Najważniejsze
- •Rząd Wielkiej Brytanii opublikował projekt ustawy zakazującej praktyk konwersji wobec osób LGBTQ+ w Anglii i Walii.
- •Projekt przewiduje grzywnę bez limitu i karę do pięciu lat więzienia za prowadzenie takich praktyk lub pomaganie w ich stosowaniu.
- •Po raz pierwszy wprowadzono ustawową definicję praktyk konwersji oraz osobne przestępstwa związane z ich prowadzeniem i wspieraniem poza Anglią i Walią.
- •Rząd planuje też cywilne nakazy ochronne dla osób zagrożonych, wzorowane na rozwiązaniach znanych z innych form przemocy i przymusu.
- •Dane przywoływane przez rząd i organizacje pokazują, że problem jest realny: 5 proc. uczestników UK LGBT Survey zgłosiło ofertę terapii konwersyjnej, a Galop odnotował 371 przypadków w latach 2022–2025.
Rząd Wielkiej Brytanii opublikował projekt ustawy zakazującej praktyk konwersyjnych wobec osób LGBTQ+ w Anglii i Walii. Przewiduje on kary sięgające pięciu lat więzienia.
Rząd Wielkiej Brytanii opublikował 25 czerwca projekt ustawy zakazującej praktyk konwersyjnych wobec osób LGBTQ+ w Anglii i Walii. Zgodnie z propozycją osoby uznane za winne takich działań będą mogły zostać skazane na grzywnę bez limitu oraz do pięciu lat więzienia.
Projekt po raz pierwszy wprowadza ustawową definicję praktyk konwersyjnych. W dokumentach rządowych opisano je jako działania mające na celu zmianę orientacji seksualnej lub tożsamości płciowej poprzez akty przemocy, które poważnie szkodzą ofierze. Rząd zapowiedział też utworzenie dwóch nowych przestępstw: jednego za prowadzenie takich praktyk, jeśli powodują poważną szkodę, alarm lub stres, oraz drugiego za zachęcanie do nich lub pomaganie w ich stosowaniu poza Anglią i Walią.
Projekt przewiduje również nowe cywilne nakazy ochronne dla osób uznanych za zagrożone przemocą. Mają one działać podobnie jak nakazy stosowane w sprawach dotyczących przymusowych małżeństw i okaleczania żeńskich narządów płciowych. Rząd przekonuje, że obecne przepisy o przemocy domowej, kontroli przymusowej i przestępstwach komunikacyjnych nie obejmują w pełni specyfiki praktyk konwersyjnych.
Z danych przywoływanych przez rząd i organizacje społeczne wynika, że problem nie jest teoretyczny. W badaniu UK-wide LGBT Survey z 2018 roku 5 proc. spośród 108 tys. uczestników podało, że zaoferowano im terapię konwersyjną, a 2 proc. stwierdziło, że ją przeszło. Organizacja Galop zidentyfikowała z kolei 371 przypadków praktyk konwersyjnych między 2022 a 2025 rokiem.
Zakaz był obiecywany już w 2018 roku przez rząd Theresy May, ale kolejne gabinety odkładały jego wprowadzenie. Sprawa wracała na tle sporów politycznych, zmian stanowiska i debat o tym, gdzie przebiega granica między zakazem przemocy a ochroną wolności słowa, praktyk religijnych i rozmów terapeutycznych. Rząd zapowiada jednak, że projekt ma obejmować wyłącznie działania o charakterze przemocowym i pozostawić miejsce dla legalnej opieki zdrowotnej.
W praktyce publikacja projektu otwiera teraz dalszy etap prac parlamentarnych i konsultacji. Organizacje broniące praw osób LGBT będą naciskać na szczelny zakaz bez luk, a przeciwnicy ustawy prawdopodobnie skupią się na jej wpływie na wypowiedzi religijne i poradnictwo.
Dane przywoływane przez rząd i organizacje o skali praktyk konwersji w Wielkiej Brytanii
| Źródło | Rok / okres | Wynik / liczba | Uwagi |
|---|---|---|---|
| UK-wide LGBT Survey | 2018 | 5% z 108 tys. uczestników | Oferowano terapię konwersyjną |
| UK-wide LGBT Survey | 2018 | 2% z 108 tys. uczestników | Respondenci przeszli terapię konwersyjną |
| Galop | 2022–2025 | 371 przypadków | Zidentyfikowane przypadki praktyk konwersji |
| Badanie UK-wide LGBT Survey (cytowane przez Metro) | 2018 | 7% LGBT i 13% osób trans | Oferowano lub stosowano wobec nich conversion therapy |
| Badanie UK-wide LGBT Survey (cytowane przez Metro) | 2018 | 32% trans Muslim respondents, 10% cisgender LGBT Muslim respondents | Odsetek wśród badanych muzułmańskich respondentów |
Opracowanie własne na podstawie treści artykułu i przywołanych źródeł reporterskich.
Słownik pojęć
- praktyki konwersji
- Działania mające na celu zmianę lub stłumienie orientacji seksualnej albo tożsamości płciowej danej osoby, często przy użyciu presji, przemocy lub przymusu.
- nakaz ochronny cywilny
- Środek prawny mający chronić osobę zagrożoną przed określonym zachowaniem sprawcy, podobny do rozwiązań stosowanych w sprawach o przymusowe małżeństwo czy okaleczanie żeńskich narządów płciowych.
- poważna szkoda
- W projekcie ustawy: próg szkodliwości, przy którym określone działania mogą być uznane za przestępstwo.
- kontrola przymusowa
- Forma przemocy lub nadużycia polegająca na narzucaniu drugiej osobie ograniczeń, izolacji i podporządkowania.
- wolność słowa
- Zasada ochrony wypowiedzi i poglądów; w tym sporze przywoływana przez przeciwników ustawy jako wartość wymagająca uwzględnienia.
- poradnictwo terapeutyczne
- Legalna, profesjonalna pomoc psychologiczna lub medyczna, która — według rządu — nie powinna zostać objęta zakazem, jeśli nie ma na celu zmiany tożsamości lub orientacji.