny zabieg chirurgicznego usunięcia śledziony wykonywany przy użyciu laparoskopu (kamery i narzędzi wprowadzanych przez niewielkie nacięcia w powłokach brzusznych).
Exsanguination
Stan skrajnego wykrwawienia organizmu, prowadzący do wstrząsu krwotocznego i zgonu, jeśli nie zostanie szybko opanowany.
Culpable negligence
W prawie stanu Floryda określenie rażącego niedbalstwa, czyli tak poważnego odejścia od ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, że uzasadnia ono odpowiedzialność karną, a nie tylko cywilną.
Wrongful death
Pozew cywilny składany przez bliskich zmarłego, zarzucający, że czyjeś działanie lub zaniechanie doprowadziło bezprawnie do śmierci tej osoby i domagający się odszkodowania.
Medical malpractice
Naruszenie obowiązujących standardów opieki medycznej przez pracownika ochrony zdrowia, które prowadzi do szkody u pacjenta i może być podstawą odpowiedzialności cywilnej.
Najczęstsze pytania
Czym różni się błąd medyczny od „never event” w chirurgii?▼
Błąd medyczny to każde odstępstwo od przyjętych standardów opieki, które może, ale nie musi, skutkować szkodą. „Never event” to szczególna podgrupa błędów – chodzi o zdarzenia tak poważne i przewidywalne (np. operacja niewłaściwego narządu), że system bezpieczeństwa powinien im skutecznie zapobiec, m.in. poprzez checklisty, oznaczenie strony operowanej i „time out” tuż przed cięciem.
Dlaczego w tej sprawie doszło do postępowania karnego, a nie tylko cywilnego?▼
Organy ścigania i grand jury uznały, że doszło do rażącego zaniedbania (culpable negligence), czyli tak dalekiego odejścia od standardów, że uzasadnia to zarzut nieumyślnego spowodowania śmierci. Poza typowym powództwem o medical malpractice prokuratura uznała, że zachowanie chirurga wykracza poza granice „zwykłego błędu” i wymaga oceny przez sąd karny.
Jakie procedury mają zapobiegać operacjom niewłaściwego narządu?▼
Najważniejsze narzędzia to standardowe checklisty bezpieczeństwa (np. lista WHO), oznaczanie miejsca operowanego, potwierdzenie tożsamości pacjenta i rodzaju zabiegu oraz tzw. „time out” bezpośrednio przed rozpoczęciem operacji. Zespół ma wtedy obowiązek wspólnie potwierdzić, co dokładnie będzie wykonywane i na jakim narządzie lub kończynie.
Czy typowa splenektomia jest zabiegiem wysokiego ryzyka zgonu?▼
Splenektomia, zwłaszcza laparoskopowa, wiąże się z istotnym, ale zwykle jednocyfrowym (kilkuprocentowym) ryzykiem powikłań ciężkich, w tym zgonu. Usunięcie niewłaściwego narządu, jak w tej sprawie, znacząco wykracza poza typowe ryzyko omawiane z pacjentem w ramach świadomej zgody.
Jakie konsekwencje zawodowe może ponieść chirurg po takiej sprawie?▼
Poza odpowiedzialnością cywilną i karną lekarz może stracić licencję w jednym lub kilku stanach, zostać objęty nadzorem lub ograniczeniami w praktyce. Sprawa może wpłynąć na jego możliwość zatrudnienia w przyszłości, a także na reputację szpitali, które przyznawały mu przywileje operacyjne.
Ginekolog z Poznania oskarżony o usunięcie narządów rozrodczych bez zgody pacjentki
Przed Sądem Okręgowym w Poznaniu rozpoczął się proces lekarza, któremu prokuratura zarzuca ciężkie uszkodzenie ciała i poświadczenie nieprawdy w dokumentacji medycznej. Według śledczych operacja przeprowadzona w kwietniu 2024 roku doprowadziła do trwałej utraty zdolności do prokreacji u 24-letniej kobiety. Oskarżony nie przyznał się do winy i twierdzi, że działał w obawie o życie pacjentki.