WhatsApp najpopularniejszym narzędziem komunikacyjnym na SOR w Libanie

Prawie 99 proc. lekarzy uczestniczących w konsultacjach na Szpitalnym Oddziale Ratunkowym w jednym z największych szpitali w Libanie korzysta z komunikatora WhatsApp – wynika z badania opublikowanego w czasopiśmie „PLOS One”. Autorzy podkreślają, że powszechne użycie ogólnodostępnych aplikacji wskazuje na pilną potrzebę wdrożenia bezpiecznych, oficjalnych narzędzi do komunikacji klinicznej. Badanie przeprowadzono w American University of Beirut Medical Center w Bejrucie wśród 120 lekarzy zaangażowanych w konsultacje na SOR – 65 konsultantów i 55 lekarzy proszących o konsultację. Rekrutacja trwała od 13 listopada 2023 r. do 8 listopada 2024 r., a uczestnicy wypełniali internetową ankietę dotyczącą sposobu komunikacji, użycia smartfonów oraz opinii na temat różnych metod kontaktu. Wszyscy ankietowani deklarowali korzystanie ze smartfonów podczas dyżurów. Komunikatory internetowe okazały się najchętniej wybieraną formą konsultacji – wskazało je 48,3 proc. lekarzy. Na drugim miejscu były rozmowy telefoniczne ze smartfona (32,5 proc.). Aż 98,9 proc. użytkowników komunikatorów korzystało z WhatsAppa, który w praktyce pełnił rolę podstawowego narzędzia szybkiej wymiany informacji, w tym zdjęć i opisów klinicznych. Z tych metod korzystano zarówno w ciągu dnia, jak i w nocy, przy czym podczas nocnych dyżurów konsultanci częściej sięgali po połączenia telefoniczne niż młodsi lekarze proszący o konsultacje. Analiza wykazała wyraźne różnice pokoleniowe i zawodowe. Konsultanci byli istotnie starsi od lekarzy proszących o konsultację (średnio 28,7 vs 26,6 roku) i częściej pełnili funkcje fellows, podczas gdy wszyscy proszący o konsultację byli rezydentami. Konsultanci częściej preferowali rozmowy telefoniczne ze smartfona, natomiast rezydenci częściej wybierali telefony stacjonarne w stanowiskach roboczych oraz komunikatory. Autorzy wskazują, że może to odzwierciedlać różne przyzwyczajenia oraz oczekiwania dotyczące tempa i formy kontaktu. Mimo bardzo wysokiej akceptacji dla komunikatorów 63,7 proc. lekarzy zgłaszało obawy związane z konsekwencjami prawnymi używania tego typu narzędzi w praktyce klinicznej. Ankietowani zwracali uwagę na brak jasnych zasad dotyczących ochrony danych pacjentów, archiwizacji rozmów i możliwości odtworzenia procesu decyzyjnego. Wielu z nich podkreślało potrzebę wprowadzenia ustrukturyzowanych, szyfrowanych systemów konsultacyjnych zintegrowanych z dokumentacją medyczną. Autorzy badania przypominają, że w wielu krajach komunikatory internetowe są powszechnie wykorzystywane w ochronie zdrowia, mimo że nie zawsze spełniają wymogi przepisów o ochronie danych osobowych. Równolegle trwają prace nad regulacjami i wytycznymi dotyczącymi użycia takich narzędzi w medycynie, co może istotnie zmienić dotychczasową praktykę komunikacyjną w szpitalach. Według badaczy kolejnym krokiem powinno być tworzenie dedykowanych, bezpiecznych platform do konsultacji klinicznych, potencjalnie wspieranych przez rozwiązania z zakresu sztucznej inteligencji. Takie systemy miałyby łączyć szybkość i wygodę komunikatorów z pełną zgodnością prawną i możliwością dokumentowania procesu diagnostyczno-terapeutycznego.