Abp Wojda krytykuje obowiązkową edukację zdrowotną i wzywa rząd do dialogu
Komentarz redakcji
Przewodniczący Konferencji Episkopatu Polski abp Tadeusz Wojda podczas homilii 2 maja 2026 r. na Jasnej Górze ostro ocenił decyzję rządu o wprowadzeniu od nowego roku szkolnego obowiązkowej edukacji zdrowotnej. Zarzucił władzom, że działają „bez zgody rodziców” i że program zawiera „treści bardzo problematyczne” wobec małżeństwa i rodziny, oraz wezwał do szerokiego dialogu państwa z rodzicami i Kościołami. MEN podkreśla, że przedmiot będzie obowiązkowy z wyłączeniem komponentu dotyczącego zdrowia seksualnego, który pozostanie dobrowolny za zgodą opiekunów.
Najważniejsze
•Abp Tadeusz Wojda skrytykował plan wprowadzenia od roku szkolnego 2026/2027 obowiązkowej edukacji zdrowotnej, powołując się na konstytucyjne prawo rodziców do wychowania dzieci oraz apelując o szeroki dialog z rządem.
•Hierarcha przeciwstawił frekwencję na edukacji zdrowotnej (ok. 30 proc. jako przedmiot nieobowiązkowy) wysokiej frekwencji na religii (ok. 70 proc.), choć podane dane nie zostały potwierdzone przez MEN ani oficjalne statystyki.
•Ministerstwo Edukacji Narodowej planuje obowiązkowy przedmiot od klasy IV SP i w szkołach ponadpodstawowych, obejmujący m.in. bezpieczeństwo, zdrowie psychiczne, odżywianie i profilaktykę, przy czym komponent dotyczący zdrowia seksualnego ma pozostać nieobowiązkowy za zgodą rodziców.
•Episkopat postrzega część treści edukacji zdrowotnej jako sprzeczne z konstytucyjną ochroną małżeństwa i rodziny, natomiast MEN zapowiada doprecyzowanie podstawy programowej przez zespół ekspertów i konsultacje przed wejściem reformy w życie.
•Spór o edukację zdrowotną wpisuje się w szerszą debatę o relacjach państwo–Kościół w obszarze wychowania młodzieży, w tym o miejsce religii i edukacji seksualnej w szkole oraz zakres wpływu rodziców na program nauczania.
·
2 min
Najważniejsze
•Abp Tadeusz Wojda skrytykował plan wprowadzenia od roku szkolnego 2026/2027 obowiązkowej edukacji zdrowotnej, powołując się na konstytucyjne prawo rodziców do wychowania dzieci oraz apelując o szeroki dialog z rządem.
•Hierarcha przeciwstawił frekwencję na edukacji zdrowotnej (ok. 30 proc. jako przedmiot nieobowiązkowy) wysokiej frekwencji na religii (ok. 70 proc.), choć podane dane nie zostały potwierdzone przez MEN ani oficjalne statystyki.
•Ministerstwo Edukacji Narodowej planuje obowiązkowy przedmiot od klasy IV SP i w szkołach ponadpodstawowych, obejmujący m.in. bezpieczeństwo, zdrowie psychiczne, odżywianie i profilaktykę, przy czym komponent dotyczący zdrowia seksualnego ma pozostać nieobowiązkowy za zgodą rodziców.
•Episkopat postrzega część treści edukacji zdrowotnej jako sprzeczne z konstytucyjną ochroną małżeństwa i rodziny, natomiast MEN zapowiada doprecyzowanie podstawy programowej przez zespół ekspertów i konsultacje przed wejściem reformy w życie.
•Spór o edukację zdrowotną wpisuje się w szerszą debatę o relacjach państwo–Kościół w obszarze wychowania młodzieży, w tym o miejsce religii i edukacji seksualnej w szkole oraz zakres wpływu rodziców na program nauczania.
Abp Tadeusz Wojda na Jasnej Górze skrytykował obowiązkową edukację zdrowotną i zaapelował do rządu o dialog z rodzicami i Kościołami.
