Najważniejsze
- •Demonstracje „Czerwona kartka za aborcję” zapowiedziano na 22 października w co najmniej 24 miejscowościach, a część źródeł wskazywała na 27 lokalizacji.
- •Protestujący domagali się pełnej dekryminalizacji aborcji, legalizacji przerwania ciąży do 12. tygodnia oraz lepszego dostępu do świadczeń i antykoncepcji awaryjnej.
- •Data akcji przypadała w szóstą rocznicę wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 22 października 2020 roku, który usunął przesłankę embriopatologiczną.
- •Sejm miał przyjąć zmiany określane jako częściowa dekryminalizacja, ale nie oznaczało to pełnej legalizacji aborcji do 12. tygodnia.
- •Pełna ocena skutków zmian wymaga potwierdzenia oficjalnego wyniku głosowania, statusu ustawy oraz jej ostatecznego brzmienia.
Fundacja Widzialne z Gdańska, przy wsparciu m.in. Ogólnopolskiego Strajku Kobiet, zapowiedziała na 22 października demonstracje pod hasłem „Czerwona kartka za aborcję”. Organizatorzy informowali, że akcja ma objąć co najmniej 24 miejscowości, choć inne źródła podawały liczbę 27.
Protesty miały rozpocząć się w większości miast o godz. 18. Radio Łódź informowało, że w Łodzi planowano demonstrację na godz. 17. Wśród wymienianych lokalizacji znalazły się Warszawa, Gdańsk, Poznań, Kraków, Lublin, Łódź, Katowice, Wrocław, Szczecin, Bydgoszcz, Toruń i Olsztyn. Jedno ze źródeł wspominało także o proteście przed polską ambasadą w Londynie.
Organizatorzy domagali się pełnej dekryminalizacji aborcji, legalizacji przerwania ciąży do 12. tygodnia, lepszego dostępu do świadczeń oraz antykoncepcji awaryjnej. Takie były postulaty organizatorów i protestujących. Materiały nie zawierają pełnej listy organizatorów lokalnych ani danych pozwalających potwierdzić, ile zgromadzeń rzeczywiście się odbyło i ilu uczestników wzięło w nich udział.
Według relacji „Wprost” i RMF FM Sejm przyjął zmiany określane jako częściowa dekryminalizacja. Za przyjęciem przepisów miało zagłosować 217 posłów, przeciw było 213, a trzech wstrzymało się od głosu. Źródła informowały o skierowaniu ustawy do Senatu. Opis zmian jest jednak niepełny. Materiały wskazują m.in. na uchylenie art. 152 § 2 Kodeksu karnego oraz dodanie art. 152 § 4, dotyczącego odpowiedzialności za pomoc w aborcji i działań personelu medycznego. Nie oznaczało to pełnej legalizacji aborcji do 12. tygodnia. Przed publikacją wymagają potwierdzenia oficjalny wynik głosowania, status ustawy i jej pełne brzmienie.
Data demonstracji wiązała się z szóstą rocznicą wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 22 października 2020 roku. Trybunał zakwestionował wtedy przesłankę pozwalającą na przerwanie ciąży z powodu ciężkich i nieodwracalnych wad płodu lub nieuleczalnej choroby zagrażającej jego życiu. Po wyroku w przepisach pozostały przesłanki dotyczące zagrożenia życia lub zdrowia kobiety oraz ciąży powstałej w wyniku czynu zabronionego.
Dalszy los zmian zależy od prac Senatu i decyzji prezydenta. Materiały nie pozwalają także potwierdzić twierdzenia, że zapowiadana akcja miała być największą demonstracją aborcyjną od dwóch lat.
Najczęstsze pytania
Kiedy zaplanowano demonstracje „Czerwona kartka za aborcję”?▼
W ilu miejscowościach miały odbyć się protesty?▼
Czego domagali się organizatorzy i protestujący?▼
Dlaczego protesty zorganizowano 22 października?▼
Czy zmiany przyjęte przez Sejm oznaczały pełną legalizację aborcji do 12. tygodnia?▼
Słownik pojęć
- Dekryminalizacja aborcji
- Ograniczenie lub zniesienie odpowiedzialności karnej za określone działania związane z przerwaniem ciąży, które nie musi oznaczać pełnej legalizacji aborcji.
- Przesłanka embriopatologiczna
- Przesłanka pozwalająca na przerwanie ciąży z powodu ciężkich i nieodwracalnych wad płodu lub nieuleczalnej choroby zagrażającej jego życiu; została zakwestionowana przez Trybunał Konstytucyjny w 2020 roku.
- Antykoncepcja awaryjna
- Metoda zapobiegania ciąży stosowana po niezabezpieczonym stosunku lub w razie nieskuteczności antykoncepcji, określana potocznie jako tabletka „dzień po”.
- Pełna legalizacja aborcji do 12. tygodnia
- Postulat umożliwienia przerwania ciąży na żądanie osoby ciężarnej do końca 12. tygodnia, na zasadach określonych w przepisach.
Najważniejsze informacje o demonstracjach
| Element | Informacja |
|---|---|
| Nazwa akcji | „Czerwona kartka za aborcję” |
| Data | 22 października |
| Planowana liczba lokalizacji | Co najmniej 24; część źródeł wskazywała 27 |
| Godzina rozpoczęcia | Najczęściej 18:00; w Łodzi 17:00 |
| Główny organizator | Fundacja Widzialne z Gdańska |
| Wsparcie | Między innymi Ogólnopolski Strajk Kobiet |
| Najważniejsze postulaty | Pełna dekryminalizacja, legalizacja aborcji do 12. tygodnia, lepszy dostęp do świadczeń i antykoncepcji awaryjnej |
Obowiązujące ramy prawne a postulaty protestujących
Obowiązujące przesłanki po wyroku TK z 2020 roku
Postulaty organizatorów protestów
Oś wydarzeń wokół protestów „Czerwona kartka za aborcję”
Opracowano na podstawie artykułu i przekazanych materiałów źródłowych; źródła różniły się w liczbie zapowiadanych lokalizacji oraz szczegółach zmian prawnych.
