Roche wydaje ponad miliard dolarów na PathAI i szykuje rewolucję w diagnostyce raka

Szwajcarski koncern Roche ogłosił 7 maja 2026 r. przejęcie amerykańskiej firmy PathAI z Bostonu za 750 mln dolarów, płatnych z góry, oraz do 300 mln dolarów w płatnościach zależnych od realizacji nieujawnionych kamieni milowych. Spółka, specjalizująca się w cyfrowej patologii i rozwiązaniach opartych na sztucznej inteligencji, ma zostać włączona do działu Roche Diagnostics, a zakończenie transakcji przewidziano na drugą połowę 2026 r., po uzyskaniu standardowych zgód regulacyjnych. Roche podał, że przejęcie opiera się na pięcioletniej współpracy z PathAI, rozpoczętej w 2021 r., a w 2024 r. rozszerzonej o rozwój algorytmów AI dla diagnostyki towarzyszącej w onkologii. Koncern nie ujawnia, jakie konkretne wskaźniki – przychodowe, regulacyjne czy technologiczne – uruchomią dodatkowe 300 mln dolarów. PathAI zachowa siedzibę w Bostonie, a jego zespół i produkty zostaną włączone w globalną strukturę Roche Diagnostics. Kluczowym aktywem PathAI jest platforma AISight IMS – system zarządzania obrazami w patologii cyfrowej, łączący przeglądanie skanów tkanek z zaawansowaną analizą i funkcjami workflow w laboratorium. Firma rozwija także algorytmy AI do analizy obrazów histopatologicznych, m.in. w onkologii i chorobach wątroby. W grudniu 2025 r. PathAI uzyskał pierwszą w swoim rodzaju kwalifikację FDA dla narzędzia AIM-NASH jako technologii wspierającej ocenę histologiczną stłuszczeniowej choroby wątroby (MASH/NASH) w badaniach klinicznych, co pokazuje dojrzałość regulacyjną rozwiązań spółki. „Cyfrowa patologia może poprawić precyzję diagnostyki nowotworów i umożliwić lekarzom bardziej dopasowane schematy leczenia” – stwierdził Matt Sause, prezes Roche Diagnostics, cytowany w komunikacie. Dodał, że połączenie narzędzi PathAI z istniejącymi platformami onkologicznymi Roche ma dostarczyć lekarzom lepszych danych i przełożyć się na potencjalnie lepsze wyniki terapii. Andy Beck, współzałożyciel i prezes PathAI, określił transakcję jako „nową erę” dla firmy i szansę na realizację misji poprawy wyników pacjentów „w bezprecedensowej skali i z bezprecedensową szybkością”. Roche, który generuje roczne przychody rzędu 60–65 mld franków szwajcarskich, klasyfikuje ten zakup jako element strategii rozwoju w obszarze diagnostyki i medycyny spersonalizowanej. Analityk Zurich Kantonalbank Urban Fritsche ocenił, że jest to „mniejsze przejęcie”, bez istotnego krótkoterminowego wpływu na sprzedaż, ale z wyraźnym potencjałem strategicznym. Koncern podkreśla, że integracja PathAI ma wzmocnić jego ofertę usług dla firm biofarmaceutycznych, w tym wsparcie badań klinicznych i odkrywania biomarkerów. Cyfrowa patologia polega na skanowaniu tradycyjnych preparatów tkankowych do postaci bardzo szczegółowych obrazów cyfrowych, które patolodzy mogą analizować zdalnie, wspierani przez algorytmy wykrywające wzorce chorobowe. Na tej podstawie rozwija się diagnostyka towarzysząca (companion diagnostics), czyli testy pozwalające określić, którzy pacjenci skorzystają z konkretnej terapii celowanej. Globalny rynek cyfrowej patologii szacuje się obecnie na 1,5–2 mld dolarów, z prognozowanym wzrostem dwucyfrowym rocznie, a wśród głównych konkurentów wymienia się Philips, Leica Biosystems, Hamamatsu czy Visiopharm. Regulatorzy, tacy jak FDA, traktują algorytmy AI w diagnostyce jako oprogramowanie medyczne i wymagają ich klinicznej walidacji. Doświadczenia PathAI z AIM-NASH mogą ułatwić Roche dalsze procesy rejestracyjne narzędzi AI w patologii. Nie wiadomo jednak, czy i w jakim zakresie przejęcie wpłynie na dostęp innych firm biofarmaceutycznych do technologii PathAI ani jakie warunki postawią organy antymonopolowe. Roche spodziewa się zamknięcia transakcji w drugiej połowie 2026 r. Po integracji technologii PathAI z własnym portfolio koncern może przyspieszyć wdrażanie algorytmów AI do rutynowej diagnostyki onkologicznej, co może wywołać presję konkurencyjną na innych dostawców rozwiązań w cyfrowej patologii i diagnostyce towarzyszącej.