Przewodniczący Konferencji Episkopatu Polski abp Tadeusz Wojda 2 maja na Jasnej Górze publicznie skrytykował rządowy plan wprowadzenia obowiązkowej edukacji zdrowotnej w szkołach od roku 2026/2027 i zaapelował do władz o szeroki dialog z rodzicami oraz Kościołami. W homilii wygłoszonej podczas uroczystości Matki Bożej Królowej Polski hierarcha zarzucił, że przedmiot wprowadzono „bez zgody rodziców”, powołując się na art. 48 Konstytucji RP.
Abp Wojda stwierdził, że jako nieobowiązkowy przedmiot edukacja zdrowotna „cieszyła się zaledwie 30‑procentową frekwencją”, podczas gdy na religię ma uczęszczać „mniej więcej 70 procent uczniów”. Zaznaczył, że państwo powinno „szanować i wspierać” prawo rodziców do wychowania dzieci zgodnie z własnymi przekonaniami, a nie „ograniczać” go poprzez narzucanie jednolitej wizji w „tak wrażliwej sferze jak wychowanie do zdrowia i kształtowanie relacji międzyludzkich”. Podane przez niego dane o frekwencji nie zostały dotąd potwierdzone przez MEN ani przez oficjalne statystyki.
Hierarcha ocenił, że obecny program edukacji zdrowotnej, choć zawiera „wiele pozytywnych treści, zwłaszcza w zakresie ochrony dziecka przed zagrożeniami”, obejmuje także „treści bardzo problematyczne, które nie respektują należycie wartości małżeństwa i rodziny określonej i zagwarantowanej przez Konstytucję”. Nie wskazał jednak konkretnych zapisów budzących zastrzeżenia. „Negowanie rodzicom tego prawa jest pogwałceniem ich woli” – mówił, apelując jednocześnie, by „nie zabierać dzieci” z lekcji religii.
W imieniu Episkopatu abp Wojda wezwał do „szerokiego i merytorycznego dialogu” między szkołą, rodziną, Kościołem katolickim oraz innymi Kościołami i związkami wyznaniowymi. Zapewnił, że Kościół kieruje się „prawdziwym dobrem uczniów”. W cytowanych materiałach nie ma informacji o ewentualnych formalnych działaniach Episkopatu wobec resortu edukacji poza publicznymi apelami.
Ministerstwo Edukacji Narodowej zapowiedziało, że edukacja zdrowotna stanie się od roku szkolnego 2026/2027 osobnym, obowiązkowym przedmiotem od klasy IV szkoły podstawowej oraz przez dwa lata w szkołach ponadpodstawowych. Zgodnie z deklaracjami minister Barbary Nowackiej obowiązkowe mają być m.in. treści dotyczące bezpieczeństwa, higieny cyfrowej, odżywiania, profilaktyki uzależnień, zdrowia psychicznego, fizycznego i społecznego oraz pierwszej pomocy. Komponent dotyczący zdrowia seksualnego ma stanowić około jedną dziesiątą całości i pozostanie nieobowiązkowy; udział ucznia w tych zajęciach będzie wymagał zgody rodziców.
MEN powołało zespół ekspertów do analizy podstawy programowej edukacji zdrowotnej. Na jego czele stoi Zbigniew Izdebski, a w skład zespołu weszli m.in. Antonina Kopyt, Dariusz Samborski, Aleksandra Lewandowska i Joanna Napierała. Zespół ma wskazać szczegółowe treści nieobowiązkowe. Resort zapowiada, że szczegółowe przepisy – w tym wymiar godzinowy na poszczególnych etapach edukacyjnych – zostaną opublikowane przed początkiem nowego roku szkolnego.
Dotychczas edukacja zdrowotna funkcjonowała w szkołach jako przedmiot nieobowiązkowy, obejmujący zagadnienia higieny, odżywiania, profilaktyki uzależnień, zdrowia psychicznego i bezpieczeństwa. Spór o jej reformę wpisuje się w szerszą debatę o roli państwa i Kościoła w wychowaniu młodzieży, która wcześniej ogniskowała się m.in. wokół edukacji seksualnej, obecności religii w szkole i zmian w podstawie programowej.
W kolejnych tygodniach kluczowe będzie opublikowanie projektów rozporządzeń MEN i ewentualne konsultacje społeczne, w których mogą zabrać głos organizacje rodziców, środowiska medyczne oraz przedstawiciele Kościołów. Od skali i sposobu tego dialogu zależy, czy konflikt wokół edukacji zdrowotnej pozostanie sporem polityczno‑światopoglądowym, czy przełoży się na konkretne korekty programu nauczania.
Źródło zdjęcia: unsplash.com - by Lucas T Photography
Deklarowane poparcie społeczne dla obowiązkowej edukacji zdrowotnej oraz deklarowana frekwencja na wybranych zajęciach szkolnych (wg wypowiedzi abp. Wojdy i cytowanego sondażu)
Wskaźnik
Wartość
Źródło/doprecyzowanie
Poparcie dla obowiązkowej edukacji zdrowotnej
56%
Sondaż cytowany przez DoRzeczy.pl (30% zdecydowanie za, 26% raczej za)
Sprzeciw wobec obowiązkowej edukacji zdrowotnej
25%
Sondaż cytowany przez DoRzeczy.pl
Brak zdania w sprawie obowiązkowej edukacji zdrowotnej
19%
Sondaż cytowany przez DoRzeczy.pl
Frekwencja na edukacji zdrowotnej jako przedmiocie nieobowiązkowym
ok. 30%
Dane podane w homilii przez abp. Wojdę – brak potwierdzenia w statystykach MEN
Frekwencja na lekcjach religii
ok. 70%
Dane podane w homilii przez abp. Wojdę – brak oficjalnego potwierdzenia
Zestawienie na podstawie wypowiedzi abp. Tadeusza Wojdy (homilia 2.05.2026, Jasna Góra) oraz danych sondażowych przytoczonych przez DoRzeczy.pl.
Planowane zmiany w edukacji zdrowotnej od roku szkolnego 2026/2027
1
1. Status przedmiotu
Edukacja zdrowotna z nieobowiązkowej staje się osobnym, obowiązkowym przedmiotem od klasy IV szkoły podstawowej i w szkołach ponadpodstawowych.
2
2. Główne bloki tematyczne
Bezpieczeństwo, higiena cyfrowa, odżywianie, profilaktyka uzależnień, zdrowie psychiczne, fizyczne i społeczne, pierwsza pomoc.
3
3. Komponent zdrowia seksualnego
Około 10% treści – pozostaje nieobowiązkowy, udział ucznia wymaga zgody rodziców.
4
4. Zespół ekspertów MEN
Grupa pod przewodnictwem Zbigniewa Izdebskiego ma wskazać szczegółowe treści nieobowiązkowe i doprecyzować podstawę programową.
5
5. Harmonogram przepisów
Szczegółowe rozporządzenia, w tym wymiar godzin, mają zostać opublikowane przed początkiem roku szkolnego 2026/2027.
Na podstawie zapowiedzi MEN i wypowiedzi minister Barbary Nowackiej z kwietnia–maja 2026 r.
Słownik pojęć
Edukacja zdrowotna
Przedmiot szkolny obejmujący treści dotyczące m.in. higieny, odżywiania, profilaktyki uzależnień, zdrowia psychicznego, fizycznego i społecznego, bezpieczeństwa oraz podstaw pierwszej pomocy; od roku szkolnego 2026/2027 ma stać się przedmiotem obowiązkowym.
Komponent zdrowia seksualnego
Część programu edukacji zdrowotnej poświęcona wiedzy o zdrowiu seksualnym, która – zgodnie z zapowiedziami MEN – ma stanowić ok. 10% treści i pozostać nieobowiązkowa, z udziałem ucznia uzależnionym od zgody rodziców.
Art. 48 Konstytucji RP
Przepis Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej gwarantujący rodzicom pierwotne i niezbywalne prawo do wychowywania dzieci zgodnie z własnymi przekonaniami; jest przywoływany w debacie o granicach ingerencji państwa w edukację.
Podstawa programowa
Ustalany przez Ministerstwo Edukacji Narodowej dokument określający cele, treści nauczania i wymagania wobec uczniów dla poszczególnych przedmiotów i etapów edukacyjnych.
Episkopat (Konferencja Episkopatu Polski)
Ogólnokrajowa struktura organizująca współdziałanie biskupów Kościoła katolickiego w Polsce, zajmująca stanowisko m.in. w sprawach społecznych i edukacyjnych.
Konsultacje społeczne
Etap procesu legislacyjnego, w którym projektowane przepisy są udostępniane do opinii różnym interesariuszom, m.in. organizacjom społecznym, środowiskom zawodowym i obywatelom.
Najczęstsze pytania
Czy edukacja zdrowotna będzie obowiązkowa dla wszystkich uczniów?▼
Zgodnie z zapowiedziami MEN edukacja zdrowotna ma być od roku szkolnego 2026/2027 osobnym, obowiązkowym przedmiotem od klasy IV szkoły podstawowej oraz przez dwa lata w szkołach ponadpodstawowych. Wyjątkiem jest komponent dotyczący zdrowia seksualnego, który ma pozostać nieobowiązkowy.
Czy rodzice będą mogli nie zgodzić się na udział dziecka w zajęciach o zdrowiu seksualnym?▼
Tak. Ministerstwo zapowiada, że treści dotyczące zdrowia seksualnego będą stanowiły ok. 10% programu edukacji zdrowotnej i pozostaną nieobowiązkowe. Udział ucznia w tych zajęciach będzie wymagał zgody rodziców lub opiekunów prawnych.
Dlaczego Episkopat sprzeciwia się obowiązkowej edukacji zdrowotnej?▼
Przedstawiciele Episkopatu argumentują, że obowiązkowy charakter przedmiotu może naruszać konstytucyjne prawo rodziców do wychowania dzieci zgodnie z własnymi przekonaniami (art. 48 Konstytucji RP) oraz że część treści – ich zdaniem – nie respektuje należycie wartości małżeństwa i rodziny. Jednocześnie hierarchowie podkreślają konieczność dialogu z rządem i rodzicami.
Jakie treści na pewno znajdą się w obowiązkowej edukacji zdrowotnej?▼
Obowiązkowo mają być realizowane m.in. zagadnienia dotyczące bezpieczeństwa, higieny cyfrowej, odżywiania, profilaktyki uzależnień, zdrowia psychicznego, fizycznego i społecznego oraz udzielania pierwszej pomocy. Szczegółowy program ma zostać doprecyzowany w rozporządzeniach MEN.
Na jakim etapie są prace nad programem edukacji zdrowotnej?▼
MEN powołało zespół ekspertów pod przewodnictwem prof. Zbigniewa Izdebskiego, który analizuje dotychczasową podstawę programową i ma wskazać treści obowiązkowe oraz nieobowiązkowe. Szczegółowe przepisy, w tym wymiar godzin na poszczególnych etapach nauczania, mają zostać opublikowane przed początkiem nowego roku szkolnego.
Choroby serca zaczynają się już w szkolnej ławce! WOBASZ DZIECI ma temu zapobiec
Od września 2026 r. Ministerstwo Zdrowia, we współpracy z resortami edukacji i sportu, uruchomi program WOBASZ DZIECI – największe dotąd w Polsce badanie zdrowia dzieci i młodzieży. Ponad 300 mobilnych zespołów przebada ok. 3,5 tys. uczniów w wieku 7–18 lat w 107 gminach, analizując czynniki ryzyka chorób układu krążenia. Udział w projekcie będzie dobrowolny i możliwy wyłącznie po uzyskaniu pisemnej zgody rodziców lub opiekunów